HOA KỲ

Toà án Tối cao Hoa Kỳ xem xét luật chống nhập cư bất hợp pháp tại Mỹ

Người Mêhicô xếp hàng tại Tijuana, cửa khẩu biên giới Mỹ (REUTERS)
Người Mêhicô xếp hàng tại Tijuana, cửa khẩu biên giới Mỹ (REUTERS)

Tòa án Tối cao Liên bang Mỹ hôm nay 25/04/2012, bắt đầu xem xét luật chống nhập cư bất hợp pháp ở cấp tiểu bang, cụ thể là luật ở bang Arizona cho phép xét người dựa trên diện mạo. Đây là một chủ đề tranh chấp khác giữa chính quyền liên bang Mỹ và các tiểu bang về thẩm quyền thực hiện chính sách nhập cư.

Quảng cáo

Theo ghi nhận của hãng tin Pháp AFP, tương tự như luật về bảo hiểm y tế, Tối cao Pháp viện Mỹ sẽ ra phán quyết vào tháng Sáu, tức 4 tháng trước cuộc bầu cử tổng thống Mỹ. Giới phân tích cho rằng điều đó sẽ ảnh hưởng không ít đến lá phiếu cử tri.

Lần này Tòa án Tối cao, mà đa số thẩm phán thuộc phe bảo thủ, sẽ phải quyết định xem cấp tiểu bang có quyền ban hành chính sách riêng về nhập cư hay là chỉ có chính phủ Liên bang mới có trách nhiệm trong lãnh vực này dựa theo Hiến pháp Mỹ.

Vấn đề nẩy sinh từ một đạo luật của Arizona có hiệu lực từ tháng 7/2010. Arizona là một tiểu bang có 400.000 người không giấy tờ hợp lệ, theo Trung tâm Pew Hispanic Center. Chính quyền Obama cho là Arizona đã dậm chân lên thẩm quyền của Liên bang được hiến pháp quy định, trong lúc Arizona thì cho là luật của họ ‘‘hoàn toàn phù hợp với luật Liên bang’’.

Chính quyền Obama đã phản đối đạo luật này, và đưa vấn đề ra trước Tư pháp. Trong vụ này, Liên bang đã giành được việc bãi bỏ 4 điều khoản gây tranh cãi nhất : việc kiểm soát giấy tờ - kể cả khi không có lý do chính đáng - người bị tình nghi nhập cư lậu, việc buộc mọi người nhập cư trình giấy tờ bất cứ lúc nào, việc cấm người không giấy tờ làm việc hay đi tìm việc, và việc cho phép bắt giữ người bị tình nghi là nhập cư lậu mà không cần  lệnh của toà án.

Theo giới bảo vệ dân quyền, luật của Arizona sẽ thay đổi lối sống ở Mỹ, nó không chỉ tác động đến những người không giấy tờ mà tác động đến mọi công dân Mỹ có thể bị chặn bắt chỉ vì màu da của mình.

Hiện có 23 luận chứng hậu thuẫn chính quyền Liên bang trong việc yêu cầu Toà án Tối cao bãi bỏ đạo luật này. Mêhicô và 17 quốc gia khác cũng đã cảnh cáo là văn kiện sẽ tác hại đến quan hệ của họ với Hoa Kỳ.

Theo AFP, trong một nước có đến 11 triệu người không giấy tờ hợp lệ, các tổ chức bảo vệ nhân quyền và những người nhập cư lo ngại là nhiều tiểu bang khác có thể theo gương Arizona. Trước mắt, 5 tiểu bang đã thông qua luật lệ tương tự và 15 bang khác đang có dự kiến tương tự.

Thư TinHãy nhận thư tin hàng ngày của RFI: Bản tin thời sự, phóng sự, phỏng vấn, phân tích, chân dung, tạp chí