TRUNG QUỐC - XÃ HỘI

Trung Quốc : Đằng sau vụ tai tiếng sex, video và tham nhũng tại Trùng Khánh

Người dân căng biểu ngữ trước tòa án Trùng Khánh ngày 7/7/2010 chống tham nhũng. Ảnh tư liệu.
Người dân căng biểu ngữ trước tòa án Trùng Khánh ngày 7/7/2010 chống tham nhũng. Ảnh tư liệu. Reuters

Không hẹn mà gặp, nhật báo Pháp Libération và đồng nghiệp Indonesia The Jakarta Post đều chú tâm đến tệ nạn tham nhũng. Nếu Libération khai thác vụ tai tiếng bùng lên trong thời gian qua ở Trùng Khánh (Trung Quốc) với bài báo mang qua tựa đề “Tham nhũng : Sex, video và bức màn kềm kẹp”, thì Jakarta Post lại nêu bật bước tiến trong chiến dịch bài trừ tham nhũng tại Indonesia.

Quảng cáo

Về tệ nạn tham nhũng tại Trung Quốc, Thông tín viên báo Libération tại Bắc Kinh Philippe Grangereau đã nêu bật trở lại vụ tham nhũng, đút lót, gài bẫy, bắt bí lẫn nhau ở Trùng Khánh mới bùng lên gần đây, dính líu đến nhiều quan chức cấp cao, nhưng được soi rọi dưới góc độ là vụ tai tiếng đó đã phơi bày các hành vi của giới tham quan ô lại trong đảng bao che lẫn nhau.

Tờ báo trở lại vụ ông Lôi Chánh Phú, một bí thư đảng ủy, bị quay video trong một tư thế ‘tế nhị’ với một cô gái 18 tuổi trong một căn phòng khách sạn, với đoạn phim được lưu truyền khắp trên mạng. Chính cô gái đã lén quay cảnh này cho một nhà thầu để bắt bí viên chức. Libération đã kể lại chi tiết vụ gài bẫy :

Một nhà thầu xây dựng đã tiếp xúc với ông Lôi Chánh Phú, thương lượng để được cấp đất của thành phố, dĩ nhiên là ông Phú được hậu đãi. Có điều theo tác giả bài báo, ông Phú đòi đút lót quá cao và nhà thầu đã thay đổi chiến thuật : gài bẫy để bắt chẹt ông Phú.

Nhà thầu đã mời ông đến ăn tối ở một nhà hàng. Tháp tùng theo nhà thầu, có một cô gái 18 tuổi. Giữa buổi tiệc, nhà thầu ra về, viện cớ có việc khẩn cấp. Ông Phú háo sắc đã rơi vào bẫy. Cô gái đã đặt chiếc xách tay có giấu camera, quay tất cả ‘vụ việc’ diễn ra sau đó trong một căn phòng khách sạn.

Vài ngày sau, nhà thầu đến gặp ông Phú, đánh đổi cuốn băng video với khu đất mà họ nhòm ngó. Thế nhưng câu chuyện đâu đơn giản như thế : Nhà thầu đã bị bất ngờ, vì ông Phú cho gọi công an đến nơi. Nhà thầu bị kết án - một cách kín đáo thôi - 6 tháng tù. Khoảng một chục viên chức tham ô khác đã rơi vào bẫy tương tự cũng được kín đáo ‘xử trắng án’.

Vụ việc này, theo Libération, đã phơi bày các hành vi câu kết, móc ngoặc trong guồng máy nơi những quan lại tham ô bảo vệ, che chở lẫn nhau. Do đó trong mắt tác giả bài báo, chiến dịch chống tham nhũng ‘rộng lớn’ mà ông Tập Cận Bình tung ra chỉ có tác động rất là tương đối.

Và cũng như các chiến dịch được hô hào trước đây, thì mục tiêu chỉ là nhằm giảm sự bực tức của dư luận trước cảnh giàu sang khả nghi của các viên chức cao cấp, nhưng không đi đến việc đặt lại bản chất chế độ.

Vai trò của một chủ website dũng cảm chống tham nhũng

Theo Libération, lẽ thường thì vụ xì căn đan Lôi Chánh Phú ở Trùng Khánh không bao giờ được tiết lộ, nhưng nó đã được phơi bày nhờ một người tên Chu Thụy Phong (Zhu Ruifeng), 43 tuồi, sáng lập ra website “mạng kiểm soát của nhân dân”. Không sợ trời, cũng chẳng sợ đất, nhân vật này từ nhận là mình rất vui sướng khi bị một viên chức đến dọa nạt vì đã nêu lên những vụ tham ô của người đó. Có khi ông bị đánh đập và bị bắt cóc. Mạng do Chu Thụy Phong sáng lập chỉ có duy nhất một mục tiêu : vạch mặt những kẻ tham ô.

Theo Libération, trong vòng 6 năm, hàng trăm viên chức tham ô đã bị cách chức do những vụ phanh phui của mạng này. Video quay ông Lôi Chánh Phú đã được hàng triệu người xem, và chính quyền đã phải cách chức ông Lôi Chánh Phú.

Dù cư trú tại Bắc Kinh, nhưng ông Chu Thụy Phong đặt trang web của mình ở Hồng Kông. Cũng có những website tố cáo tham nhũng nhưng lại nằm ở Trung Quốc. Các cơ swor này đã bị triệt hạ từ năm 2010.

Theo Libération thì ông Phong có cả một hệ thống những người bí mật thông tin cho ông, trong đó cũng có những người trong ngành công an, được cam đoan bảo đảm giữ kín danh tánh. Ông Phong cũng chỉ đăng những thông tin một khi được ông kiểm chứng. Ông từng gọi điện thoại đến ông Lôi Chánh Phú, trong cuộc trao đổi điện thoại, mà ông đã đưa lên mạng, ông Phú đã đề nghị ‘dàn xếp’.

Libération nhắc lại là ông Chu Thụy Phong cho biết là ông còn có trong tay 5 video khác liên quan đến các viên chức khác, vẫn được tại chức cho dù chính quyền có những bằng chứng về lỗi của họ.

Nhưng người tố cáo tham nhũng lại là người ‘có tội’. Libération cho là vụ việc đã cho thấy là chính quyền bất lực hoặc đồng lõa. Chủ nhật vừa qua công an mặc thường phục của Trùng Khánh đã đến gõ cửa nhà ông Phong ở Bắc Kinh. Ông không mở cửa và đã viết hoảng hốt trên mạng là “họ muốn bắt cóc tôi, đưa tôi đến Trùng Khánh”.

Ông đã gọi luật sư của ông, 4 người đã đến để thuơng lượng. Các bên gặp nhau ở một bót cảnh sát. Công an muốn ông Phong bàn giao các cuốn băng video và cho tên những người cung cấp thông tin cho ông. Tuy ông không khai, nhưng sau đó ông được tin là một trong những người này đã bị bắt.

Bài báo kết luận bi quan : Không lâu nữa có thể là sẽ đến lượt ông Chu Thụy Phong bị bắt.

Indonesia : Ủy ban Tận diệt Tham Nhũng ‘sờ gáy’ các chính đảng

Trên cùng một chủ đề, nhưng tại Indonesia, một quốc gia từng mang tiếng về tham nhũng, chiến dịch bài trừ tệ nạn này vừa gặt hái một kết quả được báo giới hoan nghênh. Trong số ra ngày hôm nay, nhật báo Anh ngữ có uy tín của Indonesia là The Jakarta Post đã nêu bật sự kiện : lần đầu tiên từ trước đến nay, lãnh đạo một đảng chính trị đang hoạt động bị bắt giam về tội tham ô.

Theo The Jakarta Post, cơ chế bài trừ tham nhũng tại Indonesia với một cái tên hết sức hình tượng là Ủy ban Tận diệt Tham nhũng – gọi tắt là KPK – vào hôm qua, 31/01, đã bắt giam ông Luthfi Hasan Ishaaq, Chủ tịch đảng Công lý Thịnh vượng PKS vì bị tình nghi tham nhũng. Chỉ ít lâu sau khi Ủy ban này kết thức cuộc thẩm vấn, ông Luthfi đã tuyên bố từ chức Chủ tịch đảng PKS.

Trong bài xã luận mang tựa đề « Chính khách và Tham ô », nhật báo Indonesia đã kể lại chi tiết sự vụ đã dẫn đến việc ông Luthfi bị bắt giam để ghi nhận rằng từ trước đến giờ, đảng PKS nổi tiếng là « trong sạch » hơn các đảng khác.

Theo tờ báo, trường hợp Chủ tịch đảng PKS không phải là dân biểu đầu tiên bị dính líu vào một vụ tham ô. Tòa án chống tham nhũng Jakarta hiện đang xét xử dân biểu Zulkarnaen Djabar thuộc đảng Golkar và con trai của ông là Dendy Prasetya, bị cáo buộc tham nhũng trong việc mua kinh Koran tại Bộ Tôn giáo trong hai năm 2011 và 2012.

Trước đó, Tòa án tham nhũng Jakarta đã kết án tù 28 dân biểu khác thuộc nhiều đảng chính trị khác nhau về tội nhận hối lộ trong quá trình chọn Phó Thống đốc cao cấp Ngân hàng Indonesia (BI) năm 2004.

Báo The Jakarta Post đã ca ngợi quyết tâm chống tham nhũng, cũng như quan điểm chí công vô tư của Ủy ban Tận diệt Tham nhũng, đã không ngần ngại truy xét người thân của đương kim Tổng thống Indonesia Yudhoyono, hay là bộ trưởng đương chức trong chính phủ, hoặc là các nhân vật cao cấp trong đảng Dân chủ đang cầm quyền.

Đối với tờ báo, Ủy ban KPK đã chứng tỏ sự nghiêm túc và trung thực của mình cho đến nay. Ủy ban phải tiếp tục đi theo chiều hướng đó, nếu không muốn bị rơi vào bẫy của các lập luận như lời tố cáo từ một số nhân vật cao cấp trong đảng PKS mới đây cho rằng họ đang trở thành đối tượng của một chiến dịch bôi nhọ trước cuộc bầu cử năm 2014.

Tin tặc Trung Quốc hoành hành

Báo Les Echos hôm nay cũng chú ý đến Trung Quốc nhưng trên bình diện các tin tặc, với bài báo trang quốc tế : « Các tờ báo lớn của Mỹ là nạn nhân tin tặc Trung Quốc ». Nhật báo Pháp nhắc lại sau tờ New York Times, đến lượt tờ Wall Street Journal tiết lộ là hệ thống internet của họ bị tấn công.

Les Echos thận trọng cho là trong cả hai trường hợp, các vụ thâm nhập có vẻ như được tiến hành từ Trung Quốc. Đối với tờ New York Times, các cuộc tấn công ráo riết từ mủa thu năm ngoái, nêu bật ý muốn phàn công của Bắc Kinh sau vụ tiết lộ gây chấn động thế giới về tài sản người thân thủ tướng Ôn Gia Bảo, lên đến ít nhất 2,7 tỷ đô la.

Còn trong vụ tấn công tờ Wall Street Journal, báo Les Echos cho là mục tiêu tin tặc là theo dõi thường xuyên công việc các nhà báo để biết danh tánh, xuất xứ nguồn tin của họ để có thể ứng phó trước khi các bài viết có thể nguy hiểm đối với chế độ được đăng lên.

Chính quyền Trung Quốc đã tỏ vẻ phẫn nộ trước thông báo của hai tờ báo Mỹ, đã dám nghi ngờ Bắc kinh đứng sau các hành động trên.

Les Echos trích lời phát ngôn viên đại sứ quán Trung Qúôc tại Washington, cho là « chính phủ (Trung Quốc) nghiêm cấm những vụ tấn công trên mạng và đã nỗ lực chống lại những hoạt động này trong khuôn khổ luật pháp Trung Quốc ».

Les Echos nhìn xa hơn nhận thấy là vụ tấn công vào hai tờ báo Mỹ còn phản ánh sự căng thẳng ngày càng thấy rõ giữa Washington và Bắc Kinh, Washington giờ đây công khai nghi ngờ Bắc Kinh thực hiện một chiến lược tấn công internet nhắm vào Mỹ.

Pháp : Ai làm công nhân hãng Goodyear tại Amiens mất việc ?

Nhìn chung chủ đề mở đầu bản tin hôm nay các báo Pháp đều tập trung trên thời sự Pháp và xoay quanh hai sự kiện : Ngân hàng lớn Crédit Agricole đứng trước mức thua lỗ ‘lịch sử’, tít của Le Monde và Le Figaro. Chủ đề thứ hai là tập đoàn chế tạo vỏ ruột xe hơi Mỹ Goodyear thông báo đóng cừa nhà máy ở Amiens (miền Bắc Pháp) : Hơn 1000 người sẽ mất công việc làm.

Nếu báo Libération nhìn thấy khó khăn của tổng thống Pháp, mọi người chờ đợi xem ông giải quyết ra sao, thì Le Figaro quy tội cho công đoàn CGT đã gây ra tình hình ‘bế tắc’. Công đoàn thân đảng Cộng sản Pháp đã quá cứng rắn, khiến các cuộc thương lượng giữa công đoàn và ban giám đốc để cứu vãn công việc làm bị thất bại.

Hai tờ báo đều nhắc lại, tập đoàn Mỹ Goodyear, ra đời năm 1898, là tập đoàn chế tạo vỏ ruột xe hơi đứng thứ 3 thế giới, sau tập đoàn Bridgestone-Firestone của Nhật và Michelin của Pháp. Goodyear hoạt động tại 22 quốc gia, sử dụng 71.000 người. Tại Pháp, hãng này có 3.200 nhân công tại 5 nhà máy, trong đó có hai cơ sở ở Bắc và Nam Amiens. Tập đoàn bị thua lỗ, doanh thu ngày càng giảm nên đã đưa ra kế hoạch tiết kiệm hàng trăm triệu euro.

Bóng đá : Ngôi sao Anh Quốc Beckham đầu quân cho một Câu lạc bộ Pháp

Các báo Pháp hôm nay cũng rất chú ý đến một sự kiện trong giới bóng đá : Cầu thủ Anh, David Beckham về đầu quân cho đội Paris Saint Germain, PSG, trong vòng 5 tháng.

Đối với các báo Pháp, David Beckham năm nay 37 tuổi, tham gia đội PSG không phải với tư cách cầu thủ, mà là để thu hút sự chú ý của công luận, làm quảng cáo cho PSG, như nhận định của Le Figaro.

Tờ báo cho là khi chính thức công bố việc tuyển mộ David Beckham, đội PSG, mà chủ nhân hiện nay là một ông hoàng Qatar, không chỉ tuyển mộ một ngôi sao bóng đá mà là một đại sứ quốc tế cho kỳ vọng của đội muốn gây lại sự đam mê.

Trên tinh thần đó, Le Monde chạy một hàng tựa trang nhất : David Beckham, cầu thủ bóng đá Anh, nhãn hiệu cầu chứng toàn cầu

Tờ báo nhắc lại là nhờ nổi danh, cầu thủ đã mất đi họcủa mình, vì trên các tấm affích, trong các cuộc nói chuyện ở quán bia hay trên báo chí, người ta chỉ nói đến David mà thôi. Cho nên không chỉ là một ngôi sao bóng đá, David Beckham đã trở thành một hiện tượng xã hội tại Anh Quốc.

Thư TinHãy nhận thư tin hàng ngày của RFI: Bản tin thời sự, phóng sự, phỏng vấn, phân tích, chân dung, tạp chí