PHÁP - VĂN HOÁ

Ban nhạc Daft Punk chia tay sau 28 năm thành công

Nhóm Daft Punk tới dự Giải thưởng âm nhạc Grammy hàng năm lần thứ 56 tại Los Angeles, California, Hoa Kỳ, ngày 26/01/2014.
Nhóm Daft Punk tới dự Giải thưởng âm nhạc Grammy hàng năm lần thứ 56 tại Los Angeles, California, Hoa Kỳ, ngày 26/01/2014. REUTERS - Danny Moloshok
Tuấn Thảo
7 phút

Hôm 22/02/2021, nhóm Daft Punk đã tải lên mạng một đoạn video ca nhạc dài 8 phút mang tựa đề "Epilogue" (Hồi kết). Trong bộ phim video này, có xuất hiện dòng số "1993-2021". Một cách khá bất ngờ, tùy viên báo chí của nhóm Kathryn Frazier đã xác nhận với hãng tin AFP là ban nhạc Pháp Daft Punk chính thức tan rã, nhưng không cho biết lý do.  

Quảng cáo

Nổi tiếng trên khắp thế giới nhờ tài nghệ sáng tạo và phong cách độc đáo, ban nhạc Daft Punk được mệnh danh là đại sứ của dòng nhạc điện tử của Pháp gọi là "french touch". Nhóm này chỉ gồm hai thành viên là Thomas Bangalter (sinh năm 1975) và Guy Manuel de Homem-Christo (1974). Đôi bạn quen nhau từ thời niên thiếu, khi họ còn là học sinh trường trung học Carnot ở Paris. Sau khi đậu tú tài, họ thành lập ban nhạc Daft Punk vào năm 1993, lúc họ chưa đầy 20 tuổi. Nhóm này chuyên thử nghiệm kết hợp âm thanh điện tử house electro với các nhịp điệu kích động của rock, funk hay disco.

4 album trong gần 3 thập niên sự nghiệp

Trong làng nhạc quốc tế, ít có trường hợp nào lạ lùng như nhóm Daft Punk. Trong vòng 28 năm hoạt động, ban nhạc chỉ cho ra mắt bốn album phòng thu, nhưng lại bán gần 10 triệu bản trên thế giới. Nét độc đáo của nhóm này là họ không bao giờ lộ diện trong những lần xuất hiện trước công chúng. Nhóm Daft Punk tự định nghĩa họ là những nghệ sĩ độc lập ẩn danh, cho nên công chúng không bao giờ thấy được diện mạo của hai thành viên này. Mỗi lần xuất hiện dưới ánh đèn sân khấu, ban nhạc ít cử động tựa như người máy, trên đầu lúc nào cũng đội mũ bảo hiểm an toàn, với kính chắn che khuất toàn bộ khuôn mặt của họ.

Tập nhạc thứ tư và cũng là album cuối cùng (Random Access Memory) của nhóm Daft Punk chẳng những lập kỷ lục số bán mà còn đoạt luôn 4 giải Grammy vào năm 2014, trong đó có hai giải cao quý nhất là Album hay nhất và Bản thu âm xuất sắc nhất trong năm (Get Lucky). Kể từ đó cho tới nay, giới hâm mộ luôn chờ đợi mọi thông tin có liên quan tới ban nhạc Daft Punk, kể cả tin đồn cho rằng nhóm này sẽ xuất hiện với tư cách khách mời trong màn biểu diễn của ca sĩ The Weeknd nhân trận chung kết Superbowl hôm 07/02/2021 tại Mỹ. 

Rốt cuộc, giới hâm mộ đã mừng hụt. Đa số lúc ấy đều nghĩ rằng nhóm Daft Punk không tham gia có lẽ cũng vì tình hình dịch bệnh chưa có dấu hiệu giảm bớt. Nhưng thật tình, không ai chờ đợi là bộ đôi này 2 tuần lễ sau đó lại chính thức thông báo việc chia tay thông qua đoạn video ca nhạc (trích từ bộ phim khoa học viễn tưởng “Electroma” từng được phát hành vào năm 2006). Đoạn phim này cho thấy cuộc hành trình phiêu lưu giữa lòng sa mạc mênh mông vô tận, lại có tựa đề biểu tượng là lời kết, mang đầy ý nghĩa của một thông điệp cuối cùng.

6 giải Grammy trong số 13 giải quốc tế 

Trong vòng 28 năm sự nghiệp, Daft Punk đã trình làng 4 album studio, một tập nhạc phim (Tron : Legacy) và hai tập nhạc live ghi âm từ các vòng lưu diễn quốc tế (1997 và 2007). Tính tổng cộng, nhóm này đã đoạt 13 giải quan trọng trong làng nhạc quốc tế, ngoài 6 giải thưởng Grammy còn có các giải âm nhạc khác như Billboard, MTV, BMI hay là Brit Awards ... Với hàng loạt ca khúc ăn khách như “Around the World”, “One More Time” hay gần đây hơn là "Get Lucky" biểu diễn với Nile Rodgers và Pharrell Williams, "Starboy" hay "I feel it coming" phát hành vào năm 2017, Daft Punk trong vòng gần 3 thập niên là một trong những ban nhạc Pháp thành công nhất ở nước ngoài. 

Ngay từ album đầu tay mang tựa đề "Homework" (1997) mang ý nghĩa của bài tập làm ở nhà (thời mà đôi bạn Thomas và Guy Manuel vẫn còn là những cậu sinh viên mới lớn), nhóm này đã nỗ lực sáng tạo, tìm tòi những âm thanh khác lạ. Các album ghi âm sau đó chẳng những cố gắng làm mới mà còn gieo rắc nhiều cảm hứng độc đáo khác nhau, với cách đọc đa tầng thoát ra ngoài lãnh vực âm nhạc đơn phương. Về điểm này, nhóm Daft Punk từng giải thích là âm nhạc không có vị trí cốt lõi như đa số các nhóm khác. Các nghệ sĩ thường có một lịch làm việc theo chu kỳ "cố định" : sáng tác, ghi âm, quảng bá, lưu diễn. Điều đó dễ tạo ra một vòng lặp và một cách vô tình các nhạc sĩ bị áp lực khi phải cho ra mắt các album một cách đều đặn, "máy móc". 

Trong trường hợp của Daft Punk, nhóm này có lối tiếp cận mở rộng : âm nhạc được liên kết thêm với truyện tranh, phim hoạt hình, thế giới video, sách báo, nhiếp ảnh, tất cả gộp lại để tạo ra một vũ trụ có nét thẩm mỹ đặc thù tựa như phim truyện khoa học viễn tưởng. Trên sân khấu, hai thành viên Daft Punk cũng tìm tòi nghiên cứu để dựng một màn trình diễn đầy ấn tượng kết hợp công nghệ âm thanh, ánh sáng và video mapping. 

Công nghệ hình ảnh phục vụ nghệ thuật sân khấu

Đáng ghi nhớ nhất là màn trình diễn tại liên hoan Coachella vào năm 2006, với kim tự tháp được thắp sáng bằng công nghệ laser và kỹ xảo hình ảnh. Buổi biểu diễn này đã thúc đẩy nhiều nghệ sĩ thuộc dòng nhạc điện tử, phải cố gắng sáng tạo hơn nữa về mặt sân khấu, do trường phái điện tử (đôi khi là nhạc không lời) thường có hoạt cảnh biểu diễn khá thô sơ, không có những màn bắt mắt, cảnh múa phụ họa như các đợt biểu diễn hoành tráng của các ngôi sao pop rock. 

Dù muốn hay không, nhóm này đã khai phóng và mở đường cho nhiều nhóm nhạc khác của Pháp thành công ở nước ngoài kể cả Air, Justice, Cassius, Vitalic, Kavinsky hay là Étienne de Crécy ..... Nhưng có lẽ cũng vì Daft Punk luôn "giấu mặt" và ít phát biểu trước công chúng, cho nên nhiều khán giả trên thế giới đều nghĩ rằng bộ đôi này là người Mỹ, chứ không phải là một ban nhạc Pháp.

Về điểm này, Daft Punk từng cho biết là những chiếc mũ che kín khuôn mặt ban đầu là vì cả hai thành viên muốn xin được ẩn danh. Nhờ giấu tên mà khi ra ngoài đường, họ không bị nhận diện hay bị giới phóng viên theo dõi chụp hình. Với thời gian, ý tưởng thay đổi luật chơi ban đầu này đã trở thành một phương hướng sáng tạo tìm tòi hẳn hoi. Nhóm Daft Punk đã thành công trong việc thu hút sự chú ý của công chúng trên các dự án ghi âm của nhóm, mà vẫn loại bỏ được thái độ "sùng bái cá nhân" thường thấy trong giới showbiz. Một khi lật qua trang nhạc Daft Punk và kể từ nay không còn có chuyện "One More Time", cả hai thành viên đều có thể giải nghệ hoặc đeo đuổi một sự nghiệp solo mới, mà không cần phải trả giá cao như bao nhân vật nổi tiếng khác.

Thư TinHãy nhận thư tin hàng ngày của RFI: Bản tin thời sự, phóng sự, phỏng vấn, phân tích, chân dung, tạp chí