អានតួអត្ថបទ
ព្រឹត្តិការណ៍អន្តរជាតិប្រចាំថ្ងៃ

បារាំង​​​ប្រឈម​នឹង​ហានិភ័យ​ផ្ទុះ​ការ​រាតត្បាត​របស់​កូវីដ១៩​ ជា​ថ្មី ?

សំឡេង ០៧:០៨
នាយករដ្ឋមន្ត្រី បារាំង​ លោក ហ្សង់ កាស្តិច Jean Castex (ស្តាំ)និង​រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួង​សុខាភិបាល (ឆ្វេង) ចុះ​ទៅ​វិទ្យាសា្ថន​ប៉ាស្ទ័រ​ ថ្ងៃទី ១២ កក្កដា​២០២០
នាយករដ្ឋមន្ត្រី បារាំង​ លោក ហ្សង់ កាស្តិច Jean Castex (ស្តាំ)និង​រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួង​សុខាភិបាល (ឆ្វេង) ចុះ​ទៅ​វិទ្យាសា្ថន​ប៉ាស្ទ័រ​ ថ្ងៃទី ១២ កក្កដា​២០២០ Jody Amiet / AFP
ដោយ៖ អៀង សុខម៉ិញ
៣៥ នាទី

កូវីដ​១៩ កំពុង​បន្ត​ចម្ល​ងរាត​ត្បាតយ៉ាង​លឿន​នៅ អាមេរិក​និ​ងអាមេរិក​ឡាទីន។ ម៉ិចស៊ិក​បាន​ក្លាយ​ជា​ប្រទេស​ទី​បួន ដោយមាន​ចំនួន​អ្នក​សា្លប់​ឡើង​ដល់​ជាង​៣៥០០០​នាក់ គិត​ត្រឹម​ថ្ងៃអាទិត្យ​ទី ១២​កក្កដា២០២០ (​អាមេរិក១៣៤៧២៩នាក់ ប្រេស៊ីល ៧០៣៩៨នាក់​ និ​ងអង់គ្លេស៤៤៧៩៨នាក់) ។ ​ចំណែក​នៅទ្វីប​​អឺរ៉ុប​ដែល​រង​គ្រោះ​ខ្លាំង​ជាង​គេ​ ដោយ​មាន​ស្លាប់​សរុប​ដល់​ជាង​២០ម៉ឺន​នាក់វិញ ស្ថានភាព​បាន​ប្រសើរមែន​​ ប៉ុន្តែ​ករណី​ឆ្លង​ថ្មី​ហាក់​ចាប់​កំរើក​ឡើង​វិញ​។ ការ​ព្រួយបារម្ភ​ខ្លាច​មាន​ផ្ទុះ​កូវីដ១៩​រលក​ទីពីរមាន​កាន់​តែ​ខ្លាំងឡើងៗ។​ ក្រុម​គ្រូពេទ្យ​ និង​អ្នក​ជំនាញ​បារាំង​ បាន​អំពាវនាវ​​ជា​ថ្មី ឱ្យ​ប្រជាពលរដ្ឋ​ពាក់​ម៉ាស់​ ជា​ដាច់​ខាត​នៅតាម​ទីសាធារណៈ​ និង​ រក្សា​គម្លាត​សុវត្ថិភាពសុខភាព ព្រមទាំង​លាង​ដៃ​សម្អាត​ឱ្យ​ញឹកញាប់។

ផ្សាយពាណិជ្ជកម្ម

បន្ទាប់​ពី​បាន​ស្គាល់​ភាព​ស្ងប់​ស្ងាត់​ និង​​បើកប្រទេស​ឡើង​វិញ មិន​ទាន់​បាន​ស្រួលបួល​ផង ស្រាប់​តែ​​សម្រែក​អំពាវនាវ​ឱ្យ​ប្រជាពលរដ្ឋ​បង្កើន​ការ​ប្រុងប្រយ័ត្ន​ បាន​លាន់​ឮ​ឡើង​ជា​ថ្មី ដាស់​ប្រជាពលរដ្ឋ​ដែល​ហាក់​ដូច​ជា​ចាប់​ផ្តើម​ភ្លេច​ខ្លួន ភ្លេច​ទុក្ខសោក​មរណៈ​បង្ក​ឡើង​ដោយ​កូវីដ និង​​ការ​បិទ​បង្ឃាំង​រយៈ​ពេល​ជាង​ពីរ​ខែ​នោះ​បាត់​ទៅ​ហើយ។ គ្រាន់​តែ​បើក​ទូលា​យប្រទេស​ឱ្យ​មាន​សកម្មភាព​ជា​ធម្មតា​ឡើ​ង​វិញ​បន្តិច គេសង្កេត​ឃើញ​ចំនួន​អ្នក​ឆ្លង​​ថ្មី​ចាប់​ផ្តើមកំរើកកើន​ឡើង​ ព្រមទាំង​សញ្ញា​ផ្សេង​ទៀត​កាន់​តែ​ច្រើនឡើង​ដែលជា​ហេតុ​នាំ​ឱ្យ​មាន​ការ​ភ័យ​ខ្លាច​​ថា​បារាំងអាច​នឹង​​ជួប​ការ​រាត​ត្បាត​កូវីដ១៩​រលក​ទីពីរ នៅ​រដូវ​ត្រជាក់​ខាង​មុខ។

អត្រា​ចម្លង​កើន​ឡើង

​អ្នក​វិទ្យាសាស្ត្រកំពុង​ព្រួយបារម្ភ​នឹង​​អត្រា​ចម្លង (សមត្ថភាព​ចម្លងជាមធ្យម​​របស់​វីរុស​)​ ឬ​សម្គាល់​តាម​បែប​បច្ចេកទេស ដោយ​ពាក្យ R។ នៅ​មុខ​ពេល​បិទ​ខ្ទប់​កាលពី​ពាក់កណ្តាល​ខែ​មីនា អត្រា​ចម្លង R នៅ​ទូទាំង​ប្រទេស​​មាន​កំរិត ៣,៣ ពោល​គឺ​អ្នក​ផ្ទុក​វីរុស​ម្នាក់​អាច​ចម្លង​ទៅ​មនុស្ស​ជាង​បី​នាក់​ផ្សេង​ទៀត​ជា​មធ្យម​​។ ​ដោយសារ​ការ​បិទ​ខ្ទប់​អត្រាចម្លង​​នេះ​បាន​ធ្លាក់​ចុះ​ មក​ត្រឹម​តែ (០,៧) មិន​ដល់​មួយ​នាក់​ទេ។​ តែ​ឥលូវ អត្រា​ចម្លង R​នេះ​បាន​ឡើង​ដល់​ ១,០៥ បាន​ន័យ​អ្នក​ផ្ទុក​វីរុស​ម្នាក់​ អាច​ចម្លង​ទៅ​មនុស្ស​ជាង​ម្នាក់​ផ្សេង​ទៀត​ជា​មធ្យម។ ជា​កំរិតចម្លង​ស្មើ​នឹង​ការ​ចម្លង​កាលពី​ថ្ងៃ​ទី​៥-៦​មីនា២០២០។ និយាយ​បែបនេះ​មិន​មែន​ថា កន្លះ​ខែក្រោយ​បារាំង​នឹង​មាន​ស្ថានភាព​ធ្លាក់​ធ្ងន់ធ្ងរ​ខ្លាំង​ដូច​ខែ​មីនា​ទេ។ ស្ថានភាព​ពេល​នេះ​​មិន​ដូច​គ្នា​ពេល​មុន​ទេ។

ជា​ទូទៅ តាម​និយម​ន័យ បើ​អត្រា​ចម្លង​ Rក្រោម​ ១ នោះ​ការ​ជំងឺ​​ចាប់​ថយ។ បើ​R=១ វីរុស​កំពុងបន្ត​​សកម្មភាព​ចម្លង និង​បើ​ R=២ ជា​​សាយភាយ​រាតត្បាត។

យុវវ័យ​កត្តា​ចម្លង​ថ្មី

​នៅ​ពេល​នេះ តំបន់នៅភាគ​ខាង​កើត​ប្រទេស​បារាំងដែល​​ធ្លាប់រងគ្រោះ​កូវីដ​១៩ខ្លាំង កាលពី​ខែ​មីនា-មេសា-​ឧសភា មាន​អត្រា​ចម្លង​ទាប​ជាង​គេ​បំផុត។ ផ្ទុយ​ទៅ​វិញ តំបន់​ប៉ែក​ខាង​លិច តំបន់​ប៉ែក​ខាង​ត្បូង ដែល​ពុំ​សូវ​រងការ​រាតត្បាត​ខ្លាំង ក្នុង​ពេល​បិទខ្ទប់​ប្រទេស កំពុង​មាន​កំណើន​គួរ​ឱ្យ​ព្រួយ​បារម្ភ​ ​វីរុស​មាន​សកម្មភាព​ខ្លាំង។  ដែនដី​បារាំង​ដែល​កំពុង​ប្រឈម​ខ្លាំង​ជាង​គេ គឺ​នៅ​តំបន់​ឯ​នាយ​សមុទ្ទ​ ហ្គីយ៉ាន ព្រោះ​មាន​ព្រំដែន​ជាប់​នឹង​ប្រេស៊ីល​ ប្រទេស​រងគ្រោះ​ខ្លាំង​ជាង​គេ​បំផុត​ប្រចាំ​តំបន់​អាមេរិកឡាទីន និង​ទីពីរ​លំដាប់​ពិភពលោក​បន្ទាប់​ពី​សហរដ្ឋ​អាមេរិក។

ខុស​ពីលើក​មុន ពេល​នេះ​ករណីចម្លង​ថ្មី​ច្រើន​តែ​កើត​មាន​លើ​ពលរដ្ឋ​វ័យ​ក្មេង ជា​យុវវ័យ និង​ពុំ​សូវ​មាន​ករណី​ធ្ងន់ធ្ងរ​ត្រូវ​ការ​ការព្យាបាល​នៅ​មន្ទីរពេទ្យ​ទេ ប៉ុន្តែ​ក្មេង​មាន​ផ្ទុក​វីរុស​ជា​កត្តា​ដែលមិន​យូរ​មិន​ឆាប់​នឹងជំរុញ​ការ​​ឆ្លង​រាតដាល​ទៅ​មនុស្ស​ចាស់ និង​អ្នក​មាន​សុខភាព​មិន​សូវ​ល្អ។

ចំណុច​ដ៏​គួរ​ឱ្យ​ព្រួយ​បារម្ភ​មួយ​ទៀត​គឺ បើ​តាម​ទិន្នន័យ អ្នក​មាន​រោគ​សញ្ញា​សង្ស័យ​កូវីដ១៩ តែ​១៧%​ប៉ុណ្ណោះ បាន​ទទួល​វេជ្ជបញ្ជា​ទៅ​ធ្វើ​តេស្ត​មើល​កូវីដ។ ដូច្នេះ​ចំនួន​អ្នក​ឆ្លង​ និង​កំណើនករណី​​កូវីដ ទំនង​ជា​ច្រើន​ជាង​តួលេខ​ពិត។ សកម្មភាព​របស់​ក្រុមគ្រូពេទ្យ​សង្គ្រោះ​បន្ទាន់​​ ក៏​ចាប់​ផ្តើម​ប្រញឹក​ជា​មុន​ខ្លាំង សំឡេង​ទូរស័ព្ទ​ហៅ​ពេទ្យ​មក​ជួយ​ព្រោះ​បញ្ហា​កូវីដ​បាន​កើន​ឡើង​មួយ​ជា​បី រវាង​ពី​ខែ​មិថុនា​ និង​ខែ​កក្កដា​នេះ។

ពាក់ម៉ាស់​នៅ​កន្លែង​បិទ​ជិត

ក្រុម​គ្រូពេទ្យ​មាន​ឈ្មោះ​បោះសំលេង និង​ក្រុម​អ្នក​ជំនាញ​សុខភាព​​ជា​ច្រើន យល់​ថាបារាំង​ត្រូវ​ចាត់​វិធានការ​ ​​កាត់​ផ្តាច់​ការ​ចម្លង​វីរុស​កូរ៉ូណា​ថ្មី​ឱ្យ​បាន​នៅ​ដំណាក់កាល​នេះ បើ​​បារាំងមិន​ចង់​​ជួប​រលក​រាតត្បាត​កូវីដ​ជា​លើក​ទីពីរ​ នៅ​ពេល​ខាង​មុខ។ បើ​ចាំ​ដល់​ពេល​មាន​ករណី​ចូល​ព្យាបាល​នៅ​មន្ទីរពេទ្យ នោះ​ប្រទេស​នឹង​ត្រូវ​ជួប​ហានិភ័យ​ជា​ថ្មី។

សម្រាប់​ក្រុម​អ្នក​ជំនាញ​វិធី​សាស្ត្រល្អ​អាច​​ ផ្តាច់​ការ​ចម្លង​វីរុស​ ទប់​មិន​ឱ្យ​មាន​ការ​រាតត្បាត​រលក​ទីពីរ គ្មាន​អ្វី​ក្រៅ​ពី​ឱ្យពលរដ្ឋ​ពាក់​ម៉ាស់​គ្រប់​គ្នា​ ជា​ដាច់​ខាត​នៅ​តាម​ទីសាធារណៈ ដែល​បិទ​ជិត ដូច​ជា​នៅ​តាម​មជ្ឈមណ្ឌល​ពាណិជ្ជកម្ម ហាង​ទំនើប​ ហាង​ទំនិញ​តូច​ធំ លក់​អីវ៉ាន់ លក់​ចំណី​អាហារ សារមន្ទីរ​ .... ជា​ដើម​។ល។ ទេ។

ខុស​កាលពី​ដើម​ឆ្នាំដែល​ពិភពលោក​សូវ​ស្គាល់​កូវីដ១៩ និង​​គ្មាន​មធ្យោបាយ ឥលូវ​បារាំង​មាន​លទ្ធភាព​ផ្តល់​ម៉ាស់​ឱ្យ​ប្រជាពលរដ្ឋ​បាន​គ្រប់​គ្រាន់ហើយ​ ដូច្នេះ​​ វា​ពិត​ជា​គួរ​ឱ្យ​សោកស្តាយ​ពេក​ណាស់ ដែលបារាំង​​មិន​ប្រើ​មធ្យោបាយ​មាន​ប្រសិទ្ធភាព​ហើយ​ងាយ​នោះ​។

កូវីដ​មិនមែន​ជា​ជំងឺ​ប្រចាំ​រដូវ មិន​ស្លាប់​ដោយ​កម្តៅឡើយ។ ​ ​គ្មាន​ថ្នាំ​ព្យាបាល គ្មាន​ថ្នាំ​បង្ការ​ កូវីដ​១៩ នឹង​នៅ​វិល​វល់​មាន​សកម្មភាព​យូរ​ទៀត។ ហេតុ​ដូច្នេះ​ហើយ​បាន​ជា​ក្រុម​អ្នក​​អ្នក​វិទ្យាសាស្ត្រ​ និង​គ្រូពេទ្យ​បានចេញ​លិខិត​ ដាស់​ស្មារតី​ពលរដ្ឋ​ឡើង​វិញកុំ​ឱ្យ​​ភ្លេច​ខ្លួន កុំ​ភ្លេច​រក្សា​គម្លាត​សុវត្ថិភាព និង​ ​លាង​ដៃ​សម្អាត​មេរោគ​ឱ្យ​បាន​ញឹកញាប់។​

សូម​បញ្ជាក់​ថាវិធានការ​ពាក់​ម៉ាស់​ជា​ដាច់​ខាត​នៅ​តាម​ទី​សាធារណៈ​ត្រូវ​បាន​អនុវត្ត​ហើយ ​នៅ​បែលហ្សិក ឬ​នៅ​អេស្ប៉ាញ និង​នៅ​អៀរឡង់។ នាយករដ្ឋមន្ត្រី​បារាំង​ ដែល​កំពុងបំពេញ​ទស្សនកិច្ច​ខ្លី​នៅ​ហ្គីយ៉ាន​បាន​អះអាងនៅ​ល្ងាច​មិញ​​ថា​ កំពុង​ពិចារណា​ តម្រូវ​​ឱ្យ​ពលរដ្ឋ​ពាក់​ម៉ាស់​ នេះ​​ដែរ ហើយ​ក៏​ត្រិះរិះ​រួច​ជា​ស្រេច​ចំណាត់​ទប់​ទល់​នឹង​ការ​ផ្ទុះ​កូវីដ​១៩​រលក​ទីពីរ។ ការ​បិទ​ខ្ទប់​ប្រជាជន​អាច​នឹង​ត្រូវ​លើក​មក​អនុវត្ត​ជា​ថ្មី នៅ​តាម​តំបន់​ដែល​មាន​ផ្ទុះ​ខ្លាំង​ និង​​មិនធ្វើ​ជា​លក្ខណៈ​ទូទៅឡើយ៕

 

ព្រឹត្តិបត្រ​ព័ត៌មានព្រឹត្តិបត្រ​ព័ត៌មាន​ប្រចាំថ្ងៃ​នឹង​អាច​ឲ្យ​លោក​អ្នក​ទទួល​បាន​នូវ​ព័ត៌មាន​សំខាន់ៗ​ប្រចាំថ្ងៃ​ក្នុង​អ៊ីមែល​របស់​លោក​អ្នក​ផ្ទាល់៖

តាមដានព័ត៌មានកម្ពុជានិងអន្តរជាតិដោយទាញយកកម្មវិធីទូរស័ព្ទដៃ RFI

រកមិនឃើញអត្ថបទដែលស្វែងរកទេ

មិនមាន​អត្ថបទ​ដែលអ្នកព្យាយាមចូលមើលទេ