PHÁP - EURO 2016

Kinh tế Pháp kỳ vọng vào Cúp bóng đá châu Âu Euro 2016

Cựu danh thủ bóng đá Pháp Zinedine Zidane trong buổi vận động giành quyền tổ chức Cúp Euro 2016 cho nước Pháp ngày 28/5/2010.
Cựu danh thủ bóng đá Pháp Zinedine Zidane trong buổi vận động giành quyền tổ chức Cúp Euro 2016 cho nước Pháp ngày 28/5/2010. Ảnh: Reuters
Tú Anh
9 phút

Tinh thần hưng phấn hiện rõ trên báo chí Pháp sau khi Pháp giành được quyền tổ chức Cúp bóng đá Euro 2016. Le Figaro nhấn mạnh đến «chiến thắng chính trị» của Tổng thống Sarkozy trong khi Liberation và l’Humanité phân tích về những kỳ vọng và cũng có thể là những thất vọng trong lãnh vực kinh tế do Cúp Euro mang lại cho nước chủ nhà.

Quảng cáo

Nhật báo thể thao L’Equipe vui mừng với tựa « Thật là hạnh phúc ». Hạnh phúc này được Le Figaro đưa lên trang nhất « Nước Pháp sẽ tổ chức cúp châu Âu 2016 » cùng với bức ảnh đang tươi cười của cựu vô địch thế giới 1998 Zinedine Zidane ngồi giữa bà Quốc vụ khanh Thể thao Rama Yade và Tổng thống Nicolas Sarkozy tại trụ sở của Liên đoàn Bóng đá châu Âu UEFA ngày hôm qua, vào lúc chờ đợi kết quả bỏ phiếu phân tranh thắng bại giữa hai ứng cử viên vào vòng chung kết là Pháp và Thổ Nhĩ Kỳ.

Xây dựng 4 sân vận động mới và canh tân 8 sân bóng đá

Tranh được quyền tổ chức đồng nghĩa với bổn phận phải cống hiến cho khán giả bóng đá và 24 đội tuyển tham dự những cơ sở hạ tầng tuyệt hảo mà Le Figaro kể ra, gồm 8 sân vận động sẽ được chỉnh trang rất quy mô và 4 sân đá banh sẽ được xây dưng lại toàn bộ.

Nhật báo Libération nhập đề trực khởi : Thể thao là một đáp án cho khủng hoảng vì Cúp Euro là sự kiện lớn của bóng đá-thương mại. Chính Tổng Thống Pháp đã sang tận Genève để thuyết phục UEFA. Trong thông điệp ngắn không tới 4 phút , ông đã nhấn mạnh đến yếu tố thể thao của Cúp Euro, đương nhiên, nhưng ông tập trung nhiều vào vấn đề hệ quả kinh tế. Ưu thế của Pháp so với các đối thủ khác là có một hệ thống giao thông và khách sạn rất tốt . Cúp Euro 2016 sẽ giúp cho ngành du lịch tại Pháp khởi sắc hơn.

Tuy nhiên , câu hỏi mà nhật báo cánh tả khai phóng đặt ra là liệu những dự án xây dựng cực kỳ tốn kém có dự báo được những lợi nhuận kinh tế cho bóng đá Pháp hay không ? Giới lãnh đạo bóng đá Pháp tin chắc như đinh đóng cột trong khi Libération tỏ ra thận trọng. Theo Liên đoàn bóng đá Pháp thì công trình tái thiết và xây dựng sân vận động sẽ tạo ra 15 ngàn việc làm và cần thêm 4500 nhân viên khác cho việc bảo trì.

Thật ra, thì Cúp châu Âu chỉ mang lại một tỷ lệ tăng trưởng khiêm tốn cho GDP nhưng thành phần hưởng lợi nhiều nhất là các câu lạc bộ hạng A. Họ thẩm định số khán giả sẽ tăng từ 20 ngàn người mỗi trận hiện nay lên tới 30 ngàn. Nhờ đó, mà tiền quảng cáo và người tài trợ cũng tăng theo. Kinh nghiệm của Đức cho thấy sau khi tổ chức xong Cúp Thế giới 2006, mỗi trận đấu các đội bảng A thu hút trung bình 42 ngàn khán giả mà giá vé lại cao hơn bên Pháp đến 3 lần. Một chuyên gia Pháp về kinh tế thể thao cho rằng bóng đá Pháp không có truyền thống lợi dụng thời cơ để lên giá vé, mà chỉ nhân cơ hội tổ chức các sự kiện lớn để canh tân cơ sở và « tạo điều kiện » để khán giả tiêu thêm tiền vào các quầy thức ăn thức uống và hàng lưu niệm.*

Nhà nước bỏ ra một phần nhỏ trong số 1,7 tỉ euro đầu tư

Cuối cùng, Euro 2016 là dịp để tái phân công vai trò quản lý. Tuy nhà nước biểu lộ ý chí yểm trợ Cúp 2016 nhưng ngân sách bỏ ra không tới 1/10 của chi phí dự trù 1,7 tỉ euro. Phần lớn còn lại là do chính quyền địa phương đảm trách với 60% là đầu tư tư nhân. Nói cách khác, vai trò được ấn định rõ rệt :nhà nước xây dựng và giao cho các câu lạc bộ thuê lại quản lý. Do tính chất « doanh nghiệp bền bỉ » của quả bóng tròn nên nhiều người tin tưởng rằng « thương trường cúp Euro » lâu bền hơn Thế Vận Hội.

Tuy nhiên Liberation trích lời cảnh báo của một cầu thủ của câu lạc bộ chuyên nghiệp Lille về trường hợp Bồ Đào Nha. Các sân bóng đá của Bồ Đào Nha với sức chứa 48 ngàn khán giả được xây dựng cho Euro 2004, ngày nay như chợ chiều vắng khách , mỗi trận đấu các đội hạng A chỉ có chừng 1/3 số ghế trên khán đài là có khách ngồi.

Cùng nhận định này, nhật báo l’Humanité cũng xem Euro 2016 là liều thuốc chống khủng hoảng kinh tế cho nước Pháp và cho Tổng thống Sarkozy chuẩn bị tái tranh cử. Nhật báo thân cận đảng Cộng sản Pháp cho rằng kẻ thắng cuộc là các câu lạc bộ hạng A có cơ hội canh tân rút ngắn khoảng cách so với đồng nghiệp Âu châu . Vì khác với Cúp Thế giới 1998 chỉ ưu tiên tạo không khí lễ hội cho dân chúng và cầu thủ , lần này Euro 2016 được loan báo như là một « đại chiến dịch bất động sản ».

Tuổi trẻ Trung Quốc vỡ mộng

Về thời sự châu Á, Le Monde tìm hiểu căn nguyên nguồn cội loạt tự tử trong cơ xưởng của tập đoàn điện tử Foxconn ở Thẩm Quyến , Trung Quốc. Hiện tượng này cho thấy giới trẻ Trung Quốc « vỡ mộng » , mất hết niềm tin vào phép lạ kinh tế Trung Quốc. Mặc khác nó làm lộ rõ tính chất mong manh của mức độ siêu tăng trưởng của nền kinh tế được xem là « cơ xưởng sản xuất của thế giới ».

Theo giáo sư kinh tế Lưu Minh, đại học Thượng Hải thì sự kiện từ đầu năm đến nay có 12 vụ tự tử trong đó có hai vụ tự tử hụt trong tập đoàn Foxconn, xí nghiệp gia công điện tử số một thế giới cung cấp cho iPhone và iPad là một « bước ngoặc » buộc nhà nước phải « cải tổ thị trường lao động, hệ thống an sinh xã hội và vấn đề hộ khẩu ».Đây là một thách thức rất lớn đối với chính quyền Trung Quốc mà chính sách chạy theo lợi nhuận kinh tế hiện nay là sử dụng nhân lực nghèo khó đến từ các tỉnh phía Tây. Bài toán hiện nay là làm sao gia tăng tiêu thụ trong nước.

Vấn đề nan giải là thành phần nhân công do lãnh lương thấp, không có hộ khẩu, không an sinh xã hội, đời sống bấp bênh, không thể hội nhập vào đời sống thành thị, nơi họ tha phương cầu thực. Trong xã hội Trung Quốc hiện nay, sự giàu sang được phô trương một cách hào nhoáng đã tạo ra một tâm lý bất an mỗi ngày mỗi lớn. Từ đầu năm đến nay đã có 12 vụ nhân viên Foxconn nhảy lầu tự tử. Trước bi kịch này, 9 nhà xã hội học Trung Quốc có tiếng tâm đã cùng ký một bức thư ngỏ kêu gọi chính phủ Trung Quốc « chấm dứt ngay mô hình phát triển phi nhân ». Họ kêu gọi các công ty « phải cố gắng ý thức cải thiện mức lương và quyền lợi người lao động ».

Theo Hiệp hội Bảo vệ Người lao động , China Labor Bulletin, thì phải tăng tối thiểu 50% mức lương thì người công nhân mới có thể sống trong thành phố. Một vụ việc mới xảy ra xác định định nhu cầu này : hôm 24/5 toàn bộ công nhân hãng chế tạo linh kiện của Honda tại Quảng Đông đình công, làm tê liệt tất cả cơ xưởng của Honda tại Hoa lục. Theo Le Monde, đây là lần đầu tiên xảy ra một cuộc đình công có tổ chức tại một nước mà hoạt động tranh đấu đòi quyền lợi bị cấm.Công nhân đòi tăng lương 100% từ 1.000-1.500 nhân dân tệ lên 2.000-2.500.

Tài sản gia đình Kim Jong Il có nguy cơ bị phong tỏa

Còn liên quan đến căng thẳng tại Bắc Á, báo Hàn Quốc Chosun tin rằng Hoa Kỳ đang chuẩn bị phong tỏa tài sản cất giấu của gia đình lãnh đạo Kim Jong Il. Mục tiêu của Mỹ là siết chặt thòng lọng chung quanh gia đình họ Kim và các quan to của chế độ Bình Nhưỡng, mà không tác hại đến đời sống của người dân Bắc Triều Tiên.

Theo Chosun thì giới tình báo Mỹ và Hàn Quốc đang trao đổi thông tin về ngân hàng tín dụng do một « bộ phận » của ban chấp hành Trung Ương đảng Lao Động quản lý. Một viên chức Hàn Quốc cho biết mật mã của « bộ phận» này là « phòng 39 », quản lý quỹ đen của gia đình Kim Jong Il và nhận tiền của doanh nhân Hàn Quốc hối lộ thực hiện liên doanh với các công ty do quân đội Bắc Triều Tiên làm chủ. Giới tình báo thẩm định « phòng 39 » quản lý 17 cơ sở ở hải ngoại, 100 công ty thương mại , một mỏ vàng và một ngân hàng riêng. Một số tiền từ 200 triệu đến 300 triệu đôla lợi nhuận đã được gởi thẳng vào tài khoản của họ Kim cất giấu ở nước ngoài. Giám đốc của «phòng 39 » là Jon Il-Chun mới được ông Kim Jong Il chỉ định thay thế người tiền nhiệm là Kim Tong-Un sau khi nhân vật này bị Liên hiệp Châu Âu đưa vào sổ đen hồi tháng 12 năm ngoái .

Theo một số chuyên gia thì gây sức ép tài chính lên chế độ Bình Nhưỡng không phải là chuyện dễ vì phần lớn tiền bạc của lãnh đạo Bắc Triều Tiên được chuyển sang Nga và Trung Quốc.

 

 

Thư TinHãy nhận thư tin hàng ngày của RFI: Bản tin thời sự, phóng sự, phỏng vấn, phân tích, chân dung, tạp chí