Vào nội dung chính
Tạp chí âm nhạc

Tưởng niệm ca sĩ kiêm tác giả Nilda Fernández

Phần âm thanh 09:00
Nam ca sĩ kiêm tác giả Nilda Fernandez qua đời ở tuổi 61.
Nam ca sĩ kiêm tác giả Nilda Fernandez qua đời ở tuổi 61. Marylène Eytier

Một lối sáng tác tinh tế với những giai điệu khác thường nhờ có lối cấu trúc không rập khuôn. Một giọng ca nam chuyên hát giọng kim, nên khi thoạt nghe lần đầu, ta có thể tưởng lầm đây là một giọng nữ. Những nét khác biệt ấy tạo cho Nilda Fernández một chỗ đứng riêng trong làng nhạc Pháp.

Quảng cáo

Theo nguồn tin từ phía gia đình, ca sĩ kiêm tác giả người Pháp gốc Tây Ban Nha Nilda Fernández vừa qua đời ở tuổi 61, hôm 19/05/2019 tại miền Nam nước Pháp, do chứng suy tim. Lần cuối anh xuất hiện trước công chúng là cách đây đúng một năm, nhân một vòng lưu diễn các liên hoan. Trên sân khấu, Nilda Fernández đã trình bày các bài thơ của Federico García Lorca do chính anh phổ nhạc.

Sinh năm 1957 tại Barcelona, anh tên thật là Daniel Fernández nhưng khi chọn nghệ danh, anh lại đảo ngược cách xếp chữ thành Nilda, vì thế (ở Nam Mỹ) từng có sự hiểu lầm rằng anh là ca sĩ chuyển giới. Năm lên 6 tuổi, Nilda theo bố mẹ sang Pháp định cư. Gia đình anh ban đầu lập nghiệp ở vùng Toulouse, đến khi vào đại học anh lại chọn thành phố Lyon. Tốt nghiệp khoa sư phạm, anh kiếm sống nhờ làm giáo viên tiếng Tây Ban Nha (ở vùng ngoại ô thành phố Rouen). Thời thanh niên, anh tự học nhạc và bắt đầu sáng tác rất sớm.

Nilda Fernández tham gia biểu diễn cùng với một ban nhạc (nhóm Les Reflets). Album đầu tiên được anh ghi âm vào năm 24 tuổi (1981) sau khi ký hợp đồng với hãng đĩa Pathé-Marconi, nhờ vào sự hợp tác của nhà sản xuất Claude Dejacques. Nhưng bất đồng quan điểm sâu đậm khiến hai bên phải chia tay nhau. Đĩa nhạc đầu tay này gặp thất bại, chán nản, Nilda Fernández trở lại với nghề dạy học để kiếm sống, nhưng vẫn không xao lãng công việc sáng tác.

Mãi tới năm 1988, Nilda Fernández tự bỏ tiền ghi âm bài hát ‘‘Madrid, Madrid’’. Thành công của bản nhạc này tạo cơ hội cho anh ký hợp đồng mới với hãng đĩa EMI. Album thứ nhì này gồm khá nhiều bài hát mang đậm ảnh hưởng Tây Ban Nha, mà anh từng ghi âm ở phòng thu Hacienda. Đến khi được phát hành vào năm 1991, album này lập kỷ lục số bán trên thị trường Pháp, đem lại cho Nilda Fernández 4 đề cử nhân kỳ trao giải thưởng âm nhạc Victoires de la Musique. Nhờ bài hát ‘‘Nos Fiançailles’’ (Nilda viết bài này với em trai là Juan Manuel Fernández) anh đoạt danh hiệu Giọng ca nam đầy triển vọng nhất năm 1992. Album này cũng đoạt luôn giải nhất của Viện Âm nhạc Charles-Cros.

Trong vòng hai thập niên, từ năm 1992 cho tới năm 2013, Nilda Fernández đã ghi âm 8 album và 2 tuyển tập chọn lọc, các album thường được phát hành trong cả hai phiên bản tiếng Pháp và tiếng Tây Ban Nha, nhờ vậy, anh có được một lượng khách hâm mộ trung thành ở Nam Mỹ (chủ yếu là Achentina, Chilê và Mêhicô). Những chuyến lưu diễn ấy tạo cơ hội cho Nilda hợp tác với nhiều nghệ sĩ tên tuổi như nữ danh ca Mercedes Sosa hay là nhạc sĩ Latin Jazz Michel Camilo ở New York. Ảnh hưởng cũng như nhịp điệu châu Mỹ La Tinh lại càng thấm nhuần vào các sáng tác của anh.

Vào năm 1999, Nilda Fernández thực hiện một trong những giấc mơ mà anh từng ôm ấp, ghi âm tập nhạc ‘‘Castelar 704’’ gồm toàn là những bản phổ nhạc từ các bài thơ nổi tiếng (trong đó có bài Gacela del Mercado Matutino) của thi hào Federico García Lorca. Trên album này, anh chỉ ghi âm những phiên bản rất mộc, chỉ đệm với tiếng đàn ghi ta và và bộ gõ.

Tuy nhiên, album này hoàn toàn gặp thất bại trên thị trường, vì thế hãng đĩa đã buộc anh phải thực hiện một dự án mang tính thương mại hơn qua việc ghi âm lại các bản nhạc Pháp ăn khách vào những năm 1960, 1970. Mang tựa đề ‘‘Mes Hommages’’, qua đó Nilda vinh danh các nghệ sĩ đàn anh như Léo Ferré, Barbara, Jean Ferrat, Nino Ferrer hay Michel Polnareff, nhưng bên cạnh đó anh cũng ghi âm những ca khúc rất ‘‘thị trường’’ như các bản cover của Joe Dassin, Christophe và nhất là Mike Brant…

Album này đánh dấu sự đoạn tuyệt giữa Nilda Fernández với ngành công nghiệp giải trí. Theo quan niệm của tác giả, thà không có hợp đồng còn hơn là phải ghi âm những gì mình không thích hát. Nilda Fernández chấp nhận đánh đổi ‘‘tiền tài danh vọng’’ để có được sự tự do của một nghệ sĩ ‘‘du ca’’. Hầu hết các album sau đó đều do anh tự sản xuất, album cuối cùng vào năm 2013 chỉ được phát hành trên mạng chính thức.

Sự nghiệp của Nilda Fernández nhiều lần bị gián đoạn, do anh cố tình xa lánh ngành công nghiệp giải trí. Anh nổi tiếng là một nghệ sĩ ‘‘cứng đầu’’ khó tính, không chịu vào khuôn khổ, không đặt đâu ngồi đấy (Nino Ferrer và Jean Louis Murat cũng thuộc vào diện này). Anh tự tổ chức các đợt biểu diễn tại các liên hoan và thoát khỏi áp lực tìm kiếm lợi nhuận của ngành sản xuất đĩa hát.

Song song với việc sáng tác ca khúc, Nilda còn chuyển qua viết lách và cho xuất bản ba quyển tự truyện (Ça repart pour un soliloque, nhà xuất bản Stock, năm 1995 / Les Chants du monde, nhà xuất bản Presses de la Renaissance, năm 2007 / Contes de mes 1001 vies, Archipel, 2017). Trong vòng 5 năm, Nilda rời hẳn nước Pháp sang nước ngoài sinh sống một thời gian, tìm cảm hứng mới trong sáng tác, anh đi biểu diễn tại Nga, Cuba hay tại những nơi anh chưa từng đặt chân tới.

Thành danh trong làng nhạc nhờ ngòi bút độc đáo, những giai điệu anh viết thường có những nét thanh tao quý phái, giọng hát của Nilda vì thế mà càng thanh thoát bay bổng. Lối sáng tác của anh khá tiêu biểu ở chỗ Nilda thích phá vỡ cấu trúc truyền thống của ca khúc. Về điểm này, bài ''Nos Fiançailles'' là trường hợp tiêu biểu nhất. Bài hát có khúc nhạc mở đầu và phiên khúc, nhưng đổi lại không hề có điệp khúc và kết thúc bằng một bài thơ.

Vào nghề một cách kín đáo, Nilda Fernández rốt cuộc lại vĩnh viễn ra đi một cách rón rén nhẹ nhàng, tác giả này để lại cho đời nhiều giai điệu hòa quyện du dương, một chút ngọt bùi lẫn cay đắng, đầy khoảnh khắc thầm lặng, bao thổn thức sâu lắng.

Thư TinHãy nhận thư tin hàng ngày của RFI: Bản tin thời sự, phóng sự, phỏng vấn, phân tích, chân dung, tạp chí

Không tìm thấy trang

Nội dung bạn đang cố truy cập không tồn tại hoặc không còn khả dụng.