PHÂN TÍCH

Mao Trạch Đông vẫn được nhiều người tôn sùng tại Trung Quốc

Cảnh người đợi vào viếng lăng Mao Trạch Đông tại Bắc Kinh, ngày 26/12/2013, nhân lễ kỷ niệm 120 năm ngày sinh cố chủ tịch Trung Quốc.
Cảnh người đợi vào viếng lăng Mao Trạch Đông tại Bắc Kinh, ngày 26/12/2013, nhân lễ kỷ niệm 120 năm ngày sinh cố chủ tịch Trung Quốc. Reuters

Hôm nay, chủ tịch kiêm tổng bí thư Đảng Tập Cận Bình cùng với các lãnh đạo cao cấp khác của Trung Quốc đã đến lăng Mao Trạch Đông ở Bắc Kinh để dự lễ kỷ niệm 120 năm ngày sinh của cố lãnh tụ Trung Quốc.

Quảng cáo

Mặc dù theo truyền thống Trung Quốc, chu kỳ 12 thập niên có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, thế nhưng lễ kỷ niệm hôm nay của các lãnh đạo Bắc Kinh đã diễn ra khá là kín đáo. Ông Tập Cận Bình đã yêu cầu là việc tưởng niệm cố lãnh tụ họ Mao phải « trang trọng, đơn giản và thực tế ». Chủ đề của buổi trình diễn kỷ niệm 120 năm ngày sinh của ông trên quảng trường Thiên An Môn hôm nay cũng không nhắc gì đến Mao Trạch Đông, mà chỉ có tên : « Bản ngợi ca đất nước tôi ».

Ngay cả Hoàn Cầu Thời Báo, một tờ báo có xu hướng dân tộc chủ nghĩa rất mạnh, hôm nay cũng nhìn nhận cố lãnh tụ Trung Quốc đã phạm nhiều « sai lầm tai hại», nhưng tờ báo này cũng cho rằng những người chỉ trích Mao Trạch Đông « bóp méo sự thật ». Đảng Cộng sản Trung Quốc trong tuần này đã phổ biến một tiểu sử chính thức mới về cuộc đời và sự nghiệp của Mao, tờ báo của Đảng thì ca ngợi vai trò về ý thức hệ của người đã khai sinh Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa.

Trong khi đó, thị trấn Thiếu Sơn, sinh quán của Người cầm lái vĩ đại ( Vĩ đại đà thủ ) trong tuần này đã thu hút hàng ngàn « khách hành hương » từ khắp Trung Quốc, gồm những người tôn sùng Mao và những người hoài niệm thời Mao, đến đây để kính cẩn nghiêng mình trước những bức tượng của cố lãnh tụ Trung Quốc, trong đó có một bức tượng bằng vàng ròng. Mặc dù chủ tịch Tập Cận Bình đã ra chỉ thị là phải làm lễ đơn giản, nhưng theo tiết lộ của Tân Hoa Xã, các buổi lễ kỷ niệm ngày sinh họ Mao ở Thiếu Sơn đã tốn kém đến gần 2 tỷ nhân dân tệ ( 230 triệu euro ).

Hôm qua, tờ Hoàn Cầu Thời Báo đã đăng tải kết quả một cuộc thăm dò ý kiến cho thấy có hơn 85% dân Trung Quốc xem cố lãnh tụ họ Mao có công nhiều hơn là tội. Cho dù không thể xem cuộc thăm dò này là thật sự mang tính đại diện, nhưng nó cũng phản ánh phần nào một thực tế : Mao Trạch Đông vẫn được nhiều người tôn sùng tại Trung Quốc.

Là người đã lãnh đạo cách mạng đi đến thành công, nhưng cố lãnh tụ họ Mao bị xem là chịu trách nhiệm về các chết của hàng triệu người dân Trung Quốc, từ thời kỳ Bước Đại nhảy vọt ( 1958-1962 ) cho đến Cách mạng Văn hóa ( 1966 –1976 ). Tuy vậy, cho tới nay, do bị kiểm duyệt gắt gao, nên đa số dân Trung Quốc chỉ biết về những năm cầm quyền của họ Mao qua tài liệu chính thức của Đảng. Tài liệu này chỉ xem Người cầm lái vĩ đại làm đúng 70% và làm sai 30%.

Có điều giới lãnh đạo Bắc Kinh hiện nay cũng không muốn tôn vinh Mao Trạch Đông quá mức. Lý do là vì trong những năm gần đây, trước tình trạng cách biệt giàu nghèo ngày càng lớn và nạn tham nhũng tràn lan, cố lãnh tụ họ Mao dần dần trở thành điểm hội tụ của những người bất mãn. Chính điều này đang gây lo ngại cho Đảng Cộng sản Trung Quốc, vẫn tìm cách dập tắt mọi hình thức phản kháng.

Theo hãng tin AFP, một nhà hoạt động tự nhận là « mao-ít » tại tỉnh Hồ Nam cho biết ông và ít nhất bốn người quen đã bị cấm ra khỏi nhà và được yêu cầu là không được tổ chức một diễn đàn thảo luận về Mao Trạch Đông. Chính quyền Bắc Kinh lo ngại cũng dễ hiểu, vì chẳng phải chính Mao đã từng kêu gọi « Nã pháo vào Bộ tư lệnh », khai màn cho Cách mạng Văn hóa 1966 ?

Thư TinHãy nhận thư tin hàng ngày của RFI: Bản tin thời sự, phóng sự, phỏng vấn, phân tích, chân dung, tạp chí