پنجاهمین سالگرد ۱۹۶۸

.
: روزآمد شده در 02/11/2018 - 15:27

سال ۱۹۶۸، سال بیمانندی در تاریخ معاصر جهان است. سال بیداری‌ها، شورش‌ها، امیدها ونیز سرخوردگی‌ها در بسیاری از کشورهای جهان است. سالِ رهائی طلبی و آزادی خواهی است. سال شورش‌هائی است که به خیال بریدن بندهای کهنه و نو چون آتشفشانی از آمال برخاست و با سرکوب در دریای یاس فرو نشست. شکست سیاسی زودآمدِ این جنبش‌ها اما نتوانست راه برآمدن یک فرهنگ ژرف و پویا را سد کند. فرهنگی که اندک اندک آن خواسته‌ها را به پیروزی رساند. در چهار برنامۀ پی در پیِ «زمینه‌ها و دیدگاه‌ها» به بررسیِ رویدادهای سال ۶۸، چگونگی پدید آمدن آنها و نیز نتایجی که هر یک در پنج دهۀ گذشته بر سیر جهان داشته است پرداخته‌ایم.سال ۱۹۶۸، سالی که جهان را به لرزه انداخت، اگر سایه بر سال‌های پس از آن انداخت بی تردید ریشه در گذشته‌های خود داشت. آغاز عملیات گسترده و هماهنگ ارتش ویتنام شمالی و ویت‌کنگ‌ها (۳۰ ژانویه) که هر چند از نظر نظامی با شکست روبرو شد، اما از نظر سیاسی توفیقی برای اردوگاه کمونیسم بدنبال آورد و انفجار اعتراضات و ناخرسندی‌ها در دانشگاه‌های آمریکا را در پی داشت، اعتراضات گستردۀ دانشجویان و اعتصابات کارگران در ورشو و کراکووی در لهستان برای کسب آزادی (۱۸ مارس) و سرکوب خونین جنبش در ابتدای ماه بعد، قتل مارتین لوترکینگ، رهبر جنبش دفاع از حقوق سیاه پوستان آمریکا، در۴ آوریل در ممفیس، جنبش دانشجوئی و کارگری ماه مه در فرانسه، قتل رابرت کندی، وزیر پیشین دادگستری و برادر رئیس جمهوری سابق آمریکا در لُس‌آنجلس (۶ ژوئن)، تهاجم ارتش شوروی به پراگ (۲۰ اوت) برای متوقف کردن اصلاحات الکساندر دوبچک، تیراندازی نیروهای ارتش به دانشجویان در مکزیک که منجر به مرگ ۳۰۰ نفر شد (۲ اکتبر) از جمله رویدادهائی است که بر برگ‌های سال ۶۸ نوشته شده است.این مجموعه برنامه در چهار میزگرد جداگانه به برخی از این رویدادها و نتایج آن نظر انداخته است :١٩٦٨، سال شورش‌ها و سرخوردگی‌ها در جهان، جنبش مه ٦٨ در فرانسه و انقلاب جنسی، از ارزش‌ها و دستاوردهای جنبش مه ٦٨ در فرانسه چه باقی مانده است؟، رویدادهای سال ٦٨ و جنبش ماه مه در فرانسه چه اثراتی بر ایران و جامعۀ مدنی و دانشگاهی آن گذاشت؟