អានតួអត្ថបទ
ទស្សនៈព្រឹត្តិការណ៍ពិភពលោក

អាហ្រ្វិកកណ្តាល៖ ប្រធានាធិបតី និង​នាយករដ្ឋមន្រ្តី​ព្យាយាម​ផ្សះផ្សាគ្នា​ដើម្បី​បិទបញ្ចប់​ជម្លោះ​នយោបាយ

សំឡេង ០៥:១៩
លោក​ប្រធានាធិបតី​អាហ្រ្វិកកណ្តាល Michel Djotodia (រូបឆ្វេង) និង​នាយករដ្ឋមន្រ្តី​របស់​គាត់ គឺ​លោក Nicolas Tiangaye
លោក​ប្រធានាធិបតី​អាហ្រ្វិកកណ្តាល Michel Djotodia (រូបឆ្វេង) និង​នាយករដ្ឋមន្រ្តី​របស់​គាត់ គឺ​លោក Nicolas Tiangaye REUTERS/Alain Amontchi
៣៣ នាទី

កាល​ពី​ថ្ងៃទី១៨ ធ្នូ​កន្លង​ទៅ លោក​ប្រធានាធិបតី​អាហ្រ្វិកណ្តាល Michel Djotodia និង​នាយក​រដ្ឋមន្រ្តី​របស់​គាត់ គឺ​លោក Nicolas Tiangaye បាន​ជួប​ពិភាក្សា​គ្នា​ដើម្បី​ព្យាយាម​ដោះស្រាយ​ការ​ខ្វែងគំនិត​គ្នា​ក្នុង​រឿង​នយោបាយ និង​រៀបចំ​ឲ្យ​មាន​សណ្តាប់ធ្នាប់​សង្គម​ឡើង​វិញ។ ជំនួប​ដែល​បាន​ធ្វើ​ឡើង ចំ​ពេល​ដែល​ប្រទេស​អាហ្រ្វិក​ទំាង​មូល​កំពុង​ស្គាល់​នូវ​ភាព​អនាធិបតេយ្យ​ពេញទី ជាមួយ​នឹង​ការ​បង្ហូរ​ឈាម​គ្នា​រវាង​សហគមន៍​អ្នកកាន់សាសនា​អ៊ីស្លាម និង​សហគមន៍​អ្នកកាន់សាសនា​គ្រិស្ត។ នៅ​ទីបំផុត គូបដិបក្ខ​ទំាង​ពីរ​បាន​ឯកភាព​គ្នា​លើ​កិច្ចព្រមព្រៀង​មួយ។ នេះ គ្រាន់​តែ​ជា​ចំណុច​វិជ្ជមាន​តូច​មួយ​ប៉ុណ្ណោះ ព្រោះ​នៅ​មាន​ផ្លូវ​វែងឆ្ងាយ និង​លំបាក​ច្រើន​ទៀត​ដែល​ឥស្សរជន​នយោបាយ​ទំាង​ពីរ​នាក់​ត្រូវ​ប្រឈម​មុខ​ដាក់​គ្នា។

ផ្សាយពាណិជ្ជកម្ម

មុន​នឹង​យល់​លំអិត​អំពី​ជម្លោះ​នយោបាយ​ពិបាក​នឹង​ជា​គ្នា​រវាង​លោក​ប្រធានាធិបតី Michel Djotodia និង​លោក​នាយកដ្ឋមន្រ្តី Nicolas Tiangaye គេ​ត្រូវ​តែ​ស្គាល់​ជា​ដំបូង​សិន​ថា តើ​លោក Michel Djotodia និង​លោក Nicolas Tiangaye ជា​នរណា?

លោក Michel Djotodia គឺ​ជា​អតីត​ប្រមុខ​ចលនា​ឧទ្ទាម​សេលេកា​ដែល​បាន​ធ្វើ​រដ្ឋប្រហារ​ទម្លាក់​លោក​ប្រធានាធិបតី Fraçois Bozizé ក្នុង​ខែ​មីនា។ ក្រោយ​រដ្ឋប្រហារ​យោធា លោក Michel Djotodia ក៏​បាន​ប្រកាស​តែងតំាង​ខ្លួន​ឯង​ជា​ប្រធានាធិបតី​អាហ្រ្វិកកណ្តាល។ ចំណែក​លោក Nicolas Tiangaye វិញ លោក​មិនមែន​ជា​ឥស្សរជន​ចេញ​មក​ពី​ប្រភព​ឧទ្ទាម​ទេ តែ​ចេញ​មក​ពី​គណបក្សប្រឆំាង​ក្នុង​ជំនាន់​លោក​ប្រធានាធិបតី Fraçois Bozizé។ លោក Nicolas Tiangaye ត្រូវ​បាន​លោក Fraçois Bozizé តែងតំាង​ជា​នាយក​រដ្ឋមន្រ្តី​កាល​ពី​ថ្ងៃទី១៧ មករា ស្រប​ទៅ​តាម​កិច្ចព្រមព្រៀង​សន្តិភាព​មួយ​ដែល​លោក Fraçois Bozizé បាន​ចុះ​ហត្ថលេខា​ជាមួយ​ចលនា​ឧទ្ទាម​កាល​ពី​ថ្ងៃទី១១ មករា។ តែ​នៅ​ក្រោយ​រដ្ឋប្រហារ​យោធា​ទម្លាក់​លោក Fraçois Bozizé ក្នុង​ខែ​មីនា លោក Nicolas Tiangaye ក៏​ត្រូវ​បាន​លោក Michel Djotodia ទុក​ឲ្យ​កាន់​តំណែង​នាយករដ្ឋមន្រ្តី​ជា​បន្ត​ទៀត។

កិច្ចព្រមព្រៀង​អន្តរកាល​មួយ​ក៏​ត្រូវ​បាន​អនុម័ត​ឡើង​ដើម្បី​ដឹកនំា​ប្រទេស​ឆ្ពោះ​ទៅ​រក​ការ​រៀបចំ​បោះឆ្នោត​នា​ថ្ងៃ​ខាង​មុខ។ តែ​បញ្ហា​នៅ​ត្រង់​ថា ពី​មួយ​ថ្ងៃ ទៅ​មួយ​ថ្ងៃ ភាព​តានតឹង​ខាង​នយោបាយ​ហាក់​ដូច​ជា​កាន់​តែ​ពុះកញ្រ្ជោល​ទៅៗ​រវាង​ស្ថានប័ន​ប្រធានាធិបតី​របស់​លោក Michel Djotodia និង​ស្ថានប័ន​រដ្ឋាភិបាល​របស់​លោក​ Nicolas Tiangaye ប្រៀប​ដូច​ជា​ភ្នំមួយ​មាន​ខ្លា​ពីរ។ ខ្លា​ទំាង​ពីរ​ដែល​កំពុង​ស្ថិត​នៅ​លើ​ភ្នំ​តែ​មួយ តែ​ពិបាក​នឹង​រួមរស់​ជាមួយ​គ្នា​ណាស់។ វិបត្តិ​រវាង​ស្ថាប័ន​ប្រធានាធិបតី​របស់​លោក Michel Djotodia និង​ស្ថាប័ន​នាយករដ្ឋមន្រ្តី​របស់​លោក Nicolas Tiangaye បាន​លេច​កាន់​តែ​ច្បាស់​ឡើងៗ។ វិបត្តិ​កាន់​តែ​ច្បាស់​ថែមទៀត គឺ​ក្រោយ​ពេល​ដែល​លោក​ប្រធានាធិបតី Michel Djotodia បាន​សម្រេចិត្ត​បណ្តេញ​រដ្ឋមន្រ្តី ៣រូប និង​នាយក​រតនាគារ​ម្នាក់​កាល​ពី​ថ្ងៃ​អាទិត្យ ទី១៦ ធ្នូ​កន្លង​ទៅ។

គឺ​ជា​ការ​សម្រេចចិត្ត​មួយ​ដែល​លោក Michel Djotodia បាន​ធ្វើ​តែ​ម្នាក់​ឯង ដោយ​មិន​បាន​ពិភាក្សា សួរ​យោបល់ និង​មាន​ការ​យល់ព្រម​ពី​លោក​នាយករដ្ឋមន្រ្តី Nicolas Tiangaye ជាមុន​ទេ ព្រោះ​សូម​ជម្រាប​ជូន​ថា បើ​ផ្អែក​តាម​កិច្ចព្រមព្រៀង​អន្តរកាល ការ​បណ្តេញ ឬមួយ​ក៏​តែងតំាង​រដ្ឋមន្ត្រី​ណា​ម្នាក់​ត្រូវ​តែ​មាន​ការ​ចុះ​ហត្ថលេខា​ពី​ប្រធានាធិបតី និង​នាយករដ្ឋមន្រ្តី។ គឺ​ផ្តើម​ចេញ​ពី​ទង្វើ​អត្តនោម័តិ​របស់​លោក Michel Djotodia ពេល​នោះ​ឯង ដែល​បាន​ធ្វើ​ឲ្យ​លោក Nicolas Tiangaye ក្តៅក្រហាយ និង​បាន​ចោទ​លោក Michel Djotodia ពី​បទ​បាន​រំលោភ​លើ​កិច្ចព្រមព្រៀង​អន្តរកាល ព្រម​ទំាង​បាន​ទាមទារ​ឲ្យ​លោក​ Michel Djotodia ដក​សេចក្តីសម្រេចចិត្ត​​របស់​ខ្លួន​ចេញ​វិញ។ តែ​លោក Michel Djotodia មិនព្រម និង​បាន​ប្រកាស​ថា លោក​ត្រៀមខ្លួន​នឹង​ចូលជួប​ចរចា​ជាមួយ​ថ្នាក់ដឹកនំា​ពីរ​រូប​ទៀត លោក​នាយករដ្ឋមន្រ្តី Nicolas Tiangaye និង​លោក​ក្រុមប្រឹក្សាជាតិ​អន្តរកាល Alexandre Ferdinand Nguendet។

នៅ​ទីបំផុត ជំនួប​រវាង​ថ្នាក់ដឹកនំាកំពូល​ទំាង ៣រូប​បាន​ធ្វើ​ឡើង​កាល​ពី​ថ្ងៃទី១៧ ធ្នូ នៅ​ក្នុង​វិមាន​ប្រធានាធិបតី។ គោលដៅ​នៃ​ជំនួប គឺ​ដើម្បី​បិទបញ្ចប់​ជម្លោះ​នយោបាយ​រវាង​លោក Michel Djotodia និង​លោក Nicolas Tiangaye។ នៅ​ក្នុង​ជំនួប​រយៈពេល​ជាង ១ម៉ោង កិច្ចព្រមព្រៀង​មួយ​ត្រូវ​បាន​រក​ឃើញ ដោយ​ភាគី​ទំាង​អស់​បាន​យល់ព្រម​សម្រុះសម្រួល​គ្នា​ដោយ​សន្តិវិធី។ យោង​តាម​កិច្ចព្រមព្រៀង លោក Michel Djotodia និង​លោក Nicolas Tiangaye បាន​ឯកភាព​គ្នា​ក្នុង​ការ​រុះរើ​សមាសភាព​រដ្ឋាភិបាល​អន្តរកាល​នៅ​មុន​ដំណាច់​ឆ្នំា ២០១៣ នេះ ពិសេស​រៀបចំ​ឲ្យ​មាន​សមភាព​កម្លំាង​នយោបាយ​នៅ​ក្នុង​រដ្ឋាភិបាល​អន្តរកាល​ថ្មី​រវាង​ក្រុម​របស់​លោក​ប្រធានាធិបតី Michel Djotodia និង​ក្រុម​របស់​លោក​នាយរដ្ឋមន្រ្តី Nicolas Tiangaye។

សំណួរ​ដែល​គ្រប់​គ្នា​កំពុង​ចោទ​ឡើង​នោះ គឺ​ថា តើ​ជម្លោះ​នយោបាយ​រវាង​លោក Michel Djotodia និង​លោក Nicolas Tiangaye បាន​បញ្ចប់​ត្រឹម​នេះ ឬ​យ៉ាង​ណា?។ ចម្លើយ​ជា​លក្ខណៈ​ទូទៅ​បញ្ជាក់​ថា វា​មិន​ងាយ​នឹង​ចប់​ស្រួលបួល​ទេ ព្រោះ​ផ្លូវ​ដែល​ឥស្សរជន​ទំាង​ពីរ​ត្រូវ​ដើរ នៅ​វែង​ឆ្ងាយ​ណាស់ និង​ដែល​ការ​ប៉ះ​ទង្គិច​គ្នា​នៅ​ថ្ងៃ​ខាង​មុខ ជា​រឿង​មួយ​ចៀស​មិន​រួច។ និយាយ​បែប​ម្យ៉ាង​ទៀត អណ្តាត​ភ្លើង​ឆាបឆេះ​ត្រូវ​បាន​ពន្លត់​នៅ​សំបកក្រៅ តែ​កម្តៅ​ខាង​ក្នុង​នៅ​បន្ត​ងំ​ជានិច្ច។ តែ​យ៉ាង​ហោច​ណាស់​នៅ​ចំពោះ​មុខ អ្វី​ដែល​ឥស្សរជន​ទំាង​ពីរ​បាន​ឯកភាព​គ្នា​ជា​ថ្មី​នៅ​ពេល​នេះ គឺ​ជា​ដំណឹង​ល្អ​មួយ​ដែល​បាន​អនុញ្ញាត​ឲ្យ​ប្រទេស​រួច​ផុត​ពី​វិបត្តិ​ថ្មី​ជាន់​លើ​វិបត្តិចាស់​ដែល​កំពុង​បន្ត​គ្របដណ្តប់​នៅ​សឹង​ទូទំាង​ប្រទេស​មក​ដល់​សព្វថ្ងៃ។

សូម​ជម្រាប​ជូន​ថា វិបត្តិ​ដែល​អាហ្រ្វិកកណ្តាល​កំពុង​ជួប​ប្រទះ​យ៉ាង​ធ្ងន់ធ្ងរ តំាង​ពី​ក្រោយ​រដ្ឋប្រហារ​យោធា​មក គឺ​វិបត្តិមនុស្សធម៌ និង​សន្តិសុខ​ដែល​បង្ក​ឡើង​ដោយ​ក្រុម​ឧទ្ទាម​សេលេកា ពិសេស​ជម្លោះ​រវាង​សហគមន៍​អ្នកកាន់​សាសនា​អ៊ីស្លាម និង​អ្នកកាន់​សាសនាគ្រិស្ត។ វិបត្តិ​ដែល​ល្មម​ដល់​ពេល​លោក Michel Djotodia និង​លោក Nicolas Tiangaye ត្រូវ​រួមដៃ​គ្នា​បិទបញ្ចប់​ឲ្យ​បាន​ឆាប់ និង​មិន​ត្រូវ​បន្ថែម​វិបត្តិ​ថ្មី​ទេ។ បើ​ពុំ​នោះ​សោត គឺ​អាហ្រ្វិកកណ្តាល​ទំាង​មូល​តែ​ម្តង​ដែល​នឹង​ត្រូវ​អន្តរាយ ហើយ​អ្នក​ដែល​រងគ្រោះ​ខ្លំាង គឺ​ប្រជាជន​អាហ្រ្វិកកណ្តាល​តែ​ម្តង៕

ព្រឹត្តិបត្រ​ព័ត៌មានព្រឹត្តិបត្រ​ព័ត៌មាន​ប្រចាំថ្ងៃ​នឹង​អាច​ឲ្យ​លោក​អ្នក​ទទួល​បាន​នូវ​ព័ត៌មាន​សំខាន់ៗ​ប្រចាំថ្ងៃ​ក្នុង​អ៊ីមែល​របស់​លោក​អ្នក​ផ្ទាល់៖

តាមដានព័ត៌មានកម្ពុជានិងអន្តរជាតិដោយទាញយកកម្មវិធីទូរស័ព្ទដៃ RFI

រកមិនឃើញអត្ថបទដែលស្វែងរកទេ

មិនមាន​អត្ថបទ​ដែលអ្នកព្យាយាមចូលមើលទេ