INTERNET - TỰ DO NGÔN LUẬN

Mạng xã hội cấm cửa Trump, châu Âu lo ngại cho tự do ngôn luận

Ảnh minh họa tài khoản Twitter của tổng thống Trump bị đình chỉ. Phòng họp báo của Nhà Trắng, Washington, Hoa Kỳ, ngày 08/01/2021.
Ảnh minh họa tài khoản Twitter của tổng thống Trump bị đình chỉ. Phòng họp báo của Nhà Trắng, Washington, Hoa Kỳ, ngày 08/01/2021. REUTERS - JOSHUA ROBERTS

Cùng với Twitter, hàng loạt mạng xã hội khác như Facebook, Instagram, Twitch hay Snapchat đều đã đình chỉ tài khoản của Donald Trump, kể từ khi những người ủng hộ tổng thống mãn nhiệm của Mỹ xâm chiếm Điện Capitol. Quyết định cấm cửa Donald Trump được rất đông đảo người dân đồng tình, nhưng cũng bị những người ủng hộ tổng thống mãn nhiệm phản đối dữ dội.

Quảng cáo

Giới chính trị gia châu Âu thì nhất loạt bày tỏ lo ngại là quyền tự do ngôn luận có thể bị xâm phạm nhân danh ngăn ngừa bạo lực. Thủ tướng Đức là một trong các lãnh đạo châu Âu lên tiếng đầu tiên ngày 11/01/2021. Thông tín viên Pierre Benazet tường trình từ Bruxelles :

« Thủ tướng Đức Angela Merkel nhận thấy có vấn đề về quyền tự do ngôn luận trong việc ông Donald Trump bị các mạng xã hội loại trừ. Theo thủ tướng Đức, việc giới hạn quyền tự do ngôn luận không thể do các doanh nghiệp quyết định, mà phải căn cứ theo luật. Ủy viên châu Âu phụ trách Kỹ thuật số, Thierry Breton, cũng bày tỏ thái độ bất bình trước sự việc này, vì đã không có cơ chế kiểm soát dân chủ.

Còn bộ trưởng Kinh Tế Pháp Bruno Le Maire nhấn mạnh đến mối đe dọa từ nền độc tài kỹ thuật số của các tập đoàn Internet, chống lại nguyên tắc quyền lực tối cao thuộc về nhân dân và chủ quyền của các quốc gia. Lập trường của bộ trưởng Kinh Tế phản ánh quan điểm chung của chính giới Pháp.

Vấn đề chủ yếu đối với các chính trị gia châu Âu nằm ở chỗ quyết định đình chỉ tài khoản của tổng thống Mỹ đã được đưa ra căn cứ theo quy định nội bộ của các doanh nghiệp, theo đánh giá riêng của các doanh nghiệp về các phát biểu của ông Donald Trump, mà không nằm trong một khuôn khổ pháp lý nào.

Vấn đề cũng tương tự như việc mạng xã hội của các thành viên cực kỳ bảo thủ Parler bị tập đoàn Google xóa khỏi kho ứng dụng Play Store, và bị tập đoàn bán hàng trực tuyến Amazon cấm cửa. Cho dù được đưa ra với mục tiêu loại trừ những lời kêu gọi bạo lực, các quyết định nói trên vẫn chỉ là quyết định thuần túy mang tính nội bộ của các doanh nghiệp.

Về phần mình, Liên Hiệp Châu Âu hiện đang xem xét các đề xuất pháp lý, do Ủy Ban Châu Âu đưa ra cách nay một tháng, với định hướng chủ đạo là những gì là bất hợp pháp trong hiện thực bên ngoài, cũng sẽ bị coi là bất hợp pháp trên mạng internet ».

Trong lúc giới chính trị châu Âu nhất loạt bày tỏ lo ngại về vụ các tài khoản của ông Donald Trump bị loại bỏ hoặc tạm đình chỉ, nhiều nhà hoạt động xã hội cho rằng các tập đoàn tin học, như Facebook và Twitter, đã hành động không đủ. « Quá ít và quá trễ », đó là nhận định của Angelo Carusone, chủ tịch hiệp hội Media Matters for America. Theo nhà hoạt động xã hội này, nếu các tập đoàn internet hành động sớm hơn, thì « cuộc tấn công ghê tởm » ngày 06/01 đã không thể xảy ra.

Facebook, cũng như Twitter hay Yotube từ nhiều năm nay thường xuyên bị cáo buộc đã dung túng cho đủ loại tin giả, thông điệp kích động hận thù, dung dưỡng tài khoản của các phần tử cực đoan. Trong tháng 10, ít tuần trước cuộc bầu cử tổng thống Mỹ, Facebook và Instagram thông báo xóa bỏ hàng ngàn tài khoản liên quan đến tổ chức QAnon, vì lo ngại « các thuyết âm mưu » kích động thù hận.

Theo AFP, tối hôm qua, Twitter thông báo đã « đình chỉ » 70.000 tài khoản liên quan đến phong trào QAnon ủng hộ tổng thống mãn nhiệm, kể từ thứ Sáu, 08/01, với mục tiêu đề phòng bạo lực bùng phát trong dịp lễ tuyên thệ tổng thống Mỹ sắp tới.

Thư TinHãy nhận thư tin hàng ngày của RFI: Bản tin thời sự, phóng sự, phỏng vấn, phân tích, chân dung, tạp chí