ترانۀ ناسروده

سرودها و آرمان ها

به قلم : فرید وهابی

تاریخ انتشار مقاله  04/09/2009 به روز شده  04/09/2009 14:49 TU

Rouget de Lisle روژه دو لیل، سرود مارسیز را در سال ١٧٩٢ خلق کرد

در روزهای پرتب و تاب انتخابات ریاست جمهوری اسلامی، حد اقل دو بار بحث و اختلاف نظر پیرامون سرودها و پخش آنها از رسانه ها در گرفت.

برگزیدن سرود قدیمی آفتابکاران توسط هواداران میرحسین موسوی، و سپس پخش برخی آثار محمدرضا شجریان از صدا و سیما، بحث ها، انتقادها و شکایاتی را برانگیخت که حداقل یک وجه مشترک دارند: در هر دو مورد، انتقاد اصلی ناشی از آنجاست که سرود پخش شده با زمینۀ سیاسی واجتماعی مطابقت ندارد.

کسانی به میرحسین موسوی ایراد گرفتند که با توجه به اعتقادات و باورهای سیاسی و مذهبی اش، برگزیدن سرودی که به عنوان نمادی از مبارزات و آرمان های جنبش چپ شناخته شده، کار درستی نیست.

همچنین محمدرضا شجریان به رییس صدا و سیما شکایت برد که سرود ایران ای سرای امید  و ديگر سرودهای خوانده شده متعلق به سال های ١٣۵٧ و ١٣۵٨ است و هيچ ارتباطی به شرايط کنونی ندارد.

 

روح انگیز خوانندۀ سرود ای وطن

این دو مثال نقش نمادین سرودها و اهمیت بار سیاسی آنها را به روشنی نشان می دهد. در همه جای دنیا، خواندن یک سرود "چپی" توسط "راستی ها" یا برعکس، نوعی کفر محسوب می شود. همچنان که در برخی کشورها، هر تیم فوتبال (یا ورزش های دیگر) برای خود سرودی دارد که معمولاً در ورزشگاه ها، توسط هواداران با شور و هیجان فراوان خوانده می شود. تعلق خاطر این هواداران به سرود تیم خود به قدری قوی است که شوخی با آن، یا احیاناً به مسخره گرفتنش، گاه به دعواها و خشونت های باورنکردنی کشیده می شود.

 

 

با توجه به این بعد عاطفی پرتوان، بهتر خواهیم فهمید که یک سرود "میهنی" تا چه حد می تواند در جنبش های اجتماعی یا در برخی شرایط سیاسی، محرک و برانگیزاننده باشد. در واقع سرود میهنی موفق آنست که بتواند فراتر از دسته بندی های مرامی یا قومی و مذهبی، نظر و احساس مثبت همۀ افراد یک ملت را جلب کند. حداقل در دوران معاصر، شاید تاکنون فقط سرود ای ایران به چنین حدی از کارآیی رسیده باشد.

 

صمد بهرنگی برای چپ ایران چهره ای افسانه ای بود

واقعیت این است که در ایران، به غیر از سرودهای میهنی که تقریباً از زمان کلنل وزیری باب شد، سایر سرودها اکثراً در جنبش چپ ریشه دارند. دلیل این امر احتمالاً آرمان انقلابی چپ است که به پیروی از سنت جهانی و از انقلاب کبیر فرانسه به بعد، همواره از سرود و موسیقی بهره برده است. سرود مارسیز* که ابتدا در زمینۀ انقلاب فرانسه و در مقابله با دشمن اتریشی نوشته شد و سپس به عنوان سرود ملی فرانسه انتخاب گردید و همچنین سرود انترناسیونال، دو نمونه و سرمشق بزرگی هستند که بیشتر جنبش ها و سازمان های چپ دنیا از آنها الهام گرفته اند.

 

 

 

                                                             

   *Marseillaise

 

   

 

       باسپاس فراوان از گردانندگان محترم سایت  Iranold.net

      عکس خانم روح انگیز و همچنین اجرای سرود ای وطن توسط سروش ایزدی و محمد گلریز

       از این  سایت برداشت شده است.