سیمای فرانسه

سناریوی ترامپ فرانسه را تهدید می‌کند

صدا ۰۸:۰۷
مارین لوپن رهبر حزب راست افراطی فرانسه موسوم به "جبهۀ ملی"
مارین لوپن رهبر حزب راست افراطی فرانسه موسوم به "جبهۀ ملی" Marine Le Pen, France's National Front leader and candidate for

روزنامۀ فرانسوی "لوموند" پیروزی دونالد ترامپ را "زمین لرزه ای سیاسی" در ابعادی جهانی توصیف کرده است. پیروزی میلیاردر پوپولیست آمریکایی و انتخاب او به عنوان رییس جمهوری جدید آمریکا جان تازه ای به جنبش ها و جریان های مشابه به ویژه در کشورهای اروپایی داده است. اکنون نگرانی از نامدارایی و راست افراطی به دلشورۀ مشترک احزاب لیبرال و چپ فرانسه به ویژه در آستانۀ انتخابات ریاست جمهوری این کشور بدل شده است.

تبلیغ بازرگانی

 

از این پس پیروزی مارین لوپن، رهبر حزب راست افراطی فرانسه، موسوم به "جبهۀ ملی"، در انتخابات آیندۀ ریاست جمهوری این کشور بیش از هر زمان محتمل به نظر می رسد.

غالب نظرسنجی ها اعلام می کنند که رهبر راست افراطی فرانسه به دور دوم انتخابات ریاست جمهوری راه خواهد یافت، هر چند بر اساس همین نظرسنجی ها مارین لوپن در دور دوم انتخابات ریاست جمهوری مغلوب رقیب خویش خواهد شد. با این حال، پیروزی دونالد ترامپ نشان داد که سیاست و رویدادهای سیاسی لزوماً قابل پیش بینی و محاسبه نیستند...

وقوع سناریویی مشابه انتخابات ریاست جمهوری آمریکا در فرانسه، یعنی پیروزی راست افراطی از هم اکنون نگرانی رهبران سیاسی این کشور اعم از چپ و راست را برانگیخته است. "ژان-پی یر رفِرن"، نخست وزیر پیشین فرانسه گفته است که انتخابات آمریکا نشان داد که "پوپولیسم افراطی" می تواند موفق بشود. "دومینیک دویل پن"، یکی دیگر از نخست وزیرهای پیشین فرانسه، با اشاره به پیروزی ترامپ گفته است : "آنچه در آمریکا محتمل است، در فرانسه نیز محتمل است." روزنامۀ چپ گرای "لیبراسیون" در اظهاراتی مشابه افزوده است : "نتیجۀ انتخابات آمریکا هشداری مضاعف به کسانی است که فکر می کنند مارین لوپن نمی تواند در سال ٢۰۱۷ به قدرت برسد".

"ژان کریستوف کامبادلیس"، دبیر اول حزب سوسیالیست فرانسه، ابراز امیدواری کرده است که نتیجۀ نهایی انتخابات آمریکا، احزاب چپ فرانسه را به اتحاد برای جلوگیری از روی کار آمدن راست افراطی در این کشور وادار کند. اما، پیشروی راست افراطی در فرانسه همانند دیگر کشورهای اروپایی با انتخاب ترامپ آغاز نمی شود. این پیشروی پایه های اجتماعی قدرتمندی دارد که به طور تنگاتنگ با بحران های چندجانبه از جمله بحران مهاجرت، توسعۀ فقر و بیکاری، سوءقصدهای تروریستی، اسلامگرایی و بحران های هویتی توأم است.
روزنامۀ فرانسوی "لوموند" به تازگی نظرسنجی ای را منتشر کرده که از عمق بحران بی اعتمادی و بدبینی فرانسوی های نسبت به سیاست رسمی پرده برمی دارد. این تحقیق که توسط مؤسسۀ نظرسنجی (ایپسوس) و چند بنیاد مشابه دیگر تهیه و منتشر شده شبیه نظرسنجی‌ای است که در سال ٢٠١٤ صورت گرفت. نظرسنجی جدید نشان می دهد که بی اعتمادی فرانسوی ها نسبت به کارکرد یا عملکرد نظام دموکراتیک در این کشور گسترده و فزاینده است : بر اساس تحقیق صورت گرفته ٧٧ درصد فرانسوی‌ها معتقدند که نظام دموکراتیک در کشورشان به سختی عمل می‌کند. این بدبینی نسبت به سیاست و نظام سیاسی مستقر در قیاس با دو سال پیش ١٤ درصد افزایش یافته است. 
 
آنچه در این نظرسنجی یا تحقیق میدانی نگران کننده به نظر می رسد این است که بدبینی عمومی نسبت به سیاست با رشد نوعی بدبینی در قبال دموکراسی نمایندگی نیز توأم بوده است. زیرا، ٦٨ درصد فرانسوی‌ها، یعنی ٨ درصد کمتر از سال ٢٠١٤ دموکراسی را نظامی قابل‌جایگزین می‌دانند و تقریباً ٣٢ درصد فرانسوی ها، یعنی ٨ درصد بیش از دو سال پیش، معتقدند که دیگر نظام های سیاسی قادرند به خوبی نظام های دموکراتیک عمل کنند. با این حال، غالب این افراد که از کادرها یا اعضای طبقۀ متوسط هستند توضیحی در مورد ماهیت این دسته از نظام های سیاسی جایگزین نمی‌دهند که قادرند، به گفتۀ آنان، به خوبی دموکراسی عمل کنند. نظرسنجی لوموند تصریح می کند که این بخش از جامعۀ فرانسه نه تصور واحدی دربارۀ دموکراسی دارد و نه انتظارات اش از دموکراسی یکسان است.

"لوموند" می افزاید که تنها ۳ درصد کسانی که در این نظرسنجی شرکت جسته اند، معتقدند که دموکراسی در کشورشان عملکردی رضایت بخش دارد. اما، آنچه "لوموند" نمی گوید این است که منظور غالب افراد از دموکراسی، نظام نمایندگی یا انتخاباتی است که البته در نگاه تاریخی به ویژه از دورۀ ارسطو و یونان باستان نه معیار دموکراسی، بلکه معیار آریستوکراسی بوده است.

در خود نظرسنجی لوموند به صراحت آمده است که ۶۵ درصد شهروندان فرانسوی معتقدند که نگرانی های آنان از سوی رهبران کشورشان مورد توجه قرار نمی گیرند و ۶۲ درصد فرانسوی ها رهبران این کشور را نمایندگان واقعی منافع خود نمی دانند. شهروندان فرانسوی عموماً رهبران خود را به فساد متهم می کنند و نظام انتخاباتی را ناکارآمد می دانند. آنان می گویند که "انتخابات به تغییر و بهبود وضعیت آنان منجر نمی شود."  

 فرای اظهارات عمومی دربارۀ فساد و ناکارآمدی نظام انتخاباتی که به تغییرات واقعی منجر نمی شود، طرفداران "چپ مستقل" و تا حدودی نیز طرفداران حزب سوسیالیست فرانسه بُعدی اجتماعی به ارزیابی شان در خصوص ناکارآمدی سیاست و نظام سیاسی حاکم بر کشورشان می‌دهند. از نظر آنان فقر و نابرابری نخستین دلایل گسترش بی‌اعتمادی عمومی نسبت به سیاست هستند، در حالی که از نظر احزاب و شخصیت های راست ناامنی و توسعۀ مناطق سرکش یا بی قانون مهمترین عوامل این بی اعتمادی به شمار می روند.

 اگر چه احزاب سیاسی، سندیکاها و رسانه ها از عوامل بحران بی اعتمادی عمومی نسبت به سیاست معرفی می شوند، اما، احزاب چپ معتقدند که رؤسای بنگاه های اقتصادی در رواج این بی اعتمادی نقش سنگین را دارند. با این حال، از نظر احزاب راست سندیکاها و سازمان های غیردولتی نقش اصلی را در توسعۀ بدبینی عمومی نسبت به  سیاست ایفا می کنند. در این بین طرفداران حزب راست افراطی "جبهۀ ملی" کینۀ ویژه ای نسبت به رسانه ها و روشنفکران از خود نشان می دهند.

در این بحران عمومی سیاست، وضعیت حزب سوسیالیست فرانسه وخیم تر از همه به نظر می رسد. حزب سوسیالیست فرانسه که در نتیجۀ کشاکش دو گرایش چپ و راست عملاً به دو نیمه تقسیم شده است قادر نیست انسجام از دست رفته اش را بازیابد. شواهد حکایت می کنند که پس از انتخابات پارلمانی آینده، حزب سوسیالیست مقام خود را به عنوان حزب اصلی اپوزیسیون به سود "جبهۀ ملی"، حزب راست افراطی، از دست خواهد داد.
 

به گمان کارشناسان بزرگترین خطری که حزب سوسیالیست فرانسه را تهدید می کند این است که نتواند با گرایش چپ خود ائتلاف کند و در عین حال توانایی حکومت کردن را برای مدتی طولانی از دست بدهد. با این حال، مشکل حزب سوسیالیست فرانسه جزئی از مسئله و آیندۀ سوسیال-دموکراسی در کل اروپا است که در شماری از کشورها از جمله انگلستان یا اسپانیا در بحرانی سخت به سر میبرد و در برخی دیگر از کشورها نظیر یونان کاملاً نابود شده است. در غالب کشورهای اروپایی توسعۀ نفوذ احزاب راست پوپولیستی به زیان احزاب چپ تمام شده است و به همین خاطر وضعیت و آیندۀ حزب سوسیالیست نخستین نشانۀ بحران دموکراسی در فرانسه به شمار می‌رود.     

 

دریافت رایگان خبرنامهبا خبر-پیامک های ما اخبار را بصورت زنده دریافت کنید

اخبار جهان را با بارگیری اَپ ار.اف.ای دنبال کنید