THÁI LAN

Có dấu hiệu phân hóa bên trong lực lượng an ninh Thái Lan

Xô xát giữa phe Áo Đỏ và cảnh sát chống bạo động sau khi một lãnh đạo phe này đã leo dây trốn thoát khỏi khách sạn SC Park, Bangkok.
Xô xát giữa phe Áo Đỏ và cảnh sát chống bạo động sau khi một lãnh đạo phe này đã leo dây trốn thoát khỏi khách sạn SC Park, Bangkok. Ảnh: Reuters

Vào lúc cuộc khủng hoảng chính trị tại Thái Lan lâm vào bế tắc, hai thất bại của lực lượng an ninh trong những ngày vừa qua cho thấy dường như có sự phân hóa bên trong quân đội và cảnh sát, gây khó khăn cho chính phủ của thủ tướng Abhisit Vejjajiva trong việc tái lập trật tự.

Quảng cáo

Theo ông Michael Nelson, thuộc trường đại học Chulalongkorn, được AFP trích dẫn, thì chính phủ Thái Lan hiện ở trong tình thế rất khó khăn bởi vì « Họ sẽ không bao giờ chắc chắn là những mệnh lệnh của chính phủ sẽ được thi hành ».

Vào thứ bảy tuần trước, tại một khu du lịch thương mại ở thủ đô Bangkok, quân đội Thái Lan đã phải rút lui trước sự kháng cự quyết liệt của những người biểu tình Áo Đỏ. Xung đột đã làm 23 người thiệt mạng, trong đó có 18 người biểu tình Áo Đỏ và 5 quân nhân. Thảm cảnh này làm mọi người nhớ lại hình ảnh trấn áp biểu tình cách nay hai ba thập niên ở Thái Lan.

Phe Áo Đỏ tố cáo quân đội sử dụng vũ khí bắn đạn thật trong vụ xung đột. Tuy nhiên, các hình ảnh phát trên vô tuyến truyền hình cho thấy sự xuất hiện của một số nhân vật áo đen có vũ trang, lẫn trong đám đông người biểu tình. Thủ tướng Abhisit tuyên bố cho mở một cuộc điều tra và tố cáo có những phần tử « khủng bố » trà trộn trong người biểu tình. Tuy nhiên, một số nguồn tin nói đến « bàn tay thứ ba » nhằm triệt hạ các quân nhân, trong đó có một sĩ quan cấp tá, người đã từng chỉ huy các vụ giải tán người biểu tình Áo Đỏ vào năm ngoái. Ông Pavin Chachavalpongpun, thuộc Viện Nghiên Cứu Đông Nam Á ở Singapore, nói rằng theo một số nguồn tin nội bộ, thì có sự chia rẽ trong quân đội, một số quân nhân chuyển sang ủng hộ phe Áo Đỏ.

Theo chuyên gia này, đa số các sĩ quan cấp thấp Thái Lan thuộc tầng lớp dưới, xuất thân từ những vùng nghèo khổ và do vậy, họ có cảm tình với phe Áo Đỏ. Còn cảnh sát thì vẫn được coi là ủng hộ cựu thủ tướng Thaksin Shinawtra, trước đây cũng đã từng là sĩ quan cảnh sát.

Tại Thái Lan, quân đội vẫn là lực lượng mạnh ở hậu trường chính trị. Từ 1932 đến nay, quân đội đã thực hiện hoặc âm mưu thực hiện 18 cuộc đảo chính. Sau cuộc đảo chính không đổ máu, lật đổ thủ tướng Thaksin vào tháng 9 năm 2006, quân đội đã nắm quyền điều hành đất nước cho đến tháng 12 năm 2007, chỉ đạo soạn thảo Hiến Pháp mới, tổ chức tổng tuyển cử.

Các nhà phân tích dùng hình ảnh quả dưa hấu, trong đỏ ngoài xanh, mỗi khi nói về quân đội Thái Lan, hàm ý là quân đội đã từng ủng hộ phe Áo Đỏ thân Thaksin.

Ông Anthony David, chuyên gia phân tích của tuần báo Jane’s Defense thì cho rằng phe Áo Đỏ đã lập ra « cánh vũ trang » sau thất bại của cuộc tuần hành năm ngoái đòi chính phủ của thủ tướng Abhisit từ chức. Điều đáng chú ý là một số phần tử Áo Đỏ còn được huấn luyện quân sự, có thể đó là những cựu lính biên phòng Thái Lan, Rangers. Giới chuyên gia đánh giá đây là lực lượng tinh nhuệ, thiện chiến và chuyên nghiệp nhất trong quân đội, được thành lập năm 1978 để chống lại các nhóm cộng sản Thái Lan. Chỉ huy đầu tiên của lực lượng Rangers là tướng Chavalit Yongchaiyudh. Theo atimes.com, một nguồn tin chính phủ Thái Lan nhắc đến mối quan hệ giữa lực lượng Rangers và ông Chavalit, hiện là chủ tịch đảng Puea Thai và sẽ là đại diện cho đảng này ra ứng cử thủ tướng trong cuộc bầu cử sắp tới.

Hôm thứ sáu, 16 tháng tư vừa qua, lực lượng an ninh còn thất bại trong việc truy lùng và bắt các lãnh đạo phe Áo Đỏ tại một khách sạn ở phía bắc Bangkok. Thậm chí, một người lãnh đạo phe này bám dây cáp trèo từ tầng ba khách sạn xuống và được đám người biểu tình Áo Đỏ che chắn để chạy thoát, trước sự bất lực của cảnh sát chống bạo động.

Chuyên gia Nelson nhận định, thất bại của chính phủ trong vụ này đã củng cố vị thế của phe Áo Đỏ bởi vì họ đã có được những người cung cấp thông tin. Ngay sau đó, thủ tướng Abhisit đã chỉ định tướng Anupong Paojinda nắm quyền chỉ huy các hoạt động của Trung Tâm Giải Quyết Các Tình Hình Khẩn Cấp, nhằm tái lập trật tự. Quân đội thông báo đang lập kế hoạch giải tán những cuộc tụ tập, biểu tình của phe Áo Đỏ, nhưng chưa cho biết thời điểm thực hiện kế hoạch này.

Theo giới phân tích, việc chỉ định tướng Anupong làm chỉ huy Trung Tâm Giải Quyết Các Tình Trạng Khẩn Cấp là một trong những lá bài ít ỏi cuối cùng mà ông Abhisit còn có trong tay để tiếp tục bám giữ ghế thủ tướng, nhưng đồng thời có thể làm gia tăng bạo lực và đổ máu tại Thái Lan.

Chuyên gia Pavin nhận định là qua việc giao cho tướng Anupong trách nhiệm tái lập trật tự, ông Abhisit muốn thử vai trò của quân đội. Tuy nhiên, khi đã để cho quân đội kiểm soát tình hình thì mọi việc khó có thể kết thúc một cách tốt đẹp và hòa dịu, thậm chí điều này còn mở ra khả năng cho quân đội can thiệp trở lại vào các vấn đề chính trị của đất nước.
 

Thư TinHãy nhận thư tin hàng ngày của RFI: Bản tin thời sự, phóng sự, phỏng vấn, phân tích, chân dung, tạp chí