ទស្សនៈព្រឹត្តិការណ៍ពិភពលោក

តើ​ការ​ដាក់​ឲ្យប្រើ​លិខិត​ឆ្លង​ដែន​វ៉ាក់សាំង​កូវីដ​អាច​ដំណើរ​ការទៅ​រួច​ដែរ​ឬទេ​?

សំឡេង ០៥:០៧
រូបថតនៅថ្ងៃទី ១២ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ ២០២១ នេះ បង្ហាញពីបុរសម្នាក់ចុះហត្ថលេខាលើទម្រង់យល់ព្រម ខណៈពេលកំពុងកាន់វិញ្ញាបនប័ត្រអន្ដរជាតិនៃការចាក់ថ្នាំបង្ការកូវីដ(ICVP)។
រូបថតនៅថ្ងៃទី ១២ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ ២០២១ នេះ បង្ហាញពីបុរសម្នាក់ចុះហត្ថលេខាលើទម្រង់យល់ព្រម ខណៈពេលកំពុងកាន់វិញ្ញាបនប័ត្រអន្ដរជាតិនៃការចាក់ថ្នាំបង្ការកូវីដ(ICVP)។ AFP - JENS SCHLUETER
ដោយ៖ អ៊ុង គឹមអ៊ាន់
២៩ នាទី

ដោយ​មាន​មនុស្ស​រាប់​លាន​នាក់​ទទួលបាន​ការ​ចាក់វ៉ាក់សាំង​ប្រឆាំងកូវីដ​ជា​រៀង​រាល់​ថ្ងៃ​ មេ​ដឹក​នាំ​ប្រទេស​មួយចំនួន​ កំពុង​បង្ហាញពី​ក្តី​សង្ឃឹម​ថ្មី។ ជាក្តីសង្ឈឹម​ដែល​អាច​ជួយឲ្យ​ជីវិត​ប្រចាំ​ថ្ងៃ​របស់​ប្រជាជន​វិល​ត្រលប់​ទៅ​រក​សភាព​ធម្មតា​វិញ​ តាមរយៈ​ការ​ដាក់​ឲ្យ​ប្រើ​លិខិត​ឆ្លង​ដែន​វ៉ាក់សាំង​កូវីដ​។ តើ​​លិខិត​ឆ្លងដែន​វ៉ាក់សាំង​កូវីដ គឺជាអ្វី​? ហើយតើថា ការ​ដាក់​ឲ្យ​ប្រើ​លិខិត​ឆ្លងដែន​វ៉ាក់សាំង​កូវីដ​ អាច​ដំណើរការទៅ​រួច​ដែរ​ឬទេ​?

ផ្សាយពាណិជ្ជកម្ម

ក្នុង​បរិបទ​កូវីដ​ នា​ពេល​អនាគតដ៏ខ្លី​ខាងមុខនេះ​ ក្រៅពី​ខិលិត​ឆ្លងដែន​ ការ​ធ្វើ​ដំណើរអាច​នឹង​ត្រូវការ​ឯកសារថ្មី​មួយ​បន្ថែមទៀត​ដែលនោះ​គឺជា​ឯកសារ​ឌីជីថល​សម្រាប់​បញ្ជាក់​ថា​អ្នក​ដំណើរ​​ធ្លាប់​បាន​ចាក់​វ៉ាក់សាំង​ ឬធ្វើតេស្តរក​ជំងឺ​កូវីដ​រួចហើយ​។

លទ្ធភាព​នៃ​ការ​ចេញ​លិខិត​ឆ្លងដែន​វ៉ាក់សាំងកូវីដ​ ដល់​អ្នក​ទាំងឡាយណា​ដែល​បាន​ចាក់​ថ្នាំ​បង្ការ​កូវីដ​រួចហើយ​ បាន​បង្កើត​ក្តី​សង្ឃឹម​ចំពោះ​វិស័យ​ទេសចរណ៍​ដែល​កំពុង​រងគ្រោះ​ធ្ងន់ធ្ងរ​ខ្លាំង​បំផុត​ ឲ្យ​អាច​ដំណើរ​ឡើងវិញ​បាន​។

រដ្ឋាភិបាល​នៃ​ប្រទេស​មួយចំនួន​ ហើយនិង​ក្រុមហ៊ុន​ក្នុង​ឧស្សាហកម្ម​ទេសចរណ៍​ខ្លះ​ បាន​បញ្ចូល​វាក្យសព្ទថ្មី​ថា​ លិខិតឆ្លងដែន​វ៉ាក់សាំង​កូវីដនេះ​ទៅក្នុង​វចនានុ​ក្រុម​របស់​ពួកគេ​រួច​ទៅ​ហើយ​។

តើ​លិខិត​ឆ្លងដែន​វ៉ាក់សាំង​កូវីដ​គឺជាអ្វី​?

លិខិត​ឆ្លងដែន​វ៉ាក់សាំងកូវីដ​ ឬ​លិខិតឆ្លងដែន​ភាពស៊ាំ​ ដែលហៅជា​ភាសាអង់គ្លេស​ថា​ “Covid vaccine passports” ឬ "Immunity passports" គឺជា​វិញ្ញាបនប័ត្រ​ឌីជីថល​ ដែល​បញ្ជាក់ថា​បុគ្គលម្នាក់​ បាន​ទទួល​ការចាក់​ថ្នាំ​បង្ការ​កូវីដរួចហើយ​។ សម្រាប់ករណីខ្លះ​ វា ក៏អាចជា​ឯកសារ​បង្ហាញថា​ អ្នក​បាន​ធ្វើ​តេស្ត​អវិជ្ជមាន​កូវីដ​ ដូច្នេះ​អ្នកអាច​ធ្វើ​ដំណើរ​ ទៅណា​មកណា​បាន​កាន់​តែងាយស្រួល​។

សព្វថ្ងៃនេះ​ ប្រទេស​ជាច្រើន​ កំពុង​ទាមទារ​ភស្តុតាង​នៃ​ការធ្វើតេស្ត​អវិជ្ជមាន​កូវីដ​ មុននឹង​អនុញ្ញាត​ឲ្យ​អ្នកធ្វើដំណើរមកពីក្រៅ​ ចូល​ក្នុង​ប្រទេស​ពួកគេបាន​។ ចំណាត់ការនេះ​ អាច​ជា​រឿងចំបាច់​ ដើម្បី​អាច​ចាប់​ផ្តើម​ឧស្សាហកម្ម​ទេសចរណ៍​ឡើងវិញបាន​។

ដោយឡែក​ ព្រោះតែ​តែអន្ទៈសារ​ចង់ជួយស្រោចស្រង់​សេដ្ឋកិច្ច​ និង​ធ្វើឲ្យ​ប្រទេស​ចាប់​មាន​ដំណើរឡើងវិញ​ ប្រទេសអ៊ីស្លង់​ និង​អ៊ីស្រាអែល​ បាន​​ចេញ​លិខិត​ឆ្លងដែន​កូវីដ​ឲ្យដល់​ប្រជាជនណាដែលបានទទួលការចាប់វ៉ាក់សាំងរួចហើយ​។ ចំណែក​ប្រទេសផ្សេងទៀត​ មាន​ដូចជា​ស៊ុយអែត​ និង​ដាណឺម៉ាក​ជាដើម​ កំពុង​រៀប​ចំដាក់ឲ្យដំណើរ​ការ​វិញ្ញាបនប័ត្រ​វ៉ាក់សាំងកូវីដឌីជីថលនេះដែរ​​​។

មាន​ក្រុមហ៊ុន​អាកាសចរណ៍​អន្តរជាតិ​ចំនួនបី​ បាន​និយាយថា​ពួកគេនឹង​មិន​ទទួល​យក​អ្នកដំណើរ​ណា ដែល​​គ្មាន​លិខិតឆ្លងដែន​កូវីដនោះទេ​។ នេះបើតាមការចុះផ្សាយ​របស់វិទ្យុបារាំងអន្តរជាតិជាភាសាអង់គ្លេសកាលពីថ្ងៃទី ១៧ កុម្ភៈ ឆ្នាំ២០២១​។

រីឯ​បណ្តាក្រុមហ៊ុន​ឯកជនជាច្រើនទៀត​ ក៏កំពុង​ចាប់​ផ្តើម​គិតគូរធ្វើឲ្យ​ លិខិតឆ្លង​ដែន​កូវីដ​នេះ ក្លាយជា​ឯកសារ​ដែល​អ្នកធ្វើដំណើរ​ចាំបាច់ត្រូវតែមាន​ផងដែរដើម្បី​អាច​ជិះយន្តហោះ​ ជិះ​ទូក​កម្សាន្ត ឬ​ចូលរួម​ក្នុង​ព្រឹត្តិការណ៍​ដូចជា​ការប្រគំតន្ត្រី​ជាដើម​។ល។

អ្នក​ជំនាញ​ព្រមាន​ថា​ការប្រើ​លិខិត​ឆ្លង​ដែន​វ៉ាក់សាំង​កូវីដ​អាច​ជាការ​រើសអើង

ក៏ប៉ុន្តែ​ ការទាមទារលិខិតឆ្លងដែនកូវីដជាចាំបាច់​ ​ក្នុង​ពេល​ធ្វើដំណើរ​ ឬ​ត្រលប់​ទៅ​ធ្វើការ​​ ឬក៏ដើម្បីចូលរួមក្នុងសកម្មភាពផ្សេងៗ គឺជាគំនិត​ដែល​កំពុងចោទជា​សំណួរ​ទាក់ទង​កត្តា​វិទ្យាសាស្ត្រ​ និង​ក្រម​សីលធម៌​។

ស្របពេលដែល​ ក្រុមហ៊ុន​អាជីវកម្ម​ និង​អ្នក​នយោបាយ​មួយចំនួន​បាន​លើក​ឡើងពី​ភាព​ចាំបាច់​ក្នុងការមាន​លិខិតឆ្លងដែនវ៉ាក់សាំង​ក្នុងពេលធ្វើដំណើរ​ ក្រុមអ្នកជំនាញ​ បាន ព្រមានថា​ ការទាមទារ​ភស្តុតាងបង្ហាញ​ថាបាន​ចាក់វ៉ាក់សាំងកូវីដ​អាចជា​ទង្វើ​រើសអើង​។

ក្រុមអ្នកជំនាញ​ បាន​និយាយថា​ការដាក់ឲ្យប្រើ​ លិខិតឆ្លងដែន​វ៉ាក់សាំងកូវីដ​ គឺជារឿង​ "អាច​ធ្វើ​ទៅបាន​" ប៉ុន្តែ​គេគួរចាំ​រហូតដល់​ដឹងច្បាស់​បន្ថែមទៀតសិន​ តើថា​រយៈពេល​នៃ​ភាព​ស៊ាំ​​មាន​មាន​ប្រសិទ្ធភាព​យូរបានប៉ុណ្ណា​។

កត្តាវិទ្យាសាស្ត្រសំខាន់ៗ​ ចោទនៅត្រង់​ ភាពស៊ាំ​ មាន​រយៈពេល​យូរ​ប៉ុណ្ណា​ ហើយ​ថា​តើ​វ៉ាក់សាំង​ អាចនឹង​ការពារ​ មិនឲ្យ​ឆ្លង​មេរោគកូវីដ​បំប្លែងថ្មី​ឬក៏អត់​។ ហេតុដូចនេះ​ វាគឺជារឿង​ពិបាក​សម្រេច​ណាស់​ ថាតើ​លិខិតឆ្លងដែន​កូវីដ​ គួរតែ​មាន​សុពលភាព​យូរ​ប៉ុណ្ណា​។

សម្រាប់អ្នកជំនាញ​ ការ​ចាក់វ៉ាក់សាំង​កូវីដ​បង្ហាញថា​ពី​ការ​ការពារ​មនុស្ស​ មិនឲ្យ​ឆ្លង​ជំងឺកូវីដ​។ ក៏ប៉ុន្តែ​ រហូតមកទល់នឹងពេលនេះ​ នៅតែមានសំណួរ​ចោទសួរ​ថាតើវ៉ាក់សាំង​ អាច​ជួយ​ការពារមនុស្ស​មិនឲ្យឆ្លងកូវីដ​បាន​ប៉ុន្មាន​ភាគរយ​ និង​ការពារមិនឲ្យ​ចម្លង​មេរោគ​នេះទៅអ្នកដទៃ​ប៉ុន្មាន​ភាគរយ​?

ចំណុចសំខាន់​មួយ​ទៀត​ ការដាក់ឲ្យប្រើលិខិតឆ្លងដែន​កូវីដ​ ត្រូវបានគេមើលឃើញថា​ អាច​បង្កើតឲ្យមាន​ការ​រើសអើងដែរ ពីព្រោះ​ការ​ចាក់វ៉ាក់សាំង​នៅក្នុង​ប្រទេសខ្លះ​ ដូចជា​នៅ​បារាំង​ជាដើម​គឺធ្វើឡើង​ដោយ​ការស្ម័គ្រចិត្ត​។ រដ្ឋាភិបាលបារាំង​ មិនចង់​ដាក់សម្ពាធ​លើ​ពលរដ្ឋខ្លួន​ឲ្យដាក់វ៉ាក់សាំង​ ដោយបង្ខំចិត្ត​ ដើម្បី​តែ​ទទួលបាន​លិខិត​ឆ្លងដែន​កូវីដ​នោះដែរ​។

បន្ថែមលើនេះ​ ការ​តម្រូវឲ្យមានលិខិតឆ្លងដែន​វ៉ាក់សាំងកូវីដ​ អាច​ជា​វិធានការ​ អើសរើង​ដល់​ក្រុម​មនុស្ស​ដែល​មិន​អាច​ចាក់វ៉ាក់សាំង​បាន​ដោយសារ​តែ​ហេតុផល​វេជ្ជសាស្ត្រ​ដូចជា​ ក្មេងៗ​ និងស្ត្រីមាន​ផ្ទៃពោះ​ជាដើម​។

ហេតុដូចនេះហើយ​ ក្រុមអ្នកជំនាញ​ ក៏ដូចជាអង្គការសុខភាពពិភពលោកដែរ មិនគាំទ្រ​ឡើយ​ឲ្យប្រើ និង​ទាមទារ​លិខិត​ឆ្លងដែន​វ៉ាក់សាំង​កូវីដ​ជា​ចាំបាច់​ក្នុងពេល​ធ្វើដំណើរ​ នាកាលៈទេសៈ​ដូច​បច្ចុប្បន្ន​នេះ៕

 

ព្រឹត្តិបត្រ​ព័ត៌មានព្រឹត្តិបត្រ​ព័ត៌មាន​ប្រចាំថ្ងៃ​នឹង​អាច​ឲ្យ​លោក​អ្នក​ទទួល​បាន​នូវ​ព័ត៌មាន​សំខាន់ៗ​ប្រចាំថ្ងៃ​ក្នុង​អ៊ីមែល​របស់​លោក​អ្នក​ផ្ទាល់៖

តាមដានព័ត៌មានកម្ពុជានិងអន្តរជាតិដោយទាញយកកម្មវិធីទូរស័ព្ទដៃ RFI