PHÁP - VĂN HÓA - COVID-19

Covid-19 : Nhiều liên hoan Pháp ngưng hoạt động

Quảng trường Saint Nicolas, Bastia, đảo Corse, Pháp. Ảnh chụp ngày 13/05/2013.
Quảng trường Saint Nicolas, Bastia, đảo Corse, Pháp. Ảnh chụp ngày 13/05/2013. AFP - PASCAL POCHARD CASABIANCA

Tại Pháp, các rạp chiếu phim, viện bảo tàng, nhà hát, cung triển lãm hay trung tâm văn hóa phải tiếp tục đóng cửa, mà vẫn chưa biết chừng nào mới được mở lại. Do phụ thuộc vào các cơ sở này, nhiều hội chợ cũng như liên hoan văn hóa đành phải hủy bỏ hay dời lại việc tổ chức sự kiện. Một số khác kém may mắn hơn trong mùa dịch Covid-19, buộc phải ngưng hẳn mọi hoạt động. 

Quảng cáo

Đó là trường hợp của Liên hoan điện ảnh Ý tổ chức tại thành phố Bastia, thủ phủ của miền Bắc đảo Corse. Dự trù diễn ra từ ngày 06/02 đến ngày 13/02, liên hoan phim Bastia rốt cuộc đã bị dời lại, nhưng đến lúc nào thì vẫn chưa được thông báo. Ban tổ chức đang chờ xem biến chuyển của tình hình để công bố lịch chương trình. Tuy nhiên, liên hoan phim Ý thường niên chủ yếu diễn ra ở hai địa điểm chính : Nhà hát lớn thành phố Bastia và rạp chiếu phim Le Studio. Việc dời lại cho tới đầu mùa hè sẽ gặp phải một số vấn đề, lịch biểu diễn của nhà hát lớn sẽ dày đặc, do hàng loạt chương trình theo hợp đồng cũng đã bị dời lại, nhưng khó khăn hơn nữa có lẽ là do rạp chiếu phim Le Studio có nhiều nguy cơ phải ngưng hoạt động luôn sau nhiều tháng bị đóng cửa, ngoại trừ khi hội đồng thành phố đảm nhận toàn bộ các chi phí vận hành cả hai cơ sở văn hóa.

Một số liên hoan có nguy cơ biến mất  

Một cách tương tự, Liên hoan phim Télérama 2021 do tuần báo cùng tên hợp tác với tổ chức AFCAE nhằm phổ biến dòng phim nghệ thuật và các nhà làm phim độc lập đã phải hủy bỏ chương trình chiếu phim năm nay dự trù diễn ra từ ngày 27/01 cho đến ngày 02/02. Thay vào đó, trong tuần này Liên hoan phim Télérama sẽ chiếu trên mạng  21 cuộc phỏng vấn các tác giả kiêm đạo diễn, các nhà viết kịch bản từng được thực hiện trước đó trong khuôn khổ liên hoan lần thứ 24 này. 

Được thành lập từ năm 1998, liên hoan phim Télérama trong những năm gần đây đã có thêm một phiên bản dành cho lứa tuổi trẻ em và thiếu niên. Phiên bản dành cho khán giả trẻ tuổi này bị dời lại cho đến trung tuần tháng Tư năm 2021, nhưng nếu tình hình dịch bệnh còn kéo dài, có nhiều khả năng, liên hoan này sẽ bị hủy luôn.   

Về phía liên hoan phim hình sự thành phố Beaune, trong tuần qua ban tổ chức đã cho biết liên hoan này không còn nữa kể từ nay. Tiền thân của liên hoan này đã ra đời vào năm 1982 tại thành phố Cognac ở vùng Tây Nam nước Pháp rồi sau đó kể từ năm 2008 được dời về thành phố Beaune, nổi tiếng nhờ Con đường rượu vang vùng Bourgogne. 

Trong vòng nhiều thập niên liền, liên hoan phim quốc tế Cognac/Beaune nổi tiếng nhờ cách tổ chức khá độc đáo, chẳng những khai thác dòng phim hình sự mà còn làm lễ trao giải cho các tiểu thuyết trinh thám, vốn là nguồn cảm hứng đầu tiên cho các nhà viết kịch bản. Liên hoan này gồm đến hai ban giám khảo dung hòa cả hai vế điện ảnh và văn học, ban giám khảo đầu tiên chủ yếu bao gồm các đạo diễn để chấm phim, còn ban thứ nhì gồm các nhà văn và các ngòi bút phê bình để trao giải thưởng cho các tiểu thuyết xuất sắc nhất.

Liên hoan phim hình sự rời luôn khỏi vùng Bourgogne

Trong suốt thời gian hoạt động, liên hoan phim hình sự đã giới thiệu với khán giả Pháp nhiều tác phẩm xuất sắc như Thị trấn Fargo và Không chốn dung thân (No Country for Old Men) của hai anh em đạo diễn Coen, phim Tử địa Galveston của nữ đạo diễn Pháp Mélanie Laurent, phim Không lùi bước (Hell or High Water) của Anh David McKenzie, Animal Kingdom của đạo diễn Úc David Michôd,  3 Billboards của đạo diễn Ai Len Martin McDonagh ... Năm 2018, liên hoan Beaune được xem là năm bội thu của dòng phim hình sự châu Á vì có đến ba phim của Hàn Quốc, Nhật Bản và Trung Quốc đều có mặt trên cùng một bảng vàng ("The Looming Storm" của Dong Yue, ''Memoir of a Murderer'' Ký ức tên sát nhân của Won Shin-yun hay là "The Third Murder" Án mạng thứ ba của Kore-Eda Hirokazu).  

Bị hủy bỏ một lần trong năm 2020 do dịch Covid-19, liên hoan Beaune trong năm nay chẳng những không được tổ chức, mà còn thông báo sẽ rời luôn khỏi thành phố Beaune (vùng Bourgogne) có lẽ cũng vì ngoài vấn đề dịch bệnh, còn có những mối bất đồng sâu rộng liên quan đến các điều kiện hợp tác tài trợ. Giám đốc liên hoan Bruno Barde cho biết ông đang tìm kiếm một địa điểm khác thuận lợi hơn để tổ chức một sự kiện có tầm cỡ xoay quanh chủ đề phim hình sự. 

Có thể nói là dịch Covid-19 thay vì hàn gắn quan hệ giữa ban điều hành liên hoan phim với hội đồng thành phố, lại dẫn đến rạn nứt tan vỡ đến mức hai bên đành phải chia tay nhau. Không có gì dự báo liên hoan phim hình sự này sẽ sớm được tái sinh dưới một hình thức tương tự ở một thành phố khác, do tình hình dịch bệnh trong mắt giới chuyên ngành vẫn khó thể nào trở nên khả quan hơn ít nhất là trong 6 tháng đầu năm 2021.

Hội chợ phim ảnh Toulouse bị phá sản 

Một tin buồn khác đầu năm 2021 đối với giới hâm mộ dòng phim siêu anh hùng là ''Hội chợ PopCon'' tại thành phố Toulouse sẽ vĩnh viễn ngưng hoạt động. Được thành lập theo mô hình của Comic-Con tại thành phố San Diego của Mỹ, liên hoan PopCon được dành cho  thế giới truyện tranh và các sản phẩm thuộc dòng văn hóa đại chúng. Liên hoan PopCon đã thành công trong những bước đầu nhờ thu hút một lượng fan đông đảo ở các tỉnh miền nam nước Pháp, họ không thể lên thủ đô để tham dự các hội chợ triển lãm lớn như Comic-Con Paris dành cho thế giới truyện tranh của Mỹ hay là Paris Manga và Paris Sci-Fi Show dành cho dòng sản phẩm xung quanh manga và anime của Nhật Bản cũng như thế giới khoa học viễn tưởng bao gồm phim ảnh, truyện tranh, tiểu thuyết hay là trò chơi điện tử ...

Trong năm qua, ''Hội chợ PopCon'' đã duy trì phiên bản 2020 qua hình thức một liên hoan ngoài trời, hầu tuân thủ các quy định ràng buộc liên quan đến dịch Covid-19. Thế nhưng, ban giám đốc liên hoan trong tuần này đã loan báo tin xấu trên mạng xã hội. Theo đó, do bị thất thu quá nặng, liên hoan PopCon sẽ buộc phải ngưng toàn bộ các hoạt động và mọi dự án trong năm 2021 đều bị hủy bỏ luôn.

Nhiều nguồn tin gần đây cũng cho biết là ngoại trừ phiên bản tiếng Pháp của hội chợ quốc tế Comic-Con, hầu hết các liên hoan còn lại liên quan tới dòng phim siêu anh hùng đều bị ngưng hoạt động (tạm thời hoặc vĩnh viễn). 

Một điều cũng khá dễ hiểu do lịch phát hành phim của hai thương hiệu Marvel hay DC đều bị gián đoạn. Theo tổng kết  của cơ quan DEPS, chuyên nghiên cứu các số liệu thống kê của Bộ Văn hóa Pháp, dịch Covid-19 đã khiến cho hơn 4.000 sự kiện bị hủy bỏ. Mức thiệt hại của ngành văn hóa Pháp lên tới hơn 2,5 tỷ euro. Dịch Covid-19 kéo dài tiếp tục đe dọa đến hơn  2.600 liên hoan lớn nhỏ hàng năm tại Pháp trong đó có hơn một nửa là liên hoan phim. Theo dự phóng của giới chuyên ngành, cho dù có sự tài trợ khẩn cấp của chính phủ, vẫn có từ 20% đến 35% các liên hoan có nguy cơ biến mất luôn. Sự kiện một số liên hoan Pháp phải thông báo vào đầu năm ngưng mọi hoạt động, chỉ là phần nổi của tảng băng.

Thư TinHãy nhận thư tin hàng ngày của RFI: Bản tin thời sự, phóng sự, phỏng vấn, phân tích, chân dung, tạp chí