اخبار
پیش از این در خبر ها
افغانستان
به قلم : رضا تقی زاده
تاریخ انتشار مقاله 03/06/2009 به روز شده 03/06/2009 11:04 TU
بی تردید ادامه مناظره های تلویزیونی مابین چهار داوطلب رییس جمهوری که اولین قسمت آن سه شنبه شب با گفتگوی کروبی و رضایی آغاز شد میتواند تا حدود زیادی میزان حمایت رای دهندگان از یک داوطلب را کاهش یا افزایش دهد. در عین حال نتایج انتخابات در ایران، بخصوص انتخاب رییس جمهور، متاثر از نفوذ مراکز قدرت، گروههای سیاسی و امکاناتی است قابل مقایسه با آراء سازمان نیافته و مستقل.
بر اساس محاسباتی که ضریب اشتباه آن بی تردید از ضریب خطای نظر سنجی های افکار عمومی بیشتر، و تا حدود زیادی موکول به ارزیابی های تجربی است، مجموعه این امکانات، در بهترین شرایط میتواند تا حدود 30 در صد از کل آراء بالقوه را شامل شود.
در یک نظر گذرا، گرایشهای مراکز قدرت را در جهت هر یک از چهار نامزد احراز صلاحیت شده، میتوان به این ترتیب خلاصه کرد:
1- آقای احمدی نژاد برخوردار از قدرت تدارکاتی و امکانات دولت، نظامیان، بسیج و همچنین حمایت بخش قابل ملاحظه ای از کادرهای منسوب به اصول گرایان است.
رهبری نظام نیز در راه تجدید انتخاب او، بصورت آشکار نخواهد ایستاد.
2- موسوی بی بهره از امکانات و ظرفیتهای دولتی است، ولی حمایت بخش مهمی از گروههای اصلاح طلب و آراء مستقل رای دهندگانی را بخود جلب کرده است که شانس او را بیش از کروبی میبینند.
در استانهای حاشیه ای ایران بخصوص در آذربایجان و کردستان قدرت رقابت او با احمدی نژاد بیش از کروبی است. اگر چه فرماندهی ارگانهای نظامی از پیروزی او راضی نخواهند شد، با این وجود انتظار میرود از صفوف نظامیان، تعداد قابل ملاحظه ای رای بسود او به صندوقها ریخته شود. انتخاب او را رهبری نظام بفال نیک خواهد گرفت اگرچه در جهت کمک به انتخاب او قادر به سرمایه گذاری محسوس نیست.
3- محسن رضایی تنها میتواند بخشی از آراء ریخته و منفی احمدی نژاد در صفوف اصول گرایان را متوجه خود بسازد. او نیز از امکانات دولتی و ظرفیتهای تدارکاتی نظام ، علیرغم نزدیکی به صفوف اصول گرایان وسابقه طولانی اشتغال نظامی، محروم مانده است. اولین مناظره او با کروبی، اگرچه فاقد هیجان و بسیار سرد بود، ولی تا حدود زیادی به معرفی بیشتر او بعنوان یک مدیر علاقمند به تدارکات یاری داد. ادامه این مناظره ها میتواند به استحکام بیشتر موقعیت او در صفوف اصول گرایان انجامیده و به نسبت، از آراء احمدی نژاد در دور اول رای گیری بکاهد.
4- کروبی تنها متکی به آراء رای دهندگان مستقل است. تنها شانس او ایجاد موجی است در میان رای دهندگان آزاد و غیر متعهد. طی اولین مناظره تلویزیونی، کروبی از این فرصت باندازه کافی بهره نگرفت و تا حدود زیادی تکراری و قراردادی ظاهر شد.
با وجود اختلاف نظر مابین سازمان آمار و وزارت کشور، تعداد رای دهندگان بالقوه در ایران، بر اساس آمار انتخابات سال 1384، در حال حاضر میتواند به حدود 47.5 میلیون رسیده باشد. بر این اساس، در صورت بکار گرفتن تمامی امکانات در اختیار دولت، ارگانها و نهاد های وابسته به نظام، میتوان در حدود 8 میلیون رای، شبیه به آراء سند یکایی را، بنفع یک یا چند نامزد بسیج کرد و به صندوقها برد. با توجه به قدرت مجریان انتخابات، پراکندگی حوزه ها و امکان تخلف های انتخاباتی، میتوان تا 2 میلیون رای را نیز در سراسر کشور، بدون بروز جنجال خاص جابجا کرد. این جابجایی آراء ممکن است یا بصورت افزایش آراء یک نامزد خاص و یا کاهش آراء نامزد رقیب مستقیم او، از راه ابطال آراء بصندوق ریخته شده، صورت گیرد.
میزان نفوذ گروههای فعال سیاسی منسوب به اصول گرایان و اصلاح طلبان را نیز در افکار عمومی، با تکیه به آمار انتخابات سال 1384 ، میتوان مساوی فرض کرد. این آراء با توجه به گرایش هایی که در انتخابات چهار سال پیش از آنها دیده شد، با فرض شرکت 60 در صد از واجدین صلاحیت در انتخابات، میتواند به ده میلیون رای برسد. با این ترتیب نامزد اصلی اصول گرایان در صورت برخورداری از حد اکثر ظرفیتهای در اختیار دولت، نهادها و احزاب وابسته به راست میتواند در دور اول حد اکثرتا 15 میلیون رای بدست آورد. دریافت پانزده میلیون رای در دور اول بمعنی پایان انتخابات و برنده شدن نامزد اصولگرایان با بیش از 60 در صد آراء است.
احمدی نژاد طی انتخابات گذشته در دور دوم موفق به کسب بیش از 17 میلیون رای شد. اما با توجه به حضور نامزد دیگری در صف اصول گرایان، تا دومیلیون رای از حد اکثر قدرت رای اصول گرایان میتواند بحساب محسن رضایی منظور شود. حدود 2 میلیون رای طرفداران گروههای سیاسی منسوب به اصول گرایان را نیز میتوان متوجه میرحسین موسوی دید. به این ترتیب، احمدی نژاد در دور اول، در صورت عدم برخورداری از تمامی توان دولت و نظام و یکپارچه نبودن رای اصول گرایان، از رسیدن به هدف 15 میلیون رای محروم خواهد ماند. در چنین حالتی انتخابات به دور دوم کشیده میشود.
در صورت افزایش تعداد رای دهندگان و عبور آن از مرز60 درصد، بیش از 90 در صد آراء اضافی متعلق به رای دهندگان مستقل و یا بی طرف خواهد بود که انتظار نمیرود در شرایط کنونی، بر خلاف انتخابات سال 1384 ، این آراء بسود اصول گرایان بصندوقها ریخته شود. این عامل نیز در هر حال نمیتواند به بهبود موقعیت آقای احمدی نژاد در دور اول بیانجامد.
دور دوم انتخابات
برای آقای احمدی نژاد بعنوان نامزد اصلی اصول گرایان در دور دوم انتخابات، در صورت شرکت 60 در صد یا بیشتر رای دهندگان، شرایط بسیار دشوار تر از دور اول خواهد شد.
در دور دوم، انتظار میرود علیرغم خروج یکی از دو نامزد اصول گرا از گردونه رقابت و انتظار پیوستگی بیشتر آراء آنها، آقای احمدی نژاد تنها موفق به کسب حد اکثر 35 در صد آراء گردیده و در برابر 65 در صد آراء متعلق به نامزد متمایل به اصلاح طلبان، مجبور به قبول شکست شود. در دور دوم بی تردید میر حسین موسوی برای شکست دادن احمدی نژاد گزینه ای قوی تر از کروبی خواهد بود، مگر آنکه در دور اول، کروبی با فاصله زیادی موسوی را پشت سر نهاده باشد-اتفاقی که در شرایط کنونی تا حدود زیادی برای او دور از دسترس مینماید. حضور نسبتا بی رنگ کروبی در اولین مناظره با رضایی شانسهای او را در این زمینه افزایش نداد.
بنظر میرسد که در صورت رسیدن انتخابات به دور دوم، احمدی نژاد در استانهای مرکزی با قدرت بیشتری عمل کند. در مقابل، چنانچه موسوی به دور دوم رسیده باشد، او در تهران که دارای 18 در صد از کل آراء کشور است، و همچنین تمامی استانهای حاشیه ای و نزد قومهای ایرانی، اقلیتهای مذهبی، جوانان و بخصوص زنان رای دهنده از حمایت بیشتری برخوردار خواهد شد. هماهنگ شدن آراء مستقل اصلاح طلبان در دور دوم، در جهت حمایت از موسوی که در حال حاضر جلوتر از کروبی قرار دارد، میتواند پیروزی نهایی او را تامین کند.
شانس موسوی برای موفق شدن در دور اول انتخابات و کسب بیش از پنجاه در صد آراء اندک و در حدود شانس های احمدی نژاد برای پیروزی در دور دوم است. به این ترتیب اصول گرایان میباید هدف خود را برای پیروزی نهایی در دوراول جستجو کنند و اصلاح طلبان با کشیدن انتخابات به دور دوم به انتظار پیروزی بنشینند. مناظره دوم که با حضور موسوی و احمدی نژاد چهارشنبه برگزار میشود، مهمترین بخش از تبلیغات تلویزیونی نامزد ها است و میتواند تا حدود زیادی به روشن شدن تکلیف نهایی این دو در انتخابات 22 خرداد بیانجامد.
<p>در فاصله کمتر از ده روز تا زمان رای گیری برای تعیین رییس جمهور آینده، بدلیل نبودن سازمانهای نظر سنجی مستقل و معتبر در ایران، تشخیص جایگاه واقعی هر یک از چهار نامزد احراز صلاحیت شده در افکار عمومی و در نتیجه برآورد میزان حمایت رای دهندگان از آنها، موکول به گمانه زنی و ارزیابی های غیر مستقیم است.
آنچه را در این بخش خواندید توسط پژوهشگران و روزنامه نگارانی برای ما فرستاده شده است که
در خارج از رادیوی ما فعالیت دارند.
در همین مورد :
مهندسی انتخابات، بقلم مجید محمدی
انتخابات دهم ریاست جمهوری : پنج مؤلفه / بقلم بهمن احمدی امویی
خبر
10/01/201115:07 TU
07/01/201117:33 TU
06/01/201116:31 TU
05/01/201115:38 TU
04/01/201116:00 TU
03/01/201116:25 TU
28/12/201015:35 TU
27/12/201015:18 TU
25/12/201015:44 TU
23/12/201014:57 TU