Vào nội dung chính
PHÁP - BẦU CỬ

Bầu cử địa phương Pháp : « Danh sách công dân », một trào lưu mới năm 2020

Tony Renucci (áo trắng) và nhóm tranh cử "J'agis, J'innove" tại Joinville-Le-Pont, ngoại ô Paris.
Tony Renucci (áo trắng) và nhóm tranh cử "J'agis, J'innove" tại Joinville-Le-Pont, ngoại ô Paris. RFI/Tiếng Việt
Minh Anh
8 phút

#noussomes à Montpellier - Chúng ta ở Montpellier, Asssemblée Citoyenne ở Commercy - Tập hợp công dân ở Commercy (Meuse), hay J’agis, J’innove - Tôi hành động, Tôi cách tân - ở Joinville-Le-Pont… những danh sách công dân tham gia bầu cử cấp địa phương nở rộ, đang mang lại một mầu sắc mới cho cuộc bầu cử được tổ chức tại Pháp, vòng một vào ngày 15/3/2020.

Quảng cáo

Le Figaro ngày 28/02/2020 cảnh báo : « Những công dân muốn làm chao đảo nền dân chủ cấp địa phương ». Bởi vì, trong cuộc bầu cử lần này, xuất hiện ít nhất khoảng 340 « danh sách công dân » ra tranh cử vị trí xã trưởng và hội đồng xã.

Những ứng viên công dân

Xuất thân từ những phong trào, hiệp hội công dân, những « danh sách ứng cử tham vấn » này không mang một mầu sắc đảng phái chính trị. Một tập hợp ứng viên quy tụ những công dân bình thường, không hẳn là những nhà hoạt động chính trị, đó có thể là những bác sĩ, kỹ sư, giáo viên, những nhà tư vấn, kế toán hay một nhà trí thức nào đó. Chương trình tranh cử là những đề xuất mời gọi các cư dân cùng tham gia xây dựng, đóng góp nhằm cải thiện môi trường sinh sống, làm việc và kinh tế khu vực…

Phải chăng đây là cách một số công dân Pháp thể hiện sự bất mãn đối với cách điều hành của nhiều đảng chính trị truyền thống từ nhiều năm qua, nhất là kể từ sau phong trào « Áo Vàng » ? Để tìm hiểu rõ những mục tiêu hành động, những khó khăn trong quá trình tranh cử của các phong trào công dân đó, RFI Tiếng Việt đã đến gặp và trao đổi với anh Tony Renucci, đại diện của danh sách công dân « J’agis, J’Innove » tại Joinville-Le-Pont, một xã ngoại ô phía đông Paris.

Đầu tiên hết, anh Tony cho biết vì sao gọi là danh sách công dân, và ý nghĩa của tên gọi « J’agis, J’innove » là gì.

« Chúng tôi đã ấp ủ dự án từ hai năm qua, tiến hành nhiều cuộc tham luận, chúng tôi đến gặp từng người dân, chúng tôi có một ý tưởng khác biệt về nền dân chủ tham vấn trong các vấn đề kinh tế, đô thị hóa,… Danh sách ứng cử ‘Tôi hành động, Tôi cách tân’ (J’agis, J’innove) tại Joinville-Le-Pont, chính là một cách để nói rằng chính người dân thực hiện, họ nắm giữ lấy cuộc sống của chính họ nhưng đồng thời họ cũng phải cách tân bởi vì họ làm chính trị một cách khác đi, bằng cách gần gũi với người dân hơn, với thực tế, với cuộc sống thường nhật. Thế nên, chúng tôi cần một danh sách công dân để đạt được những mục tiêu đó và chính vì vậy mà chúng tôi không có một nhãn mác chính trị nào kèm theo với danh sách ứng cử. »

Là những công dân bình thường lần đầu tiên ra tranh cử, vậy làm thế nào có thể kết hợp hài hòa các ý tưởng, mục tiêu hành động đó ? Anh Tony Renucci giải thích tiếp.

« Có rất nhiều gương mặt từ nhiều ngành nghề xuất thân từ nhiều khu phố khác nhau của Joinville-Le-Pont. Mỗi người mang theo những năng lực của mình, những kiến thức, hiểu biết địa bàn… Do vậy, phương pháp của chúng tôi chính là thứ nhất, dung hòa những kinh nghiệm trải qua của người dân Joinville-Le-Pont, bởi vì, chúng ta đang sống, làm việc, và di chuyển trong một khu phố, chúng ta đi mua sắm trong phố của chúng ta. Tiếp đến là kết hợp chúng với thẩm định của những người hiểu biết, có năng lực chẳng hạn trong vấn đề đô thị hóa, những người có khả năng đưa ra một dự án trong trường hợp đô thị hóa. »

Các khó khăn

Tuy nhiên, vẫn theo anh Renucci, việc không gắn kèm theo nhãn mác đảng chính trị gây khó khăn không ít cho việc tìm kiếm nguồn tài chính để tổ chức vận động tranh cử.

« Về nguồn tài chính, bởi vì chúng tôi không có sự ủng hộ từ một đảng chính trị nào, mỗi người trong chúng tôi phải tự xoay sở để tìm kiếm nguồn tài trợ cho chiến dịch vận động tranh cử. Chúng tôi không bao giờ nhận tài trợ từ một đảng nào cả.

Ngược lại, vì chúng tôi là danh sách ứng cử công dân, nên chúng tôi gặp khó khăn trong việc thuyết phục bất kỳ một ngân hàng nào để xin vay tiền, bởi vì chúng tôi không có một sự bảo lãnh nào để bảo với ngân hàng cả. Theo đó, nếu chúng tôi có được hơn 5% số phiếu thì chúng tôi sẽ được hoàn trả chi phí vận động tranh cử. Đây là điều khó khăn nhất cho chúng tôi.

Tuy nhiên, tôi xin lưu ý là việc ngân hàng từ chối cho vay để tiến hành tranh cử là không hợp pháp. Dẫu sao thì chúng tôi cũng vượt qua được điểm khó này. Bản thân tôi, tôi đã dùng đến một khoản tiền cá nhân. Rồi chúng tôi cũng đã nhận được rất nhiều khoản đóng góp từ nhiều nhà hảo tâm, những người liên kết tại Joinville-Le-Pont. Hiện chúng tôi đã có được hơn 9.000 euro từ hơn 60 nhà hảo tâm. Đây quả điều chưa từng có trong một chiến dịch vận động tranh cử ở Joinville-Le-Pont ».

Từ lâu khái niệm chính trị tả - hữu đã bám khá sâu trong lòng xã hội thôn xã của Pháp. Nay với một khái niệm mới « xã hội công dân tham vấn », liệu rằng người dân có dễ dàng chấp nhận hay không ? Đây quả là một thách thức không nhỏ cho nhóm « J’agis, J’innove » tại Joinville-Le-Pont.

« Đúng là khi chúng ta làm chính trị khác với thông lệ, điều đó có thể gây bất ngờ, làm dấy lên nhiều nghi vấn nhưng tôi nghĩ rằng đây cũng là một thách thức chung cho tất cả mọi người. Cần phải có một dự án đáng tin cậy và phải có khả năng thuyết phục các cử tri rằng dự án của chúng tôi là đáng tin cậy nhất, rằng chúng tôi có một khả năng thực hiện…

Đúng là đôi khi cũng có những định kiến hay cho rằng những danh sách công dân này đôi khi ít đáng tin cậy, rằng chúng tôi ít có kinh nghiệm, chưa biết rõ hệ thống… »

Một chương trình phát triển đô thị bền vững và sinh thái ; một đề xuất cải thiện các chính sách xã hội mở rộng và công bằng hơn trong mọi lĩnh vực từ dịch vụ công văn hóa, thể thao ; một nền kinh tế đa dạng và ưu tiên cho chuỗi cung ứng địa phương, hay cận kề nhằm thúc đẩy phát triển đầu tư và tạo công ăn việc làm cho người dân địa phương là những gì các danh sách công dân quan tâm nhiều nhất. Tuy nhiên, điểm làm nên khác biệt so với các danh sách ứng viên kiểu truyền thống, theo anh Tony Renucci, đó chính là một cách điều hành mới.

« Phần thứ hai là mới là phần quan trọng nhất của chương trình hành động chúng tôi. Tôi nghĩ rằng đây chính là một trục quan trọng, khác biệt với hai danh sách ứng cử khác đó chính là cách quản lý theo phương pháp dân chủ tham vấn. Chúng tôi đề nghị nhiều biện pháp cụ thể, thực dụng cho phép cư dân xã Joinville-Le-Pont được thông tin đầy đủ hơn về các dự án, tham gia nhiều hơn vào việc thực thi các dự án của xã và còn có thể đưa ra một kết quả, những kết luận của những chương trình đang thi hành, đồng thời có thể nói rằng cái này phù hợp với chúng ta, còn cái kia thì không hợp với cách sống của chúng ta, và cần phải xúc tiến các dự án hơn nữa thông qua một ngân sách công dân, những hội đồng xã công dân, các nhà luật học công dân… »

RFI Tiếng Việt xin cảm ơn sự tham gia của Tony Renucci, danh sách công dân « J’agis, J’innove » xã Joinville-Le-Pont.

Thư TinHãy nhận thư tin hàng ngày của RFI: Bản tin thời sự, phóng sự, phỏng vấn, phân tích, chân dung, tạp chí

Không tìm thấy trang

Nội dung bạn đang cố truy cập không tồn tại hoặc không còn khả dụng.