QUAN HỆ MỸ-TRUNG

Biển Đông: Hải Quân Trung Quốc gây hấn, tịch thu tàu lặn Mỹ

Tàu thăm dò hải dương của Mỹ USNS Bowditch.
Tàu thăm dò hải dương của Mỹ USNS Bowditch. Reuters

Bộ Quốc Phòng Mỹ ngày 16/12/2016 tố cáo : Trung Quốc đã chận đường tàu Mỹ tại Biển Đông, tịch thu « bất hợp pháp » một chiếc tàu lặn không người lái của Hoa Kỳ. Washington đã gởi công hàm đòi Bắc Kinh giao trả thiết bị, trong lúc thượng nghị sĩ Mỹ John McCain yêu cầu có phản ứng thích đáng đối với Trung Quốc.

Quảng cáo

Theo đại úy Jeff Davis, một phát ngôn viên Lầu Năm Góc, sự cố xảy ra vào khuya thứ Năm 15/12/2016 ở vùng biển quốc tế cách cảng Philippines Subic Bay khoảng 50 hải lý (90 km) về phía tây bắc.

Khi chiếc tàu thăm dò Mỹ Bowditch đang tiến hành công việc thu hồi hai chiếc tàu lặn không người lái đã được thả xuống để thu thập thông tin về nhiệt độ nước, độ mặn và độ trong nước biển, thì một tàu cứu hộ tàu ngầm của Trung Quốc ký hiệu ASR-510 xuất hiện, dừng lại gần tàu Mỹ thả ca nô xuống và lấy đi một tàu lặn của Mỹ.

Theo phát ngôn viên Mỹ, nhân viên trên chiếc Bowditch đã trực tiếp yêu cầu phía Trung Quốc trả lại thiết bị nhưng tàu Trung Quốc không trả lời và rời khỏi hiện trường. Đối với ông Davis, một sự cố như vừa kể là điều mà ông chưa bao giờ thấy xẩy ra. Thiết bị mà Trung Quốc lấy đi là của Mỹ, bên trên có dấu hiệu của Mỹ, và sẽ được Mỹ thu hồi.

Còn phát ngôn viên Lầu Năm Góc Peter Cook thì tố cáo Trung Quốc là đã có hành vi phi pháp, yêu cầu Bắc Kinh trao trả chiếc tàu lặn ngay lập tức và tuân thủ mọi nghĩa vụ căn cứ theo luật pháp quốc tế.

Theo các nhà quan sát, Trung Quốc đã cố tình gây sự cố để thử sức tổng thống tân cử Mỹ Donald Trump vốn đã có những lời lẽ chọc giận Bắc Kinh trong thời gian gần đây, cả về Biển Đông lẫn Đài Loan.

Harry Kazianis, giám đốc nghiên cứu về quốc phòng tại trung tâm nghiên cứu Mỹ Center for the National Interest nhận định: « Đây rất có thể là một động thái leo thang được lên kế hoạch kỹ lưỡng để cho thấy là Trung Quốc sẽ không coi nhẹ những gì liên quan đến (ông Trump) ».

Đối với với chuyên gia này, « Bắc Kinh đang cho thấy là họ có khả năng phản ứng vào đúng thời điểm và tại địa điểm mà họ đã chọn ».

Thượng nghị sĩ McCain : Hoa Kỳ cần phản ứng thích đáng

Thượng nghị sĩ John McCain, chủ tịch Uỷ Ban Quân Vụ Thượng viện Mỹ ngày 16/12/2016 đã ra thông cáo lên án một hành động « trắng trợn vi phạm » luật biển.

Trong bản thông cáo, ông McCain tố cáo Trung Quốc « vi phạm trắng trợn quyền tự do lưu thông trên biển » và cho rằng « Hoa Kỳ không được dung túng những hành vi xúc phạm đó ».

Đối với thượng nghị sĩ McCain, những hành động khiêu khích của Trung Quốc làm gia tăng bất ổn trong khu vực cho tới khi nào Mỹ « có phản ứng mạnh mẽ (…) điều mà chính quyền Obama đã không làm được ».

Ông McCain nhấn mạnh chính sách hung hăng của Trung Quốc trong khu vực đang phá vỡ nền tảng bảo đảm an ninh và thịnh vượng trong vùng Châu Á Thái Bình Dương. Do vậy theo thượng nghị sĩ McCain « chính sách và chiến lược của Hoa Kỳ phải phản ánh thực tế đó và cần bảo đảm sao cho có đủ sức mạnh quân sự cần thiết để răn đe và nếu cần, để đánh bại những hành vi gây hấn ». 

Thư TinHãy nhận thư tin hàng ngày của RFI: Bản tin thời sự, phóng sự, phỏng vấn, phân tích, chân dung, tạp chí