ایران

تاکید معاون وزیر ارشاد بر وجود نویسندگان ممنوع‌القلم در هشت سال گذشته

عباس صالحی، معاون فرهنگی وزیر ارشاد ایران
عباس صالحی، معاون فرهنگی وزیر ارشاد ایران DR

معاون امور فرهنگی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی ایران از خواسته حسن روحانی برای پیگیری موضوع نویسنده‌های ممنوع‌القلم در داخل و خارج از ایران خبر داد. به گفته وی وجود نویسنده‌های ممنوع‌القلم در هشت سال گذشته و به ویژه در چهارسال آخر ملموس بوده است.

تبلیغ بازرگانی

عباس صالحی، معاون فرهنگی وزیر ارشاد ایران امروز در گفت‌وگو با روزنامه ایران بر لزوم فراهم کردن بستر برای انتشار آثار نویسندگان ایرانی خارج از کشور تاکید کرده است.

وی تاکید کرد:« این برنامه باید در زمره اقدامات معاونت فرهنگی دولت جدید باشد. چه در خصوص نویسندگانی كه خارج از كشور هستند و چه آنهایی كه در داخل كشور دست از كار كشیده‌اند.»

وی یادآور شد:« پیگیری بحث نویسنده‌های ممنوع القلم، خواسته‌ای است كه رئیس جمهوری به دنبال بررسی آن هستند.»

به گزارش خبرگزاری مهر معاون فرهنگی وزیر ارشاد همچنین در مورد وجود نویسندگان ممنوع‌القلم گفت:« در 8 سال گذشته، به‌ویژه در چهار سال آخر این اتفاق افتاده و ملموس هم بوده است.»

وی افزود:« تفسیرهای مختلفی از ممنوع القلم‌ها می‌شود. بر همین اساس هم هست كه آقایان گفته‌اند كه در دوره‌های قبل ممنوع‌القلم نداشته‌ایم. گرچه من بعید می‌دانم كه بتوانند این مسئله را به شكل مطلق انكار كنند. افرادی بودند كه ایراد چندانی در محتوای نوشته‌های آنان نبود یا اگر هم بود امكان برطرف ساختنش با اصلاحیه وجود داشت. برخی از نویسنده‌ها در دوره قبل اعلام شده بود كه كارشان منتشر نشود. ممكن است كه این دستور به شكل كتبی و بخشنامه‌ای ابلاغ نشده باشد، اما به صورت شفاهی ابلاغ و اعمال می‌شد.»

حسن روحانی، رئیس جمهور ایران سه‌شنبه پنجم آذر در برنامه‌ای تلویزیونی با ارائه گزارشی صد روزه از عملکرد دولت در مورد فعالیت‌ها و اقدامات دولت در حوزه فرهنگ با بیان اینکه باید فضای امنیتی از حوزه فرهنگ کنار زده شود؛ تاکید کرده بود که در این 100 روز دیدیم خیلی از کتاب‌ها که ممنوع شده بود، آزاد شدند و خیلی از نویسنده‌ها که ممنوع‌القلم شده بودند، به سریع‌القلم تبدیل‌شان کردیم.

همچنین در متن گزارش عملکرد دولت یازدهم در صد روز اول که در وب‌سایت ریاست جمهوری منتشر شد، به نکاتی چون حل مسئله ممنوع القلم بودن برخی نویسندگان در داخل کشور و نیز لزوم برداشتن فضای امنیتی از حیطه فرهنگ اشاره شده بود.

هیچ نویسنده‌ای ممنوع‌القلم نبوده

این سخنان و انتشار این گزارش با واکنش‌هایی روبرو شد.

محمدرضا سرشار، رئیس انجمن قلم ایران و از نویسندگان نزدیک به رهبر جمهوری اسلامی گفته بود:« ما به عنوان کسی که در سال‌های گذشته به صورت مستقیم با وزارت ارشاد سر و کار داشتیم، هیچ فضای امنیتی ندیدیم.»

وی با بیان اینکه در ایران نویسنده ممنوع القلم نداریم؛ تاکید کرد:« تا آنجا که من می‌دانم در این کشور در 8سال قبل هیچ نویسنده‌ای ممنوع القلم نبوده است. با تاسف شاهد هستیم نویسندگانی که سال‌ها از این کشور رفته‌اند، و همچنان با رکیک‌ترین سخنان راجع به بزرگترین شخصیت‌های مملکتی صحبت می‌کنند و کتاب‌هایشان به راحتی منتشر می‌شود که این هم از شگفتی‌های حکومت‌داری در روزگار ما است.»

معاون فرهنگی وزیر ارشاد امروز با تاکید بر وجود نویسندگان ممنوع‌القلم گفته است:« در حیطه ناشران تعلیقی مجموعه اسامی محدودتری وجود داشت، اما در بحث ممنوع‌القلم‌ها تعداد بیشتری در فهرست به قولی سیاه قرار داشتند. با وجود این، هر دوی این اتفاقات بدون هیچ سند كتبی و رسمی رخ می‌دادند.»

وی افزود:« اگر شما در بازار نشر جستجویی داشته باشید؛ خواهید دید كه در چند سال گذشته آثاری كه مجوز داشتند و محتوای آنها هم مشكلی نداشت، امكان چاپ نداشتند. البته نه اینكه به‌طور كامل به شكل بخشنامه‌ای نبود، اما اغلب شفاهی و غیررسمی بودند. به‌طور طبیعی همیشه كتاب‌هایی برای ممیزی به اداره كتاب سپرده می‌شوند. معمولاً از كتاب‌هایی با این عنوان نام برده می‌شد كه بیش از 3-2 ماه در انتظار كسب مجوز می‌ماندند. تعدادی هم در شرایط بلاتكلیفی قرار داشتند. متأسفانه این كتاب‌ها تعداد قابل توجهی را تشكیل می‌دادند كه كم هم نبودند.»

آثار مجوزنگرفته دوباره بررسی می‌شوند

آقای صالحی همچنین در مورد وضعیت ممیزی در دولت جدید گفته است:« یكی از اتفاق‌هایی كه در همین زمینه رخ داده، این است كه كتاب‌هایی كه تقاضای تجدید نظر دوباره برای كسب مجوز آنها داده شده، به هیئت دیگری برای بررسی سپرده شود. گروهی غیر از افرادی كه نخست به بررسی آن پرداخته‌اند. بخش قابل توجهی از این آثار بررسی مجدد شده و به درخواست مجوز آنها پاسخ مثبت داده شده است. به برخی دیگر هم با انجام اصلاحیه‌هایی مجوز داده شده است.»

اما وی در عین حال تاکید کرده است:« البته اینطور هم نیست كه تمام آثار تأیید شوند! به هر حال بررسی‌ها باید بر اساس اصول انجام شود.»

پیش از این علی جنتی، وزیر ارشاد در نخستین روزهای وزارت وعده حذف ممیزی پیش از چاپ را داده بود، اما وی در هفته‌های بعد از آن اعلام کرد که نمی‌توانیم ممیزی قبل از چاپ را حذف کنیم.

وی گفته بود:« بارها گفته‌ام ممیزی یک اصل حاکمیتی است که به عهده دولت است. البته ما می‌خواستیم ممیزی قبل از چاپ را حذف کنیم که پس از بررسی دیدگاه‌ها و نظرات ناشران و صاحب‌نظران، روشن شد که نمی‌توانیم ممیزی قبل از چاپ را حذف کنیم؛ پس ما باید شرایطی را فراهم کنیم تا هر کتابی که به وزارت فرهنگ ارجاع می‌شود، در اسرع وقت بررسی و پاسخ آن روشن شود که نویسنده و ناشر برای مدت طولانی پشت در نمانند.»

وزیر ارشاد همچنین ماه گذشته با اشاره به آخرین وضعیت بررسی پرونده ناشران تعلیقی، ابراز امیدواری کرده بود که« مشکل قریب به اتفاق آنها که پروانه‌شان در گذشته لغو شده بود، حل شود و ناشرانی هم که از ورودشان به نمایشگاه کتاب تهران ممانعت به عمل می‌آمد، در صورتی که «مشکل اساسی» نداشته باشند، اجازه حضور در این نمایشگاه را بیایند.»

معاون وی نیز امروز اعلام کرده است:« بحث ما در این زمینه چندان موردی نیست. برخی از این مؤسسات موارد حقوقی داشتند كه با ابهاماتی همراه بود. یكی از ابهامات اصلی درباره برخی ناشران تعلیقی این بود كه هیأت بدوی و تجدید نظر آن‌ها یك هیأت واحد بودند.»

وی توضیح داد:« زمانی كه جرمی اتفاق می‌افتد و نیاز به بررسی دو مرحله‌ای وجود دارد؛ بررسی تجدید نظر را هیأتی غیر از هیأت بدوی انجام می‌دهند. این اشكالی بدیهی بود كه در این مسأله جلب توجه می‌كرد و ما به دنبال حل آن برآمدیم. بر همین اساس همان طور كه می‌دانید، احكامی برای هر دو هیأت صادر شد. ناشرانی كه جزو ناشران تعلیقی باشند و بررسی حكم آنان در فضای قبلی رخ داده باشد، حق اعتراض دارند و هیأت‌های جدید اعتراض آنان را بررسی خواهند كرد.»

آقای صالحی گفت:« وضعیت نشر چشمه هم در همین حیطه قرار می‌گیرد. اعتراض این مؤسسه هم در همین مسیر بررسی می‌شود. باید بررسی شود تا حكم نهایی داده شود. زمان اعلام نتیجه هم بستگی به نظر هیأت تجدید نظر دارد.»

این درحالی است که وزیر ارشاد پیش از این در مورد فعالیت نشر چشمه که در ماه‌های گذشته به حالت تعلیق درآمده بود؛ اعلام کرده که نشر چشمه مشکلی برای فعالیت ندارد.

 

دریافت رایگان خبرنامهبا خبر-پیامک های ما اخبار را بصورت زنده دریافت کنید

اخبار جهان را با بارگیری اَپ ار.اف.ای دنبال کنید