កង្វះ​ភាព​ចាស់ទុំ​របស់​អ្នកនយោបាយ​ប៉ះពាល់​ការ​ផ្តល់​ព័ត៌មាន​

សំឡេង ០៤:៣៨
កង្វះ​ភាព​ចាស់ទុំ​របស់​អ្នក​នយោបាយ​ប៉ះពាល់​ការ​ផ្តល់​ព័ត៌មាន​
កង្វះ​ភាព​ចាស់ទុំ​របស់​អ្នក​នយោបាយ​ប៉ះពាល់​ការ​ផ្តល់​ព័ត៌មាន​ RFI/Bona

នៅ​​កម្ពុជា ​មាន​​កត្តា​​ច្រើន​យ៉ាង​​ដែល​​ប៉ះពាល់​​ដល់​​ការ​ផ្តល់​និង​​ការ​ទទួល​បាន​​ព័ត៌មាន។​ ក្រៅពី​​បញ្ហា​​មួយ​ចំនួន​​ដែល​​គេ​​ឧស្សាហ៍​​លើក​​ឡើង​ជា​​ញឹកញាប់​នៅ​មាន​​កត្តា​​សំខាន់​​មួយ​ទៀត​​ដែល​​គេ​​ច្រើន​​មើល​រំលង​នោះ​​គឺ​ កង្វះ​​ភាព​ចាស់ទុំ​​របស់​​អ្នកនយោបាយ។​ ​ដោយសារ​​ការ​ព្រួយ​បារម្ភ​​អំពី​​ប្រតិកម្ម​​មិន​ល្អ​​របស់​​អ្នក​នយោបាយ​គ្មាន​​ឡើយ​​ការ​ស្ទង់​មតិ​ឬ​​​ការ​វិភាគ​​អំពី​​ប្រជាប្រិយ​ភាព​​​របស់​​បក្ស​នយោបាយ​ឬ​​អ្នក​នយោបាយ​​នៅ​មុន​​ការ​បោះឆ្នោត។​ នេះ​​ជា​ការ​​បាត់បង់​​ព័ត៌មាន​​ដ៏​​សំខាន់​​មួយ​​សម្រាប់​​អ្នក​បោះឆ្នោត។​ តើ​​ហេតុអ្វី​​បាន​ជា​​ដូច្នេះ?​

ផ្សាយពាណិជ្ជកម្ម

 

នៅ​ក្នុង​​បណ្តា​​ប្រទេស​​​ប្រជាធិបតេយ្យ​​ជឿន​លឿន​​លើ​​លោក​ការ​ស្ទង់មតិ​ឬ​​ការ​វិភាគ​​អំពី​​ប្រជា​ប្រិយ​ភាព​​របស់​​គណ​បក្ស​នយោបាយ ឬ​បេក្ខជនសំខាន់ៗត្រូវបាន​ធ្វើឡើង​យ៉ាង​ផុលផុស​នៅ​មុន​​ការបោះឆ្នោតម្តងៗ។ ការស្ទង់មតិ​ឬ​ការវិភាគ​ទាំងនោះ​ដែល​ធ្វើឡើង​ដោយ​ស្ថាប័ន​ឯករាជ្យ ឬ​អ្នកកាសែត​អាជីព​ត្រូវបាន​អ្នកនយោបាយ​ទូទៅ​ទទួលស្គាល់ ហើយ​លទ្ធផល​របស់​វា​មាន​ភាព​ត្រឹម​ត្រូវ​​គួរ​ឲ្យ​ទុកចិត្ត។

ប៉ុន្តែ នៅ​កម្ពុជា គ្មាន​ស្ថាប័ន​ណា ឬ​អ្នកវិភាគ​ណា​ហ៊ាន​និយាយចំៗអំពី​ការស្រុតចុះ​ឬ​ការឡើង​ខ្ពស់​​នៃ​ប្រជាប្រិយភាព​របស់​គណបក្ស​នយោបាយ ឬក៏​មេដឹកនាំ​នយោបាយ​នៅមុន​ការ​បោះ​ឆ្នោត​​ឡើយ។ មិន​ហ៊ាន​ដោយសារ​ថា ការស្ទង់មតិ ឬក៏​ការវិភាគ​បែបនេះ​នឹងធ្វើ​ឲ្យ​មានប្រតិកម្ម​មិនល្អ​ឬក៏​អាចជា​ប្រតិកម្ម​ដោយ​កម្រោល​ពី​សំណាក់​គណបក្សនយោបាយ​ណា​ដែល​លទ្ធផល​ស្ទង់​មតិ​ឬ​ការវិភាគ​បង្ហាញថាបាន​ធ្លាក់ចុះ​ប្រជាប្រិយភាព។ បញ្ហាសំខាន់​បំផុត​នៅទីនេះ ​គឺ វប្បធម៌​​​មិនចេះ​ទទួលស្គាល់​ចំណុចខ្សោយ​របស់ខ្លួន​ពី​សំណាក់​អ្នកនយោបាយ។

ផ្ទុយទៅវិញ ពួកគេ​ចាត់ទុក​ការស្ទង់មតិ ឬ​ការវិភាគ​មុនពេល​បោះឆ្នោត​នោះ​ថា​ធ្វើ​ឲ្យ​ប៉ះពាល់​ដល់​ប្រជាប្រិយភាព​របស់ខ្លួន​ទៅវិញ​បើទោះជា​មាន​ហេតុផល​គ្រប់គ្រាន់​បញ្ជាក់ថា គណបក្ស​នោះ​ធ្លាក់ចុះ​ប្រជាប្រិយភាព​ដោយសារ​អ្វី​ក៏ដោយ។ ម្យ៉ាងទៀត ស្ថាប័ន​ស្ទង់​មតិ ឬក៏​អ្នកវិភាគ​ប្រាកដជា​នឹង​ទទួលរង​ការចោទប្រកាន់ថា«លម្អៀង»ពី​សំណាក់​អ្នកនយោបាយ​ដែល​ត្រូវគេ​វាយតម្លៃថា​ប្រជាប្រិយភាព​កំពុង​ថយចុះ​នោះ​ជាមិនខាន។ នេះ​សបញ្ជាក់​ឲ្យ​ឃើញ​ពី​កង្វះ​ភាពចាស់ទុំ​យ៉ាងខ្លាំង​របស់​អ្នកនយោបាយ​ខ្មែរ​មិន​ថា​គណបក្ស​ណាមួយ​នោះឡើយ។បញ្ហា​នេះ​បានធ្វើ​ឲ្យ​បាត់បង់​ព័ត៌មាន​ដ៏​សំខាន់​មួយចំនួន​សម្រាប់​អ្នកបោះឆ្នោត។

ជាការ​​ពិត​ណាស់ ការរីកលូតលាស់​ខាង​ប្រជាធិបតេយ្យ​ពិតជា​មាន​ក្នុង​រយៈពេល​ពីរ​ទសវត្ស​រ៍​ចុង​ក្រោយនេះ ក្នុងនោះ​អ្នកនយោបាយក៏ដូចជា​ប្រជាពលរដ្ឋ​ទូទៅ​ដែរ​ហាក់ដូចជា​ស៊ាំ​ទៅនឹង​វប្បធម៌​ប្រជាធិបតេយ្យ​ជាង​មុន​គួរ​ឲ្យ​កត់សម្គាល់។ យ៉ាងណាក៏ដោយ ភាពចាស់ទុំខាង​ប្រជា​ធិបតេយ្យ​​នៅមានកម្រិត ដោយសារតែ​ផ្នត់គំនិត​ចាស់គំរឹល​ដិតដាម​ក្នុង​ស្រទាប់​អ្នក​នយោបាយ​​​ពិបាក​នឹង​លាងជម្រះ។ ការទទួល​យកតែ​ចំណុច​ល្អ និង​បដិសេធ​ចំណុច​អាក្រក់​ជា​ស្វ័យប្រវត្តិ​គឺជា​ទម្លាប់​ដែល​ហាក់​គ្មាន​ការកែប្រែ​អ្វី​សោះ។ ជាក់ស្តែង នៅពេល​មាន​របាយការណ៍​​​រិះគន់​រដ្ឋាភិបាល បក្សប្រឆាំង​តែង​សាទរ​ដោយ​ចាត់ទុកថា​ជាការ​ពិត ប៉ុន្តែ បក្ស​កាន់អំណាច​ប្រាកដជា​បដិសេធ។

ផ្ទុយទៅវិញ នៅពេល​មាន​របាយការណ៍​លើកសរសើរ​រដ្ឋាភិបាល គណបក្សកាន់អំណាច​នឹង​ស្វាគមតែ​បក្សប្រឆាំង​បដិសេធ​វិញ​ម្តង​បើទោះបីជា​របាយការណ៍​នោះ​ចេញពី​អង្គការ​បរទេស​និង​ឯករាជ្យ​ក៏ដោយ។ បញ្ហា​នេះ​បានធ្វើ​ឲ្យ​ប្រជាពលរដ្ឋ​ជាច្រើន​វិល​វល់ដោយសារតែ​ព័ត៌មាន​ស​និង​ខ្មៅ​ត្រូវបាន​គេ​បកស្រាយ​ឲ្យ​លាយឡំ​គ្នា​ពិបាក​បែងចែក។ នៅ​កម្ពុជា តើ​មាន​ហើយ​ឬ​នៅ​អ្នកនយោបាយ​ដែល​ហ៊ាន​ទទួលស្គាល់​ចំណុចខ្សោយ​របស់ខ្លួន? ជាទូទៅ វា​ពិតជា​រឿង​កម្រ​ខ្លាំងណាស់។ បើទោះបីជា​អ្នកនយោបាយ​នោះ​ដឹកនាំ​គណបក្ស​ឬ​ដឹកនាំ​ប្រទេស​វិនាស​ហិនហោច​ដូចជា​ខ្មែរក្រហម​ជាដើម​នោះ​ក៏ដោយ ក៏​ពួកគេ​មិន​ចាត់ទុកជា​កំហុស​របស់ខ្លួន​ដែរ តែ​បែរជា​ទម្លាក់កំហុស​ទៅលើ​អ្នកដទៃ​ច្រើនជាង។ ពាក្យចាស់​បុរាណ​ខ្មែរ​បាន​ពោល​ទុកជា​ស្រេច​ថា «ពាក្យចាស់​ពាក្យ​ពី​ព្រេង ទោស​ខ្លួនឯង​មើល​ពុំ​យល់ ទោស​គេ​តូច​សោត​សល់ មើលទៅ​យល់​ប៉ុន​នឹង​ភ្នំ»។

ក្រុមអ្នកវិភាគ​ស្ថានការណ៍​នយោបាយ​ប្រទេស​កម្ពុជា​បាន​មើលឃើញថា ការទទួលស្គាល់​កំហុស​ខ្លួនឯង​របស់​អ្នកនយោបាយ​គឺជា​គន្លឹះ​យ៉ាងសំខាន់​ខ្លាំងណាស់​សម្រាប់​ការ​រីក​លូត​លាស់​​លទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យ​នៅ​កម្ពុជា ទាំង​ក្នុង​ក្របខ័ណ្ឌគណបក្សនយោបាយ​មួយ​ផង និង​សម្រាប់​ប្រទេស​ទាំងមូល​ផង។ ដូច្នេះ គួរតែ​ដល់ពេល​ហើយ​ដែល​អ្នកនយោបាយ​ត្រូវ​ប្រកាន់​ភាពចាស់ទុំ​ដោយ​ផ្តើមចេញពី​ការ​ហ៊ាន​ទទួលស្គាល់​កំហុស និង​ចំណុចខ្សោយ​របស់ខ្លួន។ ធ្វើបែបនេះ​បាន​ក៏​ជាការ​ចូលរួមចំណែក​យ៉ាងសំខាន់​ក្នុងការ​ជំរុញ​លំហ​សេរីភាព​ព័ត៌មាន​នៅ​កម្ពុជា​ផងដែរ៕

 

ព្រឹត្តិបត្រ​ព័ត៌មានព្រឹត្តិបត្រ​ព័ត៌មាន​ប្រចាំថ្ងៃ​នឹង​អាច​ឲ្យ​លោក​អ្នក​ទទួល​បាន​នូវ​ព័ត៌មាន​សំខាន់ៗ​ប្រចាំថ្ងៃ​ក្នុង​អ៊ីមែល​របស់​លោក​អ្នក​ផ្ទាល់៖

តាមដានព័ត៌មានកម្ពុជានិងអន្តរជាតិដោយទាញយកកម្មវិធីទូរស័ព្ទដៃ RFI