PHÁP

Hơn 50% người Pháp phản đối việc nâng tuổi về hưu

(Vincent Kessler / Reuters )
(Vincent Kessler / Reuters )
Trọng Thành
10 phút

Trang nhất phần lớn các tờ báo Pháp đều nói về cuộc cải cách hưu trí. Hôm nay, các công đoàn Pháp tổ chức ngày bãi công và biểu tình vì việc làm và hưu trí, sau khi Bộ trưởng Lao động Eric Woerth khẳng định sẽ thực hiện kế hoạch của chính phủ đưa ngưỡng về hưu vượt quá tuổi 60, hay nói cách khác chấm dứt chế độ hưu trí ở tuổi 60.

Quảng cáo

Chiếm gần trọn trang nhất tờ l’Humanité là hàng chữ lớn nửa đen, nửa đỏ : « Tham gia biểu tình mạnh mẽ để giành chiến thắng », trên nền màu xám với nhiều hàng chữ nhỏ « về hưu ở tuổi 60 ». Theo tờ báo, hơn 200 cuộc biểu tình dự kiến sẽ được tổ chức hôm nay trên toàn quốc để chống việc nâng tuổi hưu trí. Theo, điều tra dư luận do L’Humanité thức hiện việc thăm dò với viện nghiên cứu dư luận Pháp CSA, 68% người Pháp ủng hộ lời kêu gọi của các nghiệp đoàn.

Dưới hàng tựa « Cải cách hưu trí làm tăng thêm các bất công xã hội », tờ Libération nêu ra bốn ví dụ tiêu biểu của các bất công xã hội : công nhân và người làm việc công nhật bị thua thiệt, những người được hưởng chế độ hưu trí đặc biệt không bị đụng đến cho tới năm 2016, những người giàu bị đánh thuế quá nhẹ, những người có lương hưu khá được miễn trừ.

Les Echos, với hàng tựa trên trang nhất « Về hưu ở tuổi 60 : ván bài được ăn cả, ngã về không của các nghiệp đoàn », nhận định : ngày biểu tình hôm nay là một thứ chất thử đối với các nghiệp đoàn cũng như đối với chính phủ. Theo Les Echos, các nghiệp đoàn đã bị đẩy vào chân tường, họ buộc phải huy động được thật đông đảo người biểu tình để có thể đưa ra một tiếng nói có sức nặng trong cuộc cải cách, trong khi đó, chính phủ có thể đo lường được tác động của chủ trương cải cách hưu trí qua mức độ tham gia biểu tình. Theo điều tra của Viện thăm dò dư luận và thị trường BVA, được công cố trên Les Echos, hơn một nửa người Pháp cho rằng có thể tiếp tục hệ thống hưu trí như hiện nay, mà không phải kéo dài tuổi hưu trí.

Ngày hôm qua, phát biểu trước các đảng viên UMP, đảng chiếm đa số trong Nghị viện, Tổng thống Nicolas Sarkozy đã gắn chế độ về hưu 60 tuổi với di sản của cố Tổng thống François Mitterand. Điểm lại lịch sử của việc hưu trí ở tuối 60 tuổi, Le Figaro cho biết chế độ này xuất phát từ đề nghị thứ 82 trong số 110 đề nghị của ông Mitterand trong cuộc tranh cử tổng thống, đã trở thành hiện thực vào đầu năm 1983. Với hàng tựa « Di sản Mitterand, trung tâm của sự đối lập tả hữu », Le Figaro đã mô tả thái độ nhất loạt chỉ trích của những nhà lãnh đạo đảng Xã hội đối với quan điểm của Tổng thống Sarkozy.

Báo La Croix trên trang nhất đặt câu hỏi : « Về hưu sau 60 tuổi có nghiêm trọng không ? ». Thừa nhận ngưỡng về hưu ở tuổi 60 đã trở thành một biểu tượng xã hội rất quan trọng tại Pháp, tờ báo dẫn ý kiến của các chuyên gia về tổ chức lao động, cho rằng tùy theo mức độ nặng nhọc của việc làm, quá trình lão hóa có thể diễn ra trước cả tuổi về hưu, đặc biệt với các nghề xây dựng, hay nông nghiệp có sử dụng các phân bón hóa học và thuốc trừ sâu. Trong khi đó, đối với các nhân viên công sở, nguy cơ lớn nhất đến từ các căng thẳng trong công việc, tuy nhiên các tác động của chúng lại không dễ đo lường.

Về khả năng kéo dài tuổi làm việc, ông Pierre Fournier, giảng viên trường Aix-Marseille I, cho biết cần phải thay đổi các công việc khác nhau để sức lực của người lao động không bị hao mòn. Bà Anne-Marie Guillemard, giáo sư Ecole des hautes études en sciences sociales đưa ra ví dụ ở Nhật Bản, phần lớn những nguời lao động từ 50 tuổi trở đi, được thôi các việc làm trực tiếp để chuyển sang các hoạt động đào tạo và tư vấn. Còn theo ông Serge Volkoff, giám đốc một trung tâm nghiên cứu về lứa tuổi và lao động, cho biết trên thực tế, hiện nay rất nhiều người Pháp bị mất việc nhiều năm trước tuổi về hưu. La Croix so sánh tuổi về hưu của 60 nước thuộc Tổ chức OCDE. Theo nghiên cứu này, Pháp là một trong những nước có tuổi về hưu thực tế thấp nhất. Ngưỡng về hưu chính thức 60 tuổi của Pháp cùng là một trường hợp đặc biệt so với 65 tuổi ở phần lớn các nước khác.

Le Monde đưa ra một nhìn nhận khác về ngưỡng tuổi hưu trí. Theo tờ báo, xã hội Pháp nhìn nhận vấn đề này từ hai phía. Từ cuối thập niên 1990, công luận mặc dù vẫn gắn bó với thành quả về hưu ở tuổi 60, đã có xu hướng ngày càng nghiêng về cải cách. Kết quả điều tra của IFOP cho thấy, tỷ lệ những người ủng hộ kéo dài tuổi về hưu hiện nay là 43% so với 13% năm 2003, mặc dù đa số vẫn gắn bó với ngưỡng tuổi 60 mang tính biểu tượng.

Một chuyên gia của trung tâm điều tra dư luận CSA nhận định, trong lĩnh vực tuổi về hưu, người Pháp quan tâm đến thực tế, hơn là gắn bó với một giáo điều. Tính hai chiều trong quan điểm này của xã hội Pháp được một chuyên gia của BVA tóm tắt, đa số người Pháp thích về hưu ở tuổi 60, nhưng cũng một đa số cho rằng họ có thể làm việc thêm vài năm nữa để được hưởng lương hưu cao hơn. Theo các điều tra dư luận, nhiều người Pháp ủng hộ các biện pháp của đảng Xã hội, hơn là của chính phủ. Tuy nhiên, một chuyên gia của BVA nhận định, trong hiện tại, kế hoạch của bà Aubry, thư ký thứ nhất đảng Xã hội, tỏ ra tích cực hơn, nhưng cần phải theo dõi xem liệu hiệu quả của kế hoạch này có được lâu dài. Các đề xuất cải cách hưu trí của chính phủ sẽ được công bố từ ngày 15 đến ngày 20 tháng 6 tới.

Nền quân chủ Thái Lan bị đả phá quyết liệt

Trang 2 Le Figaro hôm nay chạy tựa « Thái Lan : nền quân chủ bị đả phá ». Phóng sự và bình luận của đặc phái viên từ Chieng Mai gửi về cho biết gần như toàn bộ 1, 2 triệu người tại thành phố đông dân thứ hai của Thái Lan đều hoài niệm về cựu Thủ tướng Thaksin Sinawatras. Tại một quán càfê, bức ảnh nhà Vua đã bị thay bằng bức ảnh cựu Thủ tướng. Một giáo sư đại học trạc 50 tuổi cho biết ông muốn chế độ quân chủ Thái Lan chấm dứt để mở đầu chế độ Cộng hòa. Ông chỉ trích thẳng thừng : « Nhà Vua độc đoán, giả trá và bất công. Nếu ông ta chết đi, xã hội này sẽ ít vấn đề hơn ! ». Ông cũng cho biết, năm 2006, mặc dù không thiện cảm với vua, nhưng sự sùng kính của dân chúng trong dịp kỷ niệm sinh nhật 80 tuổi người đứng đầu vương quốc đã khiến ông xúc động và nghi ngờ chính ý tưởng của mình. Giờ đây, ông tuyên bố, sau những gì xảy ra tại Bangkok vừa qua, ông chỉ muốn dân chủ, muốn quyền lực do nhân dân quyết định. Phát biểu như vậy, người giáo viên này có nguy cơ nhận án tù 15 năm, vì tội khi quân.

Nếu như vào năm 2007, những người phạm tội khi quân rất hiếm, nhưng hiện nay, có đến 200 trường hợp. Một nửa số đó là những người sống tại khu vực phía bắc và đông bắc, thành trì của những người Áo Đỏ. Ở Chieng Mai, những người Áo Đỏ mong ước ông Thaksin lật đổ vua Thái. Tại Bangkok, cảnh sát đã phát hiện được hàng trăm cuốn sách bị cấm, nhan đề « Nhà vua không bao giờ cười ».

Cuốn sách kể về cuộc đời của vua Bhumibol, mà nhà báo Paul Handly mô tả như là một con người tính toán, lèo lá và thâm hiểm, trong suốt thời gian trị vì của mình với 18 cú đảo chính, đã kìm chế sự ra đời một nền dân chủ tự do tại Thái Lan. Bộ mặt thật của vua Thái Lan được cuốn sách mô tả trái ngược hẳn với hình ảnh chính thức mang tính huyền thoại của một nhà lãnh đạo tử tế, hiền hậu, yêu hòa bình, chỉ quan tâm đến số phận của các thần dân.

Để hiểu được các mâu thuẫn cực điểm trong xã hội Thái Lan hiện nay, Le Figaro điểm lại lịch sử của vương quốc non trẻ này. Trên thực tế, các cư dân khu vực bắc và đông bắc Thái Lan thuộc các bộ tộc nói tiếng Lào. Bangkok mới chinh phục được Chieng Mai vào thế kỷ XVIII. Trong những năm 1950, các nỗ lực tự trị tại khu vực này đã bị quân đội nghiền nát. Trong những năm 1960, chế độ độc tài quân sự của thống chế Sarit đã kết thúc quá trình đồng hóa với việc đồng nhất nền quân chủ với quốc gia, và tôn vinh chủng tộc Thái. Chỉ Hiến pháp 1997 mới cho phép quyền lực trở về tay người dân. Tuy nhiên, hai phần ba người dân Thái sống tại nông thôn hiện nay vẫn luôn luôn cảm thấy bị khinh rẻ. Ông Thaksin là nhà chính trị đầu tiên hướng đến họ.

Sự đối lập của người dân đối với chính quyền là vô cùng sâu sắc. Một đại tá, phát ngôn viên của cảnh sát thành phố Chieng Mai, cho biết : việc chấm dứt xung đột tại Bangkok mới chỉ là hiệp một trong trận đấu quyền anh, các thành viên phong trào Áo Đỏ đang sẵn sàng tiến hành các vụ khủng bố mới. Le Figaro nhận định, hiện không thể nói trước được các biến động sắp tới sẽ là nổi loạn hay là cách mạng. Có điều tình hình hiện nay ở Thái Lan, sau 15 năm tăng trưởng liên tục, giống với nước Pháp tháng 5 năm 1968, với các phong trào xã hội làm suy yếu quyền lực của Tổng thống de Gaulle.

Thư TinHãy nhận thư tin hàng ngày của RFI: Bản tin thời sự, phóng sự, phỏng vấn, phân tích, chân dung, tạp chí