PHÂN TÍCH

Châu Âu – Trung Quốc : Chiến tranh thương mại không lợi cho ai

Pin năng lượng mặt trời Trung Quốc trong cuộc chiến thương mại giữa Trung Quốc và châu Âu
Pin năng lượng mặt trời Trung Quốc trong cuộc chiến thương mại giữa Trung Quốc và châu Âu Ảnh: Reuters

Tranh chấp thương mại đang manh nha giữa Liên hiệp châu Âu và Trung Quốc sẽ rất tai hại và cả hai bên đều sẽ bị tổn thất nặng nếu để vụ việc vượt khỏi tầm kiểm soát. Tình cảnh lại càng thê thảm hơn trong bối cảnh cả hai bên đang rất cần thúc đẩy tăng trưởng kinh tế để giảm thiểu nguy cơ bất ổn xã hội. Trên đây là nhận định của giới chuyên gia phân tích được hãng tin Pháp hôm nay, 19/05/2013 trích dẫn.

Quảng cáo

Các dấu hiệu đối đầu về thương mại giữa Bruxelles và Bắc Kinh đặc biệt rõ nét trong tháng Năm 2013, từ vấn đề pin mặt trời, ống thép, cho đến thiết bị viễn thông. Tình hình căng thẳng đã làm dấy lên nhiều mối lo ngại về khả năng chiến tranh thương mại bùng lên giữa hai đối tác thương mại lớn nhất thế giới.

Về nguyên nhân sâu xa của tình trạng căng thẳng gia tăng, giới phân tích cho rằng điều đó phản ánh thực tế là cả hai khối đều đang chịu tác động của một đà suy thoái kinh tế mạnh mẽ. Trung Quốc chẳng hạn, vào năm 2012, đã tăng trưởng với tốc độ chậm nhất trong 13 năm. Trong khi đó, các nền kinh tế Liên hiệp châu Âu, bị cuộc khủng hoảng nợ công và nạn thất nghiệp gia tăng đánh quỵ, thì vẫn đang sa lầy trong một cuộc suy thoái dài kỷ lục.

Sergio Marchi, Giám đốc tư vấn quản lý của Nhóm Marchi Group, nguyên là Bộ trưởng Thương mại Quốc tế Canada và đại sứ bên cạnh Tổ chức Thương mại Thế giới cho biết : « Theo tôi việc Liên hiệp châu Âu bị chìm đắm trong một vòng xoáy tăng trưởng âm không thể tách rời khỏi hoạt động thương mại của khối này với Trung Quốc ».

Theo nhà phân tích Canada, vào thời điểm kinh tế khó khăn và công ăn việc làm bị mất đi, giới lãnh đạo chính trị Liên hiệp châu Âu muốn chứng tỏ với người dân rằng họ rất cứng rắn khi đối phó với các thách thức đến từ Trung Quốc.

Tuy nhiên, theo ông Marchi, điều nguy hiểm là Bruxelles đi quá trớn trong hành động « chứng tỏ » : « Liên hiệp châu Âu phải cẩn thận… Dù rất hiểu các động cơ chính trị, nhưng Trung Quốc không thích bị bêu ra trước mắt mọi người, nhất là khi họ có nguy cơ bị mất mặt công khai ». Do vậy, « nếu Bắc Kinh quyết định phản pháo, thì lúc đó Bruxelles có thể phải đối mặt với một kịch bản cả hai bên đều thua thiệt ».

Không chừng mực như ông Marchi, giáo sư Trương Hán Lâm (Zhang Hanlin) tại Đại học Kinh doanh Quốc tế ở Bắc Kinh, thì lại xác định rằng kẻ thua chính trong bất kỳ một cuộc chiến tranh thương mại nào « chắc chắn là Liên hiệp châu Âu, người tiêu dùng châu Âu và ngành công nghiệp châu Âu, chứ không phải là Trung Quốc ».

Chuyên gia này giải thích : « Liên hiệp châu Âu còn đang trên đà hồi phục kinh tế và chắc chắn cần đến sự hỗ trợ của thị trường toàn cầu vì lẽ, tương tự như Trung Quốc, Châu Âu là một nền kinh tế phụ thuộc nhiều vào nhu cầu nước ngoài ».

Theo AFP, những gì bị đe dọa nếu chiến tranh thương mại châu Âu–Trung Quốc nổ ra, có quy mô cực lớn. Xuất khẩu của Liên Hiệp Châu Âu qua Trung Quốc đạt 212 tỷ đô la vào năm ngoái, trong lúc nhập khẩu từ Trung Quốc lên đến 334 tỷ đô la.

Có lẽ cũng vì quy mô to lớn của các tổn thất tiềm tàng mà cho đến lúc này, hai bên vẫn duy trì một thái độ chừng mực trong các ngón đòn tấn công hay phản công.

Cho dù phía châu Âu đã tới tấp tung ra những loan báo nhắm vào Trung Quốc, phản ứng của Bắc Kinh cho đến lúc này dù kiên quyết, nhưng khá thận trọng.

Mới đây, sau khi bị Liên hiệp châu Âu lên tiếng đe dọa mở điều tra chống trợ giá nhắm vào hai đại tập đoàn viễn thông Hoa Vi và Trung Hưng ZTE, Trung Quốc, qua lời phát ngôn viên bộ Thương mại, vẫn khẳng định là họ « không muốn ... một cuộc chiến tranh thương mại… Hy vọng rằng Liên hiệp châu Âu sẽ không có những hành động có hại cho cả hai bên ».

Về phần mình, khi loan báo việc mở điều tra nhắm vào Trung Quốc, Bruxelles vẫn cẩn thận, nhấn mạnh rằng đó là một « quyết định trên nguyên tắc », được đưa ra trong tương quan với « các cuộc đàm phán hướng tới một giải pháp thân thiện với chính quyền Trung Quốc ».

Thư TinHãy nhận thư tin hàng ngày của RFI: Bản tin thời sự, phóng sự, phỏng vấn, phân tích, chân dung, tạp chí