អានតួអត្ថបទ
ទស្សនៈព្រឹត្តិការណ៍ពិភពលោក

អ៊ីរ៉ង់ អាមេរិក ដៃគូចរចា ស្មើភាពគ្នា នាពេលអនាគត ?

សំឡេង ០៤:១៨
លោក Hassan Rohani ក្នុង​ពិធី​ស្បថ​ចូល​កាន់​តំណែង ថ្ងៃ​ទី ៤ សីហា ២០១៣
លោក Hassan Rohani ក្នុង​ពិធី​ស្បថ​ចូល​កាន់​តំណែង ថ្ងៃ​ទី ៤ សីហា ២០១៣ AFP / Kenare
ដោយ៖ អៀង សុខម៉ិញ

នា​​ឱកាស​ ស្បថ​ចូល​កាន់​តំណែង​ជា​ផ្លូវការ​នៅ​រសៀល​ថ្ងៃ​អាទិត្យ​ ទី ៤​សីហា លោក​ប្រធានាធិបតី​​អ៊ីរ៉ង់​ថ្មី បាន​​ប្រកាស​ឱ្យ​និយម​ន័យ​ ពាក្យ​ “ទំនាក់ទំនង​” ជាមួយ​ប្រទេស​អ៊ីរ៉ង់ ថា ជា​ការ​ចរចា​​ មិន​មែន​ ការ​ដាក់​ទណ្ឌកម្ម​ទេ ! លោកប្រធានាធិបតី​ ចង់​សំដៅ​ទៅ​លើ​ ទណ្ឌកម្ម​សេដ្ឋកិច្ច ដែល​អ៊ីរ៉ង់ រង​គ្រោះ​ ​តាំង​ពី​​សាធារណរដ្ឋ​អ៊ីស្លាម​មួយ​នេះ ចាប់​ផ្តើម​អភិវឌ្ឍន៍​កម្មវិធី​នុយក្លេអ៊ែរ ដ៏​ចម្រូង​ចម្រាស​មក។ សារ​នេះ​​បាន​ទទួល​ការ​ស្វាគមន៍​ភ្លាមៗ​ ពី​សហរដ្ឋ​អាមេរិក ដែល​ជា​ម្ចាស់​ទណ្ឌកម្ម​ដ៏​ធំ​មួយ។

ផ្សាយពាណិជ្ជកម្ម

 

សហរដ្ឋ​អាមេរិក​ មិន​បាន​ចូល​រួម​ក្នុង​ពិធី​​ស្បថ​ចូល​កាន់​តំណែង​របស់​ប្រធានាធិបតី​អ៊ីរ៉ង់​ថ្មី លោក ហាសសាន រ៉ូហានី ដោយ​ហេតុ​តែ​ប្រទេស​ទាំង​ពីរ​គ្មាន​ចំណង​ការទូត​​នឹងគ្នា​ក៏​ដោយ ក៏​​រដ្ឋបាល​របស់​លោក​អូបាម៉ា បាន​បង្ហើរ​សារ​មួយ​ “ច្រាន​ចោល​រាល់​​ការ​ស្អប់​ខ្ពើម និ​ង​ប្រឆាំង​គ្នា” ទៅ​កាន់​ក្រុង​តេអេរ៉ង់ ដោយ​បាន​ប្រកាស​ថា អាមេរិក​ត្រៀម​ខ្លួន​ជា​ស្រេច​នឹង​ធ្វើ​ជា​ដៃគូ​​ បំណង​ល្អ​ជាមួយ​នឹង​​​អ៊ីរ៉ង់។ ក្លាយ​ជា​ “ដៃគូនឹងគ្នា” បាន​​​ ដរាប​ណា​ រដ្ឋាភិបាល​អ៊ីរ៉ង់​ថ្មី សន្យា​គោរព​លក្ខខណ្ឌ​ និង​កាតព្វកិច្ច​អន្តរជាតិ​ មាន​តម្លាភាព​ផ្នែកនុយក្លេអ៊ែរ និង​ម៉ឺងម៉ាត់ ស្វែង​រក​ដំណោះស្រាយ​ដោយ​សន្តិវិធី។

ថ្វីដ្បិត​តែ​ចេតនា​ល្អ​របស់​​អាមេរិក​ បង្កប់​ទៅ​ដោយ​​​​លក្ខខណ្ឌ​​​ក្តី ក៏​កាយ​វិការ​នេះ​បង្ហាញ​យ៉ាង​ច្បាស់​ អំពី​បំណង​ប្រាថ្នា​របស់​រដ្ឋាភិបាល​អូបាម៉ា ក្នុង​ការ​បង្ហើប​​​ទ្វារ​ចំហ​ បន្ធូរ​សម្ពាធ​ ចង់​សម្រួល​ឱ្យ​ទំនាក់ទំនងជាមួយ​ក្រុង​តេអេរ៉ង់​បានប្រសើរ​ឡើង។​​​ សម្រាប់​សហរដ្ឋ​អាមេរិក នេះ​ជា​ឱកាស​ដ៏​ប្រពៃ ដែល​ត្រូវ​ឆក់​ឱ្យ​បាន ប្រសិន​បើ​គេ​ចង់​ឱ្យ​សំណុំ​រឿង​នុយក្លេអ៊ែរ​អ៊ីរ៉ង់ ចេញ​ផុត​ពី​ភាព​ទ័លច្រក ព្រោះ​ពេល​នេះ​​អ៊ីរ៉ង់ ទើប​មាន​ប្រធានាធិបតី​ថ្មី ជា​អ្នក​កណ្តាលនិយម​ ។

ឯ​ចំណែក​ប្រធានាធិបតី​ថ្មី​របស់​អ៊ីរ៉ង់វិញ ទោះ​បី​ជា​មិន​ទាន់​មាន​សកម្មភាព​ សម្រាប់​វាយ​តម្លៃ​នយោបាយ​​ជាក់​ស្តែង ថា​មិន​តឹង​រ៉ឹង​ពេកដូច​រដ្ឋាភិបាល​មុន​ក៏​ដោយ​ ក៏​យ៉ាង​ហោច​ណាស់មាន​សំឡេង​ស្រទន់​ជាង​ មានលក្ខណៈ​ការទូត​ជាង​ដែរ។ ​​នៅ​ចំពោះ​មុខ​តំណាង​សភា​អ៊ីរ៉ង់​ កាលពីរសៀល​​ថ្ងៃអាទិត្យ លោក ហាសសាន រ៉ូហានី បានបោះ​ដៃ​ទៅ​រក​បស្ចឹម​លោក ដោយ​ប្រកាស​​អំពាវ​នាវ​សុំ​ឱ្យមាន​ការ​ចរចា​ ហើយ​ជា​ការ​​ចរចា​ដោយ​ស្មើភាព​គ្នា​ និង​ក្នុង​អត្ថន័យ​​​គោរព​គ្នា​ទៅ​វិញ​មក ដើម្បី​បញ្ចុះ​កម្តៅ​នៃ​ភាព​ស្អប់​ខ្ពើម​គ្នា។ នេះ​ជា​សុន្ទរកថា​សម្រប​សម្រួលដំបូង គិត​ចាប់ពី​៨​ឆ្នាំ​នៃ​សករាជ​តានតឹង​របស់​អតីត​ប្រធានាធិបតីអភិរក្ស​និយមAhmadinejad មក !

លោក ហាសសាន រ៉ូហានី ៖

“គេ​មិនអាច​បង្ខំ​បណ្តា​ជន​អ៊ីរ៉ង់​ឱ្យ​បោះបង់​ចោល​​កម្មវិធី​នុយក្លេអ៊ែរ តាម​រយៈ​ការ​ដាក់​ទណ្ឌកម្ម​ និង​គំរាម​ធ្វើ​សង្គ្រាម​ទេ ! វត្តមាន​ដ៏​សន្ធឹក​សន្ធាប់​របស់​ប្រជាជន​ដែល​ចូល​រួម​បោះឆ្នោត ប្រធានាធិបតី​​ ​​ កាលពី​ថ្ងៃទី ១៤​មិថុនា ​បញ្ជាក់​យ៉ាង​ច្បាស់​អំពី​សាមគ្គី​ជាតិ។ ដំណោះស្រាយ​តែ​មួយ​គត់​ក្នុង​ការ​រក្សា​ទំនាក់ទំនង​ជាមួយ​អ៊ីរ៉ង់ គឺ​ការ​ចរចា​​ដោយ​​សមភាព ដោយ​ការ​គោរព ដោយ​ទំនុក​ចិត្ត និង​គ្មាន​ការ​ស្អប់ខ្ពើមគ្នា​។ ប្រសិន​បើចង់​បាន​លទ្ធផល​សមស្រប​ សូម​កុំ​ប្រើ​ភាសា​ទណ្ឌកម្ម តែ​ជា​ការ​គោរព​គ្នា​វិញ!”។

 
ក្រៅ​អំពី​បុគ្គលិក​លក្ខណៈ​ និង​បទ​ពិសោធន៍​ផ្ទាល់​ខ្លួន ​មាន​នយោបាយ​ទន់​ភ្លន់​ និងជា​អ្នក​ការទូត លោក រ៉ូហានី បាន​​ជ្រើសរើស​នេះ​​បង្កើត​រដ្ឋាភិបាល​ ដែល​សុទ្ធ​សឹង​ជា​អ្នក​កណ្តាល​និយម​ ៖ លោក មហាម៉េត ហ្សាវ៉ា​ ស្ហារីហ្វ រដ្ឋមន្ត្រីការបរទេស​ ជា​អតីត​ឯកអគ្គរដ្ឋ​​ទូត​ប្រចាំ​អង្គការ​សហប្រជាជាតិ និង​ធ្លាប់​សិក្សា​ច្បាប់​អន្តរជាតិ​នៅអាមេរិក​។ ទាំង​លោក រ៉ូហានី និង​លោក ស្ហារីហ្វ ឥស្សរជន​ទាំង​ពីររូប​នេះ​ ធ្លាប់​ដឹកនាំ​ការ​ចរចាជាមួយ​បារាំង​ង​ អង់គ្លេស​ និងអាល្លឺម៉ង់ បានជោគជ័យ​ កាលពី​ឆ្នាំ​២០០៣ និង​២០០៥ ផ្អាក​កម្មវិធី​​នុយក្លេអ៊ែរ​ មុន​នឹង​ត្រូវ​ជាប់គាំង​​វិញ ព្រោះ​អាមេរិក ក្រោម​រដ្ឋាបាល​ Beorge Bush ​ក៏​តឹង​តែង ហើយ​​អ៊ីរ៉ង់​ក៏​មាន​ប្រធានាធិបតី​សែន​អភិរក្ស​ Ahmadinejad។

មួយ​ទសវត្ស​ក្រោយ លោក រ៉ូហានី ផ្តល់​សន្ទុះ​ឡើង​វិញ​ដល់​ការ​ចរចា ជាមួយ​នឹង​ដៃគូ​ខុស​ពី​មុន ! លោក រ៉ូហានី ខុស​ពី លោក Ahmadinejad ឯ​លោក​ អូបាម៉ា ក៏​ខុស​ពី​លោក​ប៊ូស។ ប៉ុន្តែ អំណាច​កំពូល​នៅ​អ៊ីរ៉ង់​ ស្ថិត​លើ​កណ្តាប់​ដៃ​របស់​អគ្គមគ្គុទេសក៏ Ayatollah Khameini ឯ​ចំណែក​អាមេរិក​វិញ ក៏​មិន​ប្រាកដ​ថា​នឹង​លើកទណ្ឌកម្ម​ចេញ​ពី​អ៊ីរ៉ង់​ដែរ ដរាប​ណា​គ្មាន​វិធានការ​ប្រកបដោយ​តម្លាភាព​បញ្ជាក់​ថា​ជា​កម្មវិធីនុយក្លេអ៊ែរ​ស៊ីវិល ម្យ៉ាង​វិញ​ទៀត​ទណ្ឌកម្ម​ដ៏​ធ្ងន់ធ្ងរ​សំដៅ​គាប​ក​សេដ្ឋកិច្ច​​អ៊ីរ៉ង់ កំពុង​ស្ថិត​ក្នុង​កណ្តាប់​ដៃ​សភាអាមេរិក ដែល​នឹង​ត្រូវ​សម្រេច​នៅ​ដើម​ខែ​កញ្ញា​ខាង​មុខ​នេះ។ ប៉ុន្តែ​នរណា​អាច​ថា​ទៅ​បាន ប្រសិន​បើ​លោក រ៉ូហានី​ ពិត​ជា​ម៉ឺងម៉ាត់ អាច​បង្កើត​ការ​ភ្ញាក់​ផ្អើល​បាន​នោះ​ ?!អ៊ីរ៉ង់​ ចាំ​បាច់​ត្រូវ​ដោះស្រាយ​វិបត្តិ​នុយក្លេអ៊ែរ​ ឱ្យ​បាន​កាន់​តែ​ឆាប់​កាន់​តែ​ល្អ ព្រោះ​ក៏​ដើម្បី​ស្រោច​ស្រង់​​​សេដ្ឋកិច្ច​ជា​បន្ទាន់​ដែរ។ ទណ្ឌកម្ម និង​ផលវិបាក​នៃ​ទណ្ឌកម្ម​របស់​បស្ចឹម​ប្រទេស​បាន​ធ្វើ​ការ​នាំ​ចេញ​ប្រេង​អ៊ីរ៉ង់​ធ្លាក់ចុះ​អស់​ពាក់​កណ្តាល៕

 

ព្រឹត្តិបត្រ​ព័ត៌មានព្រឹត្តិបត្រ​ព័ត៌មាន​ប្រចាំថ្ងៃ​នឹង​អាច​ឲ្យ​លោក​អ្នក​ទទួល​បាន​នូវ​ព័ត៌មាន​សំខាន់ៗ​ប្រចាំថ្ងៃ​ក្នុង​អ៊ីមែល​របស់​លោក​អ្នក​ផ្ទាល់៖

តាមដានព័ត៌មានកម្ពុជានិងអន្តរជាតិដោយទាញយកកម្មវិធីទូរស័ព្ទដៃ RFI

រកមិនឃើញអត្ថបទដែលស្វែងរកទេ

មិនមាន​អត្ថបទ​ដែលអ្នកព្យាយាមចូលមើលទេ