VIỆT NAM - NGÂN HÀNG

Việt Nam cải tổ hệ thống ngân hàng thương mại bị nợ xấu đe dọa

Trụ sở Ngân hàng Nhà nước Việt Nam - Hà Nội
Trụ sở Ngân hàng Nhà nước Việt Nam - Hà Nội REUTERS

Ngày 06/12/2011 vừa qua, thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam chính thức loan báo việc hợp nhất ba ngân hàng nhỏ tại Sài Gòn thành một định chế tài chánh lớn hơn. Đây là một trong những biện pháp cải tổ đang được chính quyền Việt Nam tiến hành với hy vọng cứu vãn được hệ thống ngân hàng trước nguy cơ bị các món nợ xấu to lớn đánh sụp.

Quảng cáo

Về bề nổi thì khu vực ngân hàng tại Việt Nam rất phát triển, với cả trăm ngân hàng đua nhau hoạt động, từ các ngân hàng quốc doanh, ngân hàng gọi là tư nhân, cho đến các chi nhánh ngân hàng ngoại quốc. Thế nhưng, đa số các định chế tài chánh này lại rất yếu, vốn liếng rất hạn chế và một số đang phải đối mặt với tình trạng thiếu hụt thanh khoản đáng kể.

Theo hãng tin Pháp AFP, ông Lê Thẩm Dương, trưởng khoa Quản trị Kinh doanh trường đại học Ngân hàng Thành phố Hồ Chí Minh đã cho đấy mà một điểm yếu kém cực kỳ nguy hiểm. Đối với ông : "Có quá nhiều ngân hàng nhỏ," và "những khó khăn thì rất lớn".

Trong số các khó khăn đặt ra cho ngành ngân hàng Việt Nam, nghiêm trọng nhất có lẽ là khối lượng khổng lồ của các khoản nợ khó đòi, đã phình lên với đà gia tăng nhanh chóng của tín dụng trong một chục năm gần đây.

Theo AFP, từ năm 2000 đến nay, trị giá các món nợ mà hệ thống ngân hàng Việt Nam nắm giữ đã được nhân lên 14 lần, đạt tỷ lệ 244% GDP vào tháng 9/2011 vừa qua. Với các thủ tục cho vay thiếu chặt chẽ, bên cạnh nhiều nhân tố khác, cũng dễ hiểu là các khoản nợ xấu đã bành trướng theo đà tăng của khối tín dụng.

Số liệu chính thức của Nhà nước hiện nay cho thấy các khoản nợ xấu "chỉ" chiếm 3,2% trên tổng số nợ. Theo ông Cao Sĩ Kiêm, thành viên Hội đồng Tư vấn Chính sách Tài chính - Tiền tệ Quốc gia, nguyên thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, tỷ lệ này "có thể lên đến mức 5%" trong vài tuần lễ tới đây.

Theo giới quan sát, khối lượng nợ xấu còn có thể cao hơn rất nhiều trong thực tế. Theo hãng phân tích kinh tế Capital Economics, các món nợ xấu trong hệ thống ngân hàng Việt Nam có thể "cao hơn 15%, tạo ra vấn đề lớn đối với ngành ngân hàng ".

Dưới áp lực của các cơ quan thẩm định tài chánh quốc tế, cũng như các nhà tài trợ - đã hứa cấp cho Việt Nam 7 tỉ đô la tín dụng trong năm 2012 - chính phủ đã bị buộc phải xúc tiến kế hoạch tái cơ cấu ngành tài chánh.

Việc sát nhập các ngân hàng nhỏ yếu thành các định chế lớn mạnh hơn nằm trong khuôn khổ đó. Theo ông Cao Sỹ Kiêm, Việt Nam sẽ "cố gắng giảm một nửa số lượng ngân hàng vào năm 2015 ". 

Tuy nhiên, giới quan sát vẫn thận trọng. Ông Tony Foster, thuộc văn phòng luật Freshfields Bruckhaus Deringer nhận định : “Làm sao mà việc sát nhập ba ngân hàng nhỏ có thể làm cho nợ xấu mất đi như nhờ một phép mầu ".

Thư TinHãy nhận thư tin hàng ngày của RFI: Bản tin thời sự, phóng sự, phỏng vấn, phân tích, chân dung, tạp chí