កម្ពុជា-សង្គម

​អង្គ​ការ​ឃ្លាំ​មើល​សិទ្ធិ​មនុស្ស​៖ ​ការ​វាយ​ប្រហារ​ដោយ​ទឹក​អាស៊ីដ​នៅ​កម្ពុជា​ថយ​ចុះ​

ការវាយប្រហារដោយទឹកអាស៊ីដថយចុះ
ការវាយប្រហារដោយទឹកអាស៊ីដថយចុះ @HRW

អង្គការ​ឃ្លាំ​មើល​សិទ្ធិ​មនុស្ស (HRW) នៅ​ថ្ងៃទី​០៤ ខែកុម្ភៈ តាម​រយៈរបាយ​ការណ៍​របស់​ខ្លួន​ឲ្យ​ដឹង​ថា​ការ​វាយ​ប្រហារ​ដោយ​ទឹក​អាស៊ីដ​នៅ​ក្នុង​ប្រទេស​កម្ពុជា​បាន​ថយ​ចុះ បន្ទាប់​ពី​រដ្ឋាភិបាល​បាន​អនុម័ត​ច្បាប់​គ្រប់​គ្រង​អាស៊ីដ​ខ្លាំង​។ ប៉ុន្តែ​អង្គការ​ឃ្លាំ​មើល​សិទ្ធិ​មនុស្ស​នេះ​រក​ឃើញ​ថា​រដ្ឋាភិបាល​បរាជ័យ​ក្នុង​ការ​ផ្តល់​ជំនួយ​ដល់​ជន​រង​គ្រោះ​។ 

ផ្សាយពាណិជ្ជកម្ម

នៅ​កម្ពុជា​ករណី​វាយ​ប្រហារ​ដោយ​ទឹក​អាស៊ីដ ដែល​ត្រូវ​បាន​រាយការណ៍​មាន​ចំនួន​៤០​ករណី ដែល​ជា​ចំនួន​ខ្ពស់​បំផុត​នៅ​ឆ្នាំ​២០០០ ហើយ​នៅ​ឆ្នាំ​២០១០ មាន​រលក​នៃ​ការ​វាយ​ប្រហារ​មួយ​ទៀត ដែល​មាន​ជន​រង​គ្រោះ​សរុប​ចំនួន​៣៦​នាក់​។ ភាគ​ច្រើន​នៃ​ករណី​ទាំង​នោះ​កើត​ឡើង​ពី​ជម្លោះ​រវាង​បុគ្គល និង​បុគ្គល ហើយ​និង​ការចង​គំនុំ។ នេះ​បើ​តាម​របាយ​ការណ៍​កម្រាស​ជិត​៦០​ទំព័រ​ជា​ភាសា​ខ្មែរ មាន​ចំណង​ជើង​ថា “ដូច​រស់​ក្នុង​ឋាននរក​” អំពើ​ហិង្សា​ដោយ​អាស៊ីដ​នៅ​កម្ពុជា ចេញ​ផ្សាយ​កាល​ពីថ្ងៃទី៤ ខែ​កុម្ភៈ ឆ្នាំ​២០១៩​។

របាយ​ការណ៍​របស់​អង្គការ​ឃ្លាំ​មើល​សិទ្ធិ​មនុស្ស បាន​ឲ្យ​ដឹង​ទៀត​ថា នៅ​ក្រោយ​ការ​អនុម័ត​ច្បាប់​ស្តីពី​ការ​គ្រប់​គ្រង​អាស៊ីដ​ខ្លាំង នាឆ្នាំ​២០១២ អំពើ​វាយ​ប្រហារ​ដោយ​អាស៊ីដ ដែល​ត្រូវ​បាន​រាយការណ៍​មាន​យ៉ាង​ហោច​ណាស់​២៥​ករណី កើត​ឡើង​លើ​ជន​រង​គ្រោះ​ចំនួន​៣២​នាក់​ក្នុង​នោះ​មាន​២៣​នាក់​ត្រូវ​បាន​គេ​ដឹង​ថា នៅ​មាន​ជីវិត។ ក្នុង​ចំណោម​ជន​រង​គ្រោះ​ទាំង​៣២​នាក់​មាន​១៩​នាក់​ជា​ស្ត្រី និង​១៣​នាក់​ទៀត​ជា​បុរស​។

លោក ប្រេដ អាដាម នាយក​ប្រចាំ​តំបន់​អាស៊ី​នៃ​អង្គការ​​ឃ្លាំ​មើល​សិទ្ធិ​មនុស្ស Human Rights Watch បាន​ឲ្យ​ដឹង​ថា រដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា​បាន​ធ្វើ​ការ​បោះ​ជំហាន​ដ៏​សំខាន់​មួយ​ជា​មួយ​នឹង​ច្បាប់​​គ្រប់គ្រង​​ទឹក​​អាស៊ី​ដ ដោយ​បាន​ធ្វើ​ការ​សន្យា​យ៉ាង​ច្បាស់​លាស់​ចំពោះ​ជន​រង​គ្រោះ​ពី​ការ​វាយ​ប្រហារ​ដោយ​ទឹក​អាស៊ីដ។

លោក​បន្ត​ថា បរាជ័យ​របស់​រដ្ឋាភិបាល​រួម​មាន ការ​អនុវត​ច្បាប់​នេះ​នៅ​ក្រៅក្រុង​ភ្នំពេញ, ការ​ចាប់​ជន​ដៃដល់​មក​ទទួល​ខុស​ត្រូវ, ការ​ព្យាបាល​ដល់​ជន​រងគ្រោះ និង​ការ​ប៉ះប៉ូវនូវ​សំណង​សម្រាប់​ជន​រង​គ្រោះ បាន​ធ្វើ​ឲ្យ​ការ​សន្យា​របស់​រដ្ឋាភិបាល​មិន​អាច​សម្រេច​ទៅ​បាន ហើយ​បាន​ធ្វើ​ឲ្យ​ជនរង​គ្រោះ​មាន​ផលវិបាក​អស់​មួយ​ជីវិត​។

វិទ្យុ​បារាំង​អន្តរជាតិ​មិន​អាច​សុំ​ការ​បំភ្លឺ​ពី​ក្រសួង​មហាផ្ទៃ​បាន​ទេ​នៅ​ថ្ងៃ​ទី​០៥ ខែ​កុម្ភៈ​នេះ ក៏​ប៉ុន្តែ​លោក ផៃ ស៊ីផាន អ្នក​នាំពាក្យ​រដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា មុន​នឹង​ឆ្លើយ​នឹង​សំនួរ​របស់​វិទ្យុ​បារាំង​អន្តរជាតិ​លោក​បាន​ចាត់​ទុក​សកម្មភាព​អង្គការ​ឃ្លាំ​មើល​សិទ្ធិ​មនុស្ស​របស់​លោក ប្រេដ អាដាមថា ជា​ការ​វាយ​ប្រហារ​មក​លើ​រដ្ឋាភិបាល។ បើ​តាម​លោក ផៃ ស៊ីផាន ក្នុង​រយៈពេល​២ ឬ៣​ឆ្នាំ​ចុង​ក្រោយ​នេះ ករណី​វាយ​ប្រហារ​ដោយ​ទឹក​អាស៊ីដ​មិន​បាន​កើត​ឡើង​នៅ​ក្នុង​ប្រទេស​កម្ពុជា​នោះ​ទេ​។ លោក​បញ្ជាក់​ថា ​ការ​ថយចុះ​នេះ គឺ​បន្ទាប់​ពី​រដ្ឋាភិបាល​បង្កើន​ការ​អប់រំ និង​ដាក់​ទោសទណ្ឌ​ចំពោះ​អ្នក​ប្រព្រឹត្ត​។

សូម​ជម្រាប​ជូន​ថា​របាយការណ៍​របស់​អង្គការ​ឃ្លាំ​មើល​សិទ្ធិ​មនុស្ស ដែល​ចេញ​ផ្សាយ​នា​ពេល​នេះ ត្រូវ​បាន​ធ្វើ​ឡើង​ដោយ​ផ្អែក​លើ​កិច្ច​សម្ភាសន៍​ក្នុង ខែ​ធ្នូឆ្នាំ​២០១៣, ខែ​មិថុនា ឆ្នាំ​២០១៥, និង​ខែ​ឧសភា​ឆ្នាំ​២០១៧ ជា​មួយ​អ្នក​រស់រាន​មាន​ជីវិត​ពី​ការ​វាយ​ប្រហារ​ដោយ​អាស៊ីដ​ចំនួន​១៧​នាក់ នៅ​ភ្នំពេញ និង​កំពង់ចាម​៕

ព្រឹត្តិបត្រ​ព័ត៌មានព្រឹត្តិបត្រ​ព័ត៌មាន​ប្រចាំថ្ងៃ​នឹង​អាច​ឲ្យ​លោក​អ្នក​ទទួល​បាន​នូវ​ព័ត៌មាន​សំខាន់ៗ​ប្រចាំថ្ងៃ​ក្នុង​អ៊ីមែល​របស់​លោក​អ្នក​ផ្ទាល់៖

តាមដានព័ត៌មានកម្ពុជានិងអន្តរជាតិដោយទាញយកកម្មវិធីទូរស័ព្ទដៃ RFI