Vào nội dung chính
TRUNG QUỐC

Đảng Cộng sản Trung Quốc đang thanh trừng nội bộ

Cựu Bí thư Thành ủy Trùng Khánh Bạc Hy Lai, chính khách đầy tham vọng.
Cựu Bí thư Thành ủy Trùng Khánh Bạc Hy Lai, chính khách đầy tham vọng. REUTERS/David Gray/Files

Nhật báo cánh tả Libération hôm nay có bài viết của thông tín viên tại Bắc Kinh mang tựa đề « Tại Trung Quốc, Đảng Cộng sản đang mạnh tay thanh trừng ». Tờ báo cho biết, sau khi loại Bạc Hy Lai, đến lượt người lãnh đạo tình báo Chu Vĩnh Khang đang nằm trong tầm ngắm.

Quảng cáo

Bức màn vẫn chưa sụp xuống trong trận chiến dữ dội để giành quyền lực, đang diễn ra trong bóng tối của thượng đỉnh quyền lực Bắc Kinh. Sau khi kỷ luật ông Bạc Hy Lai, thành viên Bộ Chính trị hôm 15/3, nay đến lượt người đồng minh có chức vụ cao hơn ông Bạc là Chu Vĩnh Khang cũng có nguy cơ mất chức. Báo chí Hồng Kông dẫn « các nguồn tin nội bộ » đã cho biết như trên.

Là người đứng đầu ngành tình báo, Bí thư Ủy ban các vấn đề luật pháp và chính trị, cựu Bộ trưởng Công an lãnh đạo việc đàn áp các nhà ly khai, ông Chu Vĩnh Khang, 69 tuổi, là một trong chín ủy viên thường vụ Bộ Chính trị, cơ quan quyền lực tối thượng của Đảng Cộng sản Trung Quốc. Cơ quan này vào mùa thu năm nay sẽ phải thay thế 7 thành viên và chỉ định tân Tổng bí thư kiêm Chủ tịch nước thay cho ông Hồ Cẩm Đào.

Nhưng vào tháng Ba, « sự chuyển giao quyền lực nhẹ nhàng » đã biến thành một cuộc đấu đá : Bạc Hy Lai, ứng viên đầy hy vọng được đẩy lên Thường vụ Bộ Chính trị, đã bị cách chức vì « vi phạm kỷ luật nghiêm trọng ». Vợ ông là bà Cốc Khai Lai thì bị báo chí chính thức lên án là thủ phạm đã sát hại doanh nhân người Anh Neil Heywood – người giúp gia đình họ Bạc rửa tiền, vào tháng 11 năm ngoái. Một ủy ban điều tra của đảng đã được gởi đến Hồng Kông để đánh giá gia sản bất hợp pháp của Bạc Hy Lai. Tuy nhiên theo tờ South China Morning Post thì không chỉ có thế: cuộc điều tra còn nhắm đến số tiền bẩn của ông Chu Vĩnh Khang và gia đình.

Tài sản ngầm của các ông hoàng đỏ

Vị quan chức lớn đã làm việc trong ngành dầu khí trước khi thành thủ lãnh tình báo trong Bộ Chính trị, rất có thể đã tích lũy được một gia sản rất lớn. Tham nhũng tuy về mặt chính thức thì bị trừng phạt nhưng trên thực tế vẫn ngầm được chấp nhận nếu kín đáo, theo một nhà báo ở Bắc Kinh « thực ra tham nhũng không phải là sai phạm bị quy cho Chu Vĩnh Khang hay Bạc Hy Lai». Ông Chu bị trừng phạt vì là người duy nhất trong số chín ủy viên thường vụ bênh vực cho Bạc Hy Lai, trong cuộc họp mật đầu tháng Ba để quyết định số phận ông này.

Quá vội vã khi muốn thăng tiến, Bạc Hy Lai đã bôi xấu nhiều nhân vật được Hồ Cẩm Đào và Ôn Gia Bảo tiến cử, nên hai nhà lãnh đạo này từ lâu đã muốn loại trừ ông Bạc. Cũng nguồn tin trên cho biết : « Chu Vĩnh Khang phạm sai lầm là phản đối lại chủ trương đã được đưa ra ».

Theo trang web thông tin Boxun tức mạng Bác Tấn Tân Văn, thì Chu Vĩnh Khang đã nói với Bạc Hy Lai nhận định về người được chỉ định làm nhân vật số một tương lai - ông Tập Cận Bình, là « một người kém cỏi, không có khả năng lãnh đạo một nước Trung Quốc hùng cường ». Trang web đặt tại Mỹ vốn rất thông thạo về cuộc khủng hoảng thượng đỉnh quyền lực ở Bắc Kinh, hôm thứ Sáu tuần rồi đã là mục tiêu tấn công dữ dội của các tin tặc bí ẩn…mà theo Bác Tấn, thì chính là tình báo Trung Quốc.

Là đồng minh lâu đời của Bạc Hy Lai, Chu Vĩnh Khang đã đề nghị ông Bạc kế nhiệm chiếc ghế của mình trong đại hội đảng lần thứ 18 vào mùa thu, để rồi sau đó nhắm đến chức vụ Tổng bí thư Đảng. Đây là một bàn đạp thuận lợi, vì nhờ kiểm soát ngành tình báo, ông ta dễ dàng lập ra hồ sơ về các kẻ thù.

Cuộc đấu tranh giành quyền lực ở Trung Quốc hiện đang nhắm vào « gia sản đen » của các nhà lãnh đạo. Bỗng chốc các vụ gian lận tài chính, nhận hối lộ, lạm dụng chức vụ để ban phát chức quyền cho người thân được phơi bày ra ánh sáng. Theo mạng Bác Tấn, thì cuộc điều tra chống tham nhũng do Ủy ban Kiểm tra Trung ương Đảng điều hành, hiện đang nhắm vào con trai của Chu Vĩnh Khang là Chu Bân, bị nghi là đã tham nhũng hàng chục triệu euro. Chu Bân sở hữu 18 cơ ngơi ở Bắc Kinh, trong đó có một dinh cơ được ước tính trị giá 25 triệu euro, và vô số tài khoản ở ngoại quốc.

Là Bí thư Thành ủy Trùng Khánh, Bạc Hy Lai có lương chính thức là 10.000 nhân dân tệ, tương đương 1.200 euro. Nhưng theo điều tra của Bloomberg, thì gia tài của gia đình họ Bạc tối thiểu phải là 105 triệu euro. Bloomberg cho biết thêm, qua việc « sử dụng các tên đi mượn để gây khó khăn cho việc lần ra dấu vết », bốn người chị em vợ của Bạc Hy Lai, con trai đầu Bạc Vọng Tri và người anh Bạc Hy Vĩnh, đã lập ra nhiều công ty ở nước ngoài. Bạc Hy Vĩnh kiểm soát nhiều công ty ở quần đảo Caraïbes, và sở hữu các hộ chiếu mang các tên Li Xueming, Brendan Li và Li Xiaobai…

Libération kết luận, việc phanh phui này khiến chính quyền Bắc Kinh đang ở thế tiến thoái lưỡng nan. Nếu tiếp tục thanh trừng, thì Bộ Chính trị vốn được xem là « đại diện cho nhân dân Trung Quốc » sẽ lộ rõ là một câu lạc bộ các nhà triệu phú quý tộc. Nhiều nhà quan sát cho rằng một ngày nào đó, các bằng chứng này sẽ được công khai. Do vậy, để giữ thể diện một ban lãnh đạo đảng « đồng thuận », có thể ông Chu Vĩnh Khang sẽ thoát nạn, được hạ cánh an toàn trong đại hội mùa thu này.

Medvedev, nhà cải cách bất lực của Nga

Nhìn sang nước Nga, nhật báo Le Figaro mô tả chân dung của « Medvedev, nhà cải cách bất lực ». Thông tín viên của tờ báo tại Matxcơva nhận định, khi rời điện Kremlin, Tổng thống Nga để lại sau lưng một đất nước đầy thất vọng. Trong suốt năm năm, ông ta chỉ là một công cụ trong tay Vladimir Putin.

Bản tổng kết năm năm làm Tổng thống có thể tóm tắt lại bằng câu nói sau đây của ông Dimitri Medvedev với Tổng thống Mỹ Barack Obama ngày 26/3 tại Seoul. Khi được yêu cầu linh hoạt hơn trong việc thương lượng hồ sơ lá chắn chống tên lửa, chủ nhân điện Kremlin đã trả lời là « sẽ chuyển thông tin này cho Vladimir Putin ».

Với câu nói này đã được ghi âm lại, nhân vật quan trọng nhất của Nhà nước Nga, sẽ chấm dứt nhiệm kỳ vào ngày 7/5 tới, đã xác nhận là quyền lực hoàn toàn nằm trong tay ông Putin. Hồi mới nhậm chức, ông Medvedev đã từng mang lại hy vọng cho những người muốn cải cách. Trẻ trung hơn, hiện đại hơn Putin, ông Medvedev tấn công vào nạn tham nhũng và quan liêu bàn giấy, tỏ ra cởi mở với các nhà đầu tư nước ngoài. Vào giữa nhiệm kỳ, những người ủng hộ ông mơ đến một nhiệm kỳ tổng thống thứ hai cho Medvedev. Nhưng đến cuộc khủng hoảng Libya, thì Medvedev bắt đầu bị loại ra khỏi cuộc chơi.

Tại Liên Hiệp Quốc, ngày 17/03/2011, ông Medvedev đã quyết định bật đèn xanh cho việc can thiệp quân sự vào Libya, bất chấp sự chống đối của ông Putin và phe cứng rắn trong chính phủ. Phe này coi ông là ngây thơ và bất cẩn, và những người bảo thủ tất nhiên là đứng về phía Putin. Ông Medvedev trở nên cô đơn, nhất là khi đại hội đảng Nước Nga Thống nhất hôm 24/9 đề cử ông Putin làm ứng viên tổng thống.

Một đại biểu đảng Nước Nga Công lý nhận xét : « Medvedev không có khả năng hoàn tất những cải cách dân chủ. Đứng sau cái bóng của Putin quá lâu, ông ta không thể thoát ra nổi ». Nay thì Thủ tướng tương lai Medvedev vẫn hứa hẹn « hành động vì tự do » nhưng nhìn nhận chiến dịch chống tham nhũng mang lại « rất ít thành công ». Giờ thì người ta chỉ lắng nghe ông một cách lơ đãng.

Chạy theo cực hữu Pháp để kiếm phiếu : Cứu cánh không thể biện minh cho phương tiện

« Cứu cánh không thể biện minh cho mọi phương tiện ». Đó là tựa đề của bài xã luận đả kích Tổng thống Sarkozy trên tờ Le Monde. Trong bài báo dữ dội này, Le Monde phản ứng một cách gay găt chưa từng thấy về tuyên bố của ông Sarkozy, là sở dĩ bà Marine Le Pen, chủ tịch đảng cực hữu có thể ra tranh cử, đó là vì tương hợp với nền Cộng hòa.

Bài xã luận mở đầu bằng nhận xét, Tổng thống nước Pháp, theo định nghĩa, là Tổng thống của mọi người dân Pháp, đại diện cho toàn bộ các tập thể của quốc gia. Như vậy cũng hợp lý khi các ứng cử viên cho chức vụ này hướng về tẩt cả các cử tri, và đương nhiên trong đó có cả cử tri của đảng Mặt trận Quốc gia (FN) cực hữu. Và nhất là số 6,4 triệu người này đã bỏ phiếu cho bà Marine Le Pen hôm 22/4.

Ngay sau hôm có kết quả vòng một, cả François Hollande và Nicolas Sarkozy đều tranh thủ số cử tri cực hữu. Ứng viên đảng Xã hội thì nói rằng việc bầu cho phe cực hữu là do muốn bày tỏ « sự phẫn nộ xã hội », cố thuyết phục các cử tri này là chính phe tả mới bảo vệ được cho họ. Còn ứng viên đảng UMP cánh hữu cho rằng cử tri cực hữu là tiếng nói của một « nước Pháp thiệt thòi », và ông muốn « lắng nghe ».

Theo Le Monde, vấn đề nặng nề, gây tổn thương và hầu như sỉ nhục đối với mọi người cánh hữu cũng như cánh tả của nước Cộng hòa Pháp, là Tổng thống mãn nhiệm từ hai ngày qua đã bước qua ranh giới từ sự cảm thông sang việc làm tổn hại thanh danh. Đã hẳn rằng hôm qua ông Sarkozy khẳng định sẽ không có thỏa hiệp với Mặt trận Quốc gia, không có nhân vật nào trong đảng này được cho làm bộ trưởng nếu ông thắng cử - mà Le Monde cho rằng đây là điều tối thiểu. Có điều, ông Sarkozy đã sử dụng ngôn ngữ, sự cường điệu, ý tưởng hoặc đúng hơn là những ám ảnh của bà Le Pen ; và như vậy đã khơi thêm tâm lý sợ hãi thay vì giảm nhẹ.

Tờ báo nhận định, đây là một sai lầm chính trị. Tuy Marine Le Pen đã làm dịu nhẹ đi hình ảnh của đảng cực hữu, nhưng chủ trương của đảng này vẫn không hề thay đổi : lạc hậu, dân tộc chủ nghĩa và bài ngoại. Cho đến nay, các chính khách cánh hữu đều không thừa nhận các ý tưởng trên. Trong suốt nhiều năm, cựu Tổng thống Chirac luôn nhắc nhở là Cộng hòa Pháp quốc đảm bảo sự bình đẳng cho mọi người « không phân biệt nguồn gốc, chủng tộc hay tín ngưỡng » theo như Hiến pháp.

Bên cạnh đó, còn là một sai lầm về đạo đức. Cứu cánh không thể biện minh cho mọi loại phương tiện, cuộc bầu cử không thể giúp hợp pháp hóa những chủ trương vô đạo đức, trừ phi muốn bán linh hồn cho quỷ.

Le Monde kết luận, cuối cùng, đây là lời thú nhận cho sự bất lực. Hồi năm 2007, Nicolas Sarkozy đã thuyết phục được là ông sẽ mang lại câu trả lời cho một « nước Pháp thiệt thòi » này. Năm năm sau đó, sự quay lại lãnh địa của phe cực hữu cho thấy ông Sarkozy vẫn chưa làm được điều đó.

Phát hiện một bản thảo khác của « Hoàng tử bé »

Trên lãnh vực văn chương, phụ trang của Le Figaro tiết lộ về « Bản thảo chưa được biết đến của tác phẩm Hoàng tử bé » của nhà văn Antoine de Saint-Exupéry. Được hai chuyên gia phát hiện trong số thư từ và bút tích do một nhà sưu tập giao phó, bản thảo này được ước lượng có trị giá từ 40 đến 50.000 euro.

Đó là những dòng chữ viết tay rất khó đọc, được viết trên giấy pơ-luya mỏng dính, là bản thảo chưa từng xuất hiện của chương 17 và 19 cuốn Hoàng tử bé, tác phẩm Pháp bán chạy nhất và được dịch ra nhiều thứ tiếng nhất kể từ năm 1943 đến nay. Bản thảo này có thể được viết ra từ năm 1941, và như vậy còn cổ hơn bản thảo mà Thư viện Quốc gia Pháp đang lưu giữ. Công ty Artcurial sẽ đem bán đấu giá bản thảo trên đây tại Paris vào ngày 16/5 tới.

Thư TinHãy nhận thư tin hàng ngày của RFI: Bản tin thời sự, phóng sự, phỏng vấn, phân tích, chân dung, tạp chí

Không tìm thấy trang

Nội dung bạn đang cố truy cập không tồn tại hoặc không còn khả dụng.