PHÁP

Bình đẳng trong việc làm vẫn là ưu tiên hàng đầu của giới đấu tranh vì nữ quyền

Theo cơ quan quan sát sinh hoạt chính tri, bình đẳng Nam Nữ, vẫn còn nhiều vấn đề trong lĩnh vực công cộng tại Pháp
Theo cơ quan quan sát sinh hoạt chính tri, bình đẳng Nam Nữ, vẫn còn nhiều vấn đề trong lĩnh vực công cộng tại Pháp AFP/Pascal Pavani

 Hơn bao giờ hết, quyền của nữ giới cần được bảo vệ trên đất Pháp và ở rất nhiều nơi trên thế giới. « Cuộc đấu tranh còn kéo dài ! », là hàng tựa nổi bật trên trang nhất tờ báo cộng sản L'Humanité.

Quảng cáo

Ngày Quốc tế Phụ nữ tròn 100 tuổi. Nhiều tờ báo lớn Paris ngày 8 tháng 3 đều có hồ sơ đặc biệt để nhìn lại một thế kỷ trên con đường đấu tranh vì nữ quyền.

« Cuộc đấu tranh còn kéo dài ! », là hàng tựa nổi bật trên trang nhất tờ báo cộng sản L'Humanité. Hơn bao giờ hết, quyền của nữ giới cần được bảo vệ trên đất Pháp và ở rất nhiều nơi trên thế giới.

Libération thiên tả tập trung nói về những rạn nứt giữa các nhà đấu tranh cho nữ quyền, và theo tờ báo sự chia rẽ này thể hiện "sức sống mãnh liệt" của phong trào.

Một cuộc cách mạng còn dở dang

Theo cái nhìn của Le Monde sự vùng lên của « phái đẹp » hãy còn là « một cuộc Cách mạng chưa hoàn tất » : trong bốn mươi năm qua, tỷ lệ phụ nữ tham gia thị trường lao động ở Pháp đã có một bước nhảy vọt, ở cấp trung học và đại học số nữ sinh đã vượt quá so với nam giới. Nhưng chênh lệch về lương bổng, về khả năng thăng tiến giữa hai đồng nghiệp, một nam, một nữ với kinh nghiệm và bằng cấp như nhau vẫn kéo dài.

So với năm 1970, tỷ lệ phụ nữ Pháp đi làm ngày hôm nay tăng từ 50% lên thành 80% và như ở nhiều nơi khác trên thế giới, phần lớn trong số này vừa có một chỗ đứng trong xã hội qua công việc làm, vừa phải đóng trọn vai trò làm mẹ ngoài giờ làm việc.

Đi ngược dòng thời gian, năm 1969, lần đầu tiên một nữ sinh đỗ thủ khoa trường Quốc gia Hành chính, ba năm sau đến lượt trường Polytechnique trải qua cuộc cách mạng tương tự. Cả trường Quốc gia hành chính lẫn Polytechnique, trong một thời gian khá dài đều được coi là những "câu lạc bộ" dành riêng cho nam giới.

Trong địa hạt chính trị, gần 10 năm sau Anh Quốc, nước Pháp mới chỉ định một phụ nữ đầu tiên vào chức vụ thủ tướng.

Theo phân tích của một nhà xã hội học được Le Monde trích dẫn : « sau khi đạt được nhiều thành tựu ngoạn mục trong thập niên 60 và 70 thế kỷ trước, công cuộc đấu tranh vì nữ quyền dường như đã bị chựng lại vào giữa những năm 1990 » và nếu chỉ nhìn vào chênh lệch về lương bổng thì cho đến tận năm 2006, khoảng cách giữa phái nam và nữ đã gia tăng.

Trong bài xã luận L'Humanité cụ thể hơn : nam giới kiểm soát đến 95% số ghế trong các hội đồng quản trị, 70% các vị trí lãnh đạo trong các tập đoàn thuộc về « các ông » ; 76% những công việc không đòi hỏi tay nghề cao và được trả với đồng lương rẻ mạt đều do nữ giới đảm nhiệm.

Ngoài ra trung bình thì một người lao động thuộc "phái yếu" lãnh lương thấp hơn đồng nghiệp nam đến 25%. Cứ trên 10 chỗ làm dưới dạng bán thời gian thì có tám chỗ đương nhiên « để dành » cho các bà. Hai chữ để dành ở đây phải hiểu theo nghĩa xấu của nó.

L'Humanité nhìn nhận là luật pháp ngày càng nhiều để tạo chỗ đứng thuận lợi hơn cho nữ giới trong xã hội Pháp nhưng luật lệ đó có được áp dụng hay không, đấy lại là một chuyện khác.

Nhiều thế hệ đấu tranh vì nữ quyền

Khác với thông lệ, xã luận của L'Humanité và nhật báo kinh tế La Tribune hôm nay đều được viết dưới ngòi bút của hai nữ phóng viên. Sophie Gherardi của La Tribune nhắc lại hội nghị Copenhagen ngày 8/3 năm 1910 quy tụ nhiều guơng mặt đấu tranh vì nữ quyền của thế giới, là nơi khai sinh ngày Quốc tế Phụ nữ 8/3.

Mục tiêu của hội nghị khi ấy là mang lại quyền được đi bầu co tất cả phụ nữ trên hành tinh.

Đúng một trăm năm sau, Libération nêu lên câu hỏi : công cuộc đấu tranh vì nữ quyền ở Pháp có gì thay đổi trong những thập niên qua ?

Theo tờ báo thế hệ tiên phong đã « phá vỡ những thành kiến về nữ giới, họ đã chứng minh rằng hầu hết những khác biệt giữa phụ nữ và nam giới đều bắt nguồn từ những suy nghĩ phong kiến xem thường phụ nữ. Thế hệ đi sau ngày nay đóng góp thêm cho công cuộc đấu tranh đó khi cho rằng, khái niệm ‘khác biệt’ và 'bình đẳng' không loại trừ lẫn nhau »

Phụ nữ Á châu

Tại Nhật Bản, 60% phụ nữ ở vào khoảng 30 tham gia thị trường lao động nhưng đây là một con đường đầy gian nan. Thông tín viên của báo Les Echos từ Tokyo cho biết đối với một cô nữ sinh vừa tốt nghiệp tìm được công việc đầu tiên là một kỳ công.

Ít hãng nào muốn tuyển chọn một nguời mà họ biết là trong một tương lai không xa sẽ tạm nghỉ việc một thời gian để sinh con, lo lắng cho gia đình.

Nhật Bản là nơi, mà đời sống xã hội và gia đình không mấy hậu thuẫn lẫn cho nhau.

Tuy nhiên đối với một quốc gia mà dân số đang già đi, số người trong tuổi lao động hiện nay là 66 triệu nhưng chỉ trong 20 năm nữa thì sẽ thiết hẳn đi 10 triệu, thì việc gạt phụ nữ ra ngoài thị trường lao động là điều cần phải được xét lại một cách cấp bách.

Nhân ngày quốc tế phụ nữ 8/3 báo chí báo chí New Delhi chú ý đến điều kiện sinh sống của phụ nữ Ấn Độ : là nền dân chủ lớn nhất thế giới nhưng trong bảng xếp hạng được công bố tại Diễn đàn kinh tế thế giới Davos hồi tháng giêng 2009, Ấn Độ là một trong số những quốc gia có chỉ số bình đẳng giới tính yếu kém nhất, còn thua cả Bangladesh, Nepal và Sri Lanka. Theo nhật báo Times of India, một trong những lý do chính là nhiều bé gái bị sát hại ngay từ khi lọt lòng.

Không xa Ấn Độ là Pakistan, một trong những nước Hồi giáo còn khép kín nhất thì nhật báo Dawn dành nhiều trang để giới thiệu Ambreen Gul, 25 tuổi và cô là một trong 7 phi công lái máy bay tiêm kích đầu tiên của quân đội Pakistan.

Chen chân được vào một lĩnh vực chỉ dành riêng cho nam giới nhưng Ambreen vẫn tuân thủ truyền thống gia đình, theo kiểu "cha mẹ đặt đâu con ngồi đấy" : cô vừa chấp nhập thành hôn với một người không từng quen biết.

Thư TinHãy nhận thư tin hàng ngày của RFI: Bản tin thời sự, phóng sự, phỏng vấn, phân tích, chân dung, tạp chí