چشم‌انداز روز

منصور فرهنگ: نوار غزّه بزرگ‌ترین زندان بی‌سقف دنیاست

صدا ۱۴:۴۹
منصور فرهنگ، تحلیلگر رویدادهای بین‌المللی در آمریکا
منصور فرهنگ، تحلیلگر رویدادهای بین‌المللی در آمریکا DR

در حالی که بمباران نوار غزه توسط اسرائیل و موشک‌پرانی حماس ادامه دارد، برخی دولت‌های اروپایی با صدایی ضعیف خواهان آتش‌بس شده‌اند. اما ریشه‌های جنگ کنونی در کجاست؟ منصور فرهنگ برای تحلیل شرایط فعلی چاره‌ای جز این نمی‌بیند که به وضعیت فلسطینیان در درازمدت بازگردد. تبعیض، فقر و محرومیت به حدی رسیده که هر اتفاق کوچک یا نگرانی کوتاه‌مدت می‌تواند به درگیری‌های خشونت‌آمیز دامن بزند...

تبلیغ بازرگانی

بعد از نه روز بحران سخت، صداهایی پراکنده در سطح بین‌المللی خواستار برقراری آتش‌بس در نوار غزه و اسرائیل شده‌اند. با اینحال طرفین درگیر هنوز هیچ گامی در این جهت برنداشته‌اند.

به باور منصور فرهنگ، تحلیل‌گر سیاسی مقیم آمریکا، درگیری میان حماس و اسرائیل بدون پیامد یا نتیجه‌ای خاص پایان خواهد گرفت. سازمان حماس می‌تواند تا زمانی که ذخائر تسلیحاتی‌اش اجازه دهد به سوی شهرهای اسرائیل موشک پرتاب کند. اما به عقیدۀ منصور فرهنگ موشک‌های حماس تا چند روز دیگر تمام خواهد شد. ولی تا آن زمان،  اسرائیل می‌خواهد تمام زیرساخت‌های نوار غزه را ویران کند، به طوری که حماس حداقل تا ده سال دیگر توانایی دوباره به چالش کشیدن اسرائیل را نداشته باشد. پس از آن، همان وضعیت و مشکلات قبلی بار دیگر مستولی خواهد شد و اختلافات اسرائیل و فلسطینیان ادامه خواهد یافت.

نقش فزایندۀ مذهب

در این میان، منصور فرهنگ بر یک نکتۀ مهم تأکید می‌کند: نقش مذهب در هر دو طرف پررنگ‌تر شده است. به گفتۀ او تا سی سال قبل، اسرائیلی‌ها بیشتر بر جنبه‌های فرهنگی یهودیت تأکید داشتند. در مقابل، سازمان آزادیبخش فلسطین و یاسر عرفات نیز بر ناسیونالیسم فلسطینی تکیه می‌کردند. اما طی سه دهۀ اخیر، نقش دین و مذهب در رویارویی اسرائیل/فلسطین مدام بیشتر شده است. منصور فرهنگ می‌گوید: "ابعاد مذهبی مطلق‌اندیش در هر دو طرف چنان قوی شده که هر نوع راه‌حل دیپلماتیک را غیرممکن کرده است"...

از یک سو اسلام‌گرایی افراطی در میان فلسطینیان رشد کرده و در مقابل، ائتلاف راست و احزاب مذهبی یهودی قدرت سیاسی را در اسرائیل به انحصار خود درآورده است. منصور فرهنگ یادآوری می‌کند که از نظر مذهبی‌های اسرائیلی، "سرزمین موعود یهود از رود نیل تا رود فرات" را در برمی‌گیرد. با چنین نگرشی، بنیامین نتانیاهو و متحدانش هیچگاه آشتی با فلسطینیان و تشکیل دولت فلسطینی را نخوهند پذیرفت.

اما منصور فرهنگ بیش از هرچیز بر اوضاع فاجعه‌بار نوار غزه تأکید دارد. به گفتۀ او "نوار غزه با ۲٫۲ میلیون جمعیت، بزرگ‌ترین زندان بی‌سقف دنیاست"... با وجود چنین ذخیرۀ محرومیت و فقر طبعاً آمادگی احساسی و روانی برای هر نوع درگیری وجود دارد.

در این شرایط، محاسبات سیاسی کوتاه‌مدت نیز هیچ کمکی به صلح نمی‌کند. حتی بعید نیست که جنگ اخیر به نتانیاهو و ائتلاف راست اسرائیل کمک کند که قدرت را همچنان در دست خود نگاه دارند...

مشروح گفتگو با منصور فرهنگ را گوش کنید

دریافت رایگان خبرنامهبا خبر-پیامک های ما اخبار را بصورت زنده دریافت کنید

اخبار جهان را با بارگیری اَپ ار.اف.ای دنبال کنید